Gor\u0105czka u niemowl\u0105t<\/strong> jest oznak\u0105 walki organizmu dziecka z chorob\u0105. Jak wygl\u0105da ten mechanizm? Wzrost temperatury cia\u0142a dziecka jest zwi\u0105zany z wytwarzaniem i uwalnianiem pirogen\u00f3w zewn\u0119trznych przez bakterie, grzyby i wirusy. Kom\u00f3rki uk\u0142adu odporno\u015bciowego w reakcji na te substancje wytwarzaj\u0105 pirogeny endogenne, kt\u00f3re stymuluj\u0105 wytwarzanie prostaglandyn w o\u015brodku termoregualcji. Wytworzone przez uk\u0142ad odporno\u015bciowy pirogeny odpowiadaj\u0105 za zmian\u0119 punktu nastawczego temperatury, przez co wzmaga si\u0119 wytwarzanie ciep\u0142a i ciep\u0142ota cia\u0142a wzrasta.<\/p>\n\n\n\nPrawid\u0142owa temperatura cia\u0142a dziecka.<\/h2>\n\n\n\n Prawid\u0142owo temperatura cia\u0142a dziecka powinna wynosi\u0107 od 36,6\u2103 do 37,5\u2103. Te warto\u015bci mog\u0105 ulega\u0107 wahaniom,w zale\u017cno\u015bci od miejsca, gdzie wykonywany jest pomiar temperatury:<\/strong><\/p>\n\n\n\n\npomiar w odbycie \u2013 36,6\u201338,0\u00b0C;<\/li>\n\n\n\n pomiar w uchu \u2013 35,6\u201337,7\u00b0C;<\/li>\n\n\n\n pomiar pod pach\u0105 \u2013 35,6\u201337,2\u00b0C;<\/li>\n\n\n\n pomiar na czole \u2013 35,6\u201337,9\u00b0C. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\nPrzedzia\u0142 od 37,5\u2103 do 37,9\u2103 jest to stan podgor\u0105czkowy<\/strong> i zwykle nie wymaga jeszcze interwencji, chyba \u017ce dziecko reaguje na niego bardzo \u017ale – jest os\u0142abione, „leje si\u0119” przez r\u0119ce, wida\u0107, \u017ce si\u0119 \u017ale czuje, wtedy nale\u017cy poda\u0107 lek przeciwgor\u0105czkowy i najlepiej zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do lekarza. Stan podgor\u0105czkowy oznacza, \u017ce organizm dziecka zaczyna walczy\u0107 z patogenami.<\/strong><\/p>\n\n\n\nOd 38\u2103 mamy do czynienia z gor\u0105czk\u0105. Wysoka temperatura cia\u0142a to 39,5\u2103 i nale\u017cy odpowiednio reagowa\u0107. Temperatura powy\u017cej 40\u2103<\/strong> to ju\u017c stan zagro\u017cenia \u017cycia i nale\u017cy jak najszybciej zbi\u0107 gor\u0105czk\u0119 u dziecka – nie tylko podanie leku b\u0119dzie wskazane, ale r\u00f3wnie\u017c sch\u0142odzenie, np. w k\u0105pieli lub za pomoc\u0105 zimnych ok\u0142ad\u00f3w. Je\u017celi te sposoby nie dzia\u0142aj\u0105 i gor\u0105czka utrzymuje si\u0119 ponad poziomem 40\u2103, nale\u017cy wezwa\u0107 pogotowie ratunkowe. Szybka interwencja lekarska potrzebna jest te\u017c kiedy wyst\u0105pi\u0105 drgawki gor\u0105czkowe <\/strong>– to reakcja organizmu niemowlaka na szybki wzrost temperatury cia\u0142a. Wa\u017cne jest wi\u0119c, aby w czasie choroby obserwowa\u0107 jak dziecko gor\u0105czkuje i regularnie mierzy\u0107 temperatur\u0119 cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\nJak mierzy\u0107 temperatur\u0119 cia\u0142a u dzieci?