Leczenie nadwagi i oty\u0142o\u015bci to wyzwanie zar\u00f3wno dla lekarzy, pacjent\u00f3w, jak i dla ca\u0142ego systemu zdrowia. Nadmiar kilogram\u00f3w to nie tylko problem estetyczny, bo oty\u0142o\u015b\u0107 jest chorob\u0105 przewlek\u0142\u0105 i zaliczana jest ju\u017c do chor\u00f3b cywilizacyjnych. Sprzyja jej niska aktywno\u015b\u0107 fizyczna, nadmiar cukru i t\u0142uszcz\u00f3w w diecie, a przede wszystkim nadpoda\u017c kalorii w stosunku do zapotrzebowania organizmu. Jej nieleczenie skutkuje rozwojem wielu innych chor\u00f3b, obni\u017ceniem jako\u015bci \u017cycia, a czasem jest powodem niepe\u0142nosprawno\u015bci i znacz\u0105co skraca d\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia pacjent\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107 to nadmierne lub nieprawid\u0142owe nagromadzenie tkanki t\u0142uszczowej stanowi\u0105ce zagro\u017cenie dla zdrowia lub \u017cycia. Rozr\u00f3\u017cnienie tych stan\u00f3w dokonywane jest w oparciu o wska\u017anik masy cia\u0142a – BMI, liczony na postawie wzoru i wagi.<\/p>\n\n\n\n
O nadwadze m\u00f3wimy, gdy BMI zawiera si\u0119 pomi\u0119dzy 25 a 29,99.<\/p>\n\n\n\n
Oty\u0142o\u015b\u0107 diagnozowana jest w przypadku os\u00f3b posiadaj\u0105cych wska\u017anik masy cia\u0142a – BMI powy\u017cej 30. Przek\u0142ada si\u0119 to na sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej tkanka t\u0142uszczowa stanowi ponad 25% ca\u0142kowitej masy cia\u0142a u m\u0119\u017cczyzn i ponad 30% ca\u0142kowitej masy cia\u0142a w przypadku kobiet.<\/p>\n\n\n\n
To tak\u017ce wg. poziomu BMI kategoryzowany jest stopie\u0144 oty\u0142o\u015bci, i tak:<\/p>\n\n\n\n
Podstaw\u0105 profilaktyki nadwagi i oty\u0142o\u015bci jest dbanie o zbilansowan\u0105 diet\u0119, zapewniaj\u0105c\u0105 odpowiedni poziom sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych i odpowiedni poziom aktywno\u015bci fizycznej. Gdy jednak masa cia\u0142a ro\u015bnie, pomimo tego, nale\u017cy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do lekarza. Czasem powodem nadwagi i oty\u0142o\u015bci mog\u0105 by\u0107 inne choroby lub problemy zdrowotnej pacjenta, a m\u00f3wimy wtedy o oty\u0142o\u015bci wt\u00f3rnej. Takie sytuacje nale\u017cy zweryfikowa\u0107 i podj\u0105\u0107 niezb\u0119dne leczenie. Przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 niedoczynno\u015b\u0107 tarczycy, kt\u00f3ra spowalnia metabolizm i przyczynia si\u0119 do nag\u0142ego wzrostu wagi.<\/p>\n\n\n\n
St\u0105d niezale\u017cnie od tego jak zdrowy tryb \u017cycia prowadzimy, powinni\u015bmy kontrolowa\u0107 nasz\u0105 mas\u0119 cia\u0142a i odpowiednio reagowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Podstaw\u0105 leczenia nadwagi i oty\u0142o\u015bci s\u0105 dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce do redukcji masy cia\u0142a i tym samym ilo\u015bci tkanki t\u