<\/h2>\n\n\n\n Dob\u00f3r odpowiedniej metody pomiaru temperatury jest zale\u017cny od wieku dziecka. Kiedy dziecko gor\u0105czkuje, pomiary nale\u017cy wykonywa\u0107 w regularnych odst\u0119pach czasu, np. co godzin\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Mierzenie temperatury cia\u0142a u niemowl\u0105t (dzieci od 1 do 12 miesi\u0105ca \u017cycia) i dzieci do 2 lat<\/strong>: pomiar wykonujemy w odbytnicy za pomoc\u0105 termometra elektronicznego z elastyczn\u0105 ko\u0144c\u00f3wk\u0105 lub w okolicy skroniowej termometrem elektronicznym dotykowym.<\/p>\n\n\n\nU dzieci wieku 3-5 lat <\/strong>temperatura cia\u0142a powinna by\u0107 mierzona na skroni, w uchu lub w jamie ustnej.<\/p>\n\n\n\nDzieciom powy\u017cej 5 lat<\/strong> mo\u017cna mierzy\u0107 temperatur\u0119 pod pach\u0105, na skroni lub w jamie ustnej.<\/p>\n\n\n\nMo\u017cliwe przyczyny gor\u0105czki.<\/h2>\n\n\n\n Gor\u0105czka u niemowl\u0105t ma wiele r\u00f3\u017cnych przyczyn. Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na wzrost temperatury cia\u0142a dziecka dzielimy na endogenne i egzogenne.<\/p>\n\n\n\n
\nCzynniki egzogenne – zaka\u017cenia wirusowe, bakteryjne i grzybicze. Np. zapalenie ucha, angina, zapalenie krtani, wirus RSV, wirus grypy itp.<\/li>\n\n\n\n Czynniki endogenne – wyst\u0119powanie gor\u0105czki przy chorobach autoimmunologicznych, gor\u0105czka wywo\u0142ana przez kom\u00f3rki nowotworowe.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\nNajcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 gor\u0105czki u niemowl\u0105t s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce stany chorobowe:<\/strong><\/p>\n\n\n\n\nzaka\u017cenia g\u00f3rnych i dolnych dr\u00f3g oddechowych (zapalenie p\u0142uc, zapalenie oskrzeli, angina, grypa, zapalenie zatok, „trzydni\u00f3wka”;<\/li>\n\n\n\n zaka\u017cenie uk\u0142adu moczowego (cz\u0119sto gor\u0105czka jest jedynym objawem);<\/li>\n\n\n\n zapalenie ucha \u015brodkowego;<\/li>\n\n\n\n tzw. „jelit\u00f3wka”;<\/li>\n\n\n\n choroby zaka\u017ane \u2013 ospa wietrzna, odra, mononukleoza zaka\u017ana;<\/li>\n\n\n\n gor\u0105czka o nieznanej przyczynie. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\nChoroby dzieci\u0119ce przebiegaj\u0105ce z gor\u0105czk\u0105<\/h3>\n\n\n\n „Trzydniowka<\/strong>” lub gor\u0105czka trzydniowa. Popularne schorzenie w\u015br\u00f3d niemowl\u0105t i ma\u0142ych dzieci. To silnie zaka\u017ana choroba wywo\u0142ana wirusami HHV6 i HHV 7. Pojawia si\u0119 nag\u0142y wzrost temperatury, si\u0119gaj\u0105cy do nawet 40\u00b0C, utrzymuj\u0105cy si\u0119 od 3 do 5 dni. Mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 pogorszenie samopoczucia, chocia\u017c cz\u0119\u015b\u0107 dzieci czuje si\u0119 dobrze mimo wysokiej temperatury. W 3-5 dniu gor\u0105czka nagle ustaje, ale pojawia si\u0119 drobna wysypka, kt\u00f3ra po kilku dniach znika.<\/p>\n\n\n\nAngina paciorkowcowa u dzieci <\/strong>– pojawia si\u0119 gor\u0105czka z b\u00f3lem gard\u0142a, katar, w\u0119z\u0142y ch\u0142onne na szyi s\u0105 powi\u0119kszone. Migda\u0142ki s\u0105 rozpulchnione, pojawia si\u0119 na nich nalot.<\/p>\n\n\n\nZapalenie gard\u0142a – <\/strong>choroba o pod\u0142o\u017cu wirusowym. Pojawia si\u0119 b\u00f3l gard\u0142a, os\u0142abienie, gor\u0105czka, kaszel i katar.<\/p>\n\n\n\nGor\u0105czka u dziecka w czasie z\u0105bkowania <\/h3>\n\n\n\n Podczas wy\u017cynania si\u0119 z\u0119b\u00f3w mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 stan podgor\u0105czkowy. Je\u017celi temperatura cia\u0142a si\u0119ga powy\u017cej 38 stopni, mo\u017ce to oznacza\u0107 infekcj\u0119. Niemowl\u0119ta w trakcie z\u0105bkowania <\/strong>wk\u0142\u0105daj\u0105 r\u0105czki do buzi, przez co \u0142atwiej „\u0142api\u0105” r\u00f3\u017cne choroby. Nie bez znaczenia jest te\u017c fakt, \u017ce od tego momentu dzieci cz\u0119\u015bciej choruj\u0105, poniewa\u017c spada ich odporno\u015b\u0107 nabyta od matki w \u017cyciu p\u0142odowym.<\/p>\n\n\n\nGor\u0105czka u dziecka po szczepieniu <\/h3>\n\n\n\n Podwy\u017cszona temperatura cia\u0142a pojawia si\u0119 do 24 godzin po podaniu szczepienia i ust\u0119puje samoistnie po kilku dniach. To oznaka, \u017ce organizm dziecka wytwarza przeciwcia\u0142a przeciw chorobom, na kt\u00f3re zosta\u0142o zaszczepione. Je\u015bli chodzi o szczepionki \u017cywe (np. MMR) gor\u0105czka <\/strong>mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 po d\u0142u\u017cszym czasie, nawet po tygodniu.<\/p>\n\n\n\nKiedy i jak stosowa\u0107 leki przeciwgor\u0105czkowe?<\/h2>\n\n\n\n Leczenie gor\u0105czki u niemowl\u0105t<\/strong> opiera si\u0119 przede wszystkim na leczeniu jej przyczyny, np. zapalenia ucha i innych zapale\u0144 wywo\u0142anych bakteriami (stosuje si\u0119 antybiotyki, je\u017celi gor\u0105czka jest wysoka mo\u017cna j\u0105 zbija\u0107 lekami). Przy infekcjach wirusowych stosuje si\u0119 leczenie objawowe – zbijanie gor\u0105czki, leki na b\u00f3l gard\u0142a, inhalacje itp.<\/p>\n\n\n\nLeki przeciwgor\u0105czkowe<\/strong> najcz\u0119\u015bciej stosowane u dzieci to paracetamol i ibuprofen. Dost\u0119pne s\u0105 specjalne preparaty w czopkach i syropach dla dzieci. Dzi\u0119ki za\u0142\u0105czonym do opakowa\u0144 strzykawkom \u0142atwo jest odmierzy\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105 dawk\u0119 syropu i go poda\u0107<\/strong>. Dzieci ch\u0119tnie je przyjmuj\u0105 ze wzgl\u0119du na s\u0142odki, owocowy smak. Je\u015bli chodzi o czopki, w aptekach dost\u0119pne s\u0105 dawki odpowiednie dla ma\u0142ych dzieci. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 jednak, \u017ce lek przeciwb\u00f3lowy powinien by\u0107 dawkowany nie na podstawie wieku, ale masy cia\u0142a dziecka. <\/strong>W aptece farmaceuta dostosuje dawk\u0119 substancji czynnej w czopkach do wagi dziecka. Czopk\u00f3w nie wolno dzieli\u0107 na porcje, np. przekraja\u0107 na p\u00f3\u0142.<\/p>\n\n\n\nNie wolno podawa\u0107 niemowl\u0119tom kwasu acetylosalicylowego (popularna Aspiryna), gdy\u017c mo\u017ce to doprowadzi\u0107 do zespo\u0142u Reye’a.<\/strong><\/p>\n\n\n\nIbuprom i paracetamol naprzemiennie – standard w walce z wysok\u0105 gor\u0105czk\u0105.<\/h3>\n\n\n\n Je\u017celi dziecko cierpi na infekcj\u0119 wirusow\u0105 i wysoka gor\u0105czka utrzymuje si\u0119, nale\u017cy j\u0105 zbija\u0107 w taki spos\u00f3b, aby nie przekracza\u0107 dziennych, maksymalnych dawek ibuprofenu i paracetamolu. Leki podajemy co 4 godziny, naprzemiennie, przyk\u0142adowy schemat:<\/p>\n\n\n\n
\n8:00 czopek z paracetamolem;<\/li>\n\n\n\n 12:00 syrop z ibuprofenem;<\/li>\n\n\n\n 16:00 czopek z paracetamolem;<\/li>\n\n\n\n 20:00 syrop z ibuprofenem.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\nNie musimy podawa\u0107 tych lek\u00f3w „na zak\u0142adk\u0119”, zawsze przed kolejnym podaniem nale\u017cy sprawdzi\u0107, czy temperatura cia\u0142a nadal jest wysoka. Je\u017celi zauwa\u017cymy, \u017ce gor\u0105czka ust\u0119puje, mo\u017cna rezygnowa\u0107 z kolejnych dawek lek\u00f3w. (Chyba, \u017ce np. 6 godzin po ostatniej dawce paracetamolu znowu temperatura ro\u015bnie – podaj ibuprofen).<\/p>\n\n\n\n
U niemowlaka gor\u0105czka mo\u017ce by\u0107 bardziej niebezpieczna ni\u017c u doros\u0142ej osoby, dlatego nale\u017cy nie dopuszcza\u0107 do jej silnego wzrostu.<\/p>\n\n\n\n
Co robi\u0107, gdy wyst\u0105pi wysoka gor\u0105czka (40 stopni i wi\u0119cej).<\/strong><\/p>\n\n\n\nWysoka gor\u0105czka u niemowlaka (ok. 40 stopni i wi\u0119cej) powinna by\u0107 zbijana jak najszybciej. Nie wystarczy poda\u0107 leki przeciwgor\u0105czkowe, ale trzeba sch\u0142odzi\u0107 cia\u0142o dziecka<\/strong>. Mo\u017cna robi\u0107 ch\u0142odne ok\u0142ady<\/strong> na czo\u0142o, ale skuteczniejszym sposobem jest k\u0105piel.<\/strong> Absolutnie nie wolno wk\u0142ada\u0107 dziecka do ch\u0142odnej wody! Temperatura wody powinna by\u0107 o 2-3 stopnie ni\u017csza od temperatury cia\u0142a (37-36 stopni – sprawdzi si\u0119 znany mamom „test \u0142okcia” – wk\u0142adamy zgi\u0119ty \u0142okie\u0107 do wanienki, je\u015bli woda jest przyjemna, nadaje si\u0119 do k\u0105pieli). Gor\u0105czka u niemowlaka powinna zacz\u0105\u0107 spada\u0107. Je\u017celi lek, zimne ok\u0142ady i k\u0105piel nie pomaga, zadzwo\u0144 po pogotowie ratunkowe.<\/p>\n\n\n\nJe\u017celi gor\u0105czce towarzysz\u0105 objawy takie jak utrata przytomno\u015bci, drgawki, silny b\u00f3l brzucha i jego twardo\u015b\u0107 (deskowato\u015b\u0107), nale\u017cy wezwa\u0107 pogotowie ratunkowe.<\/strong><\/p>\n\n\n\nPrzeczytaj tak\u017ce o:<\/strong><\/p>\n\n\n\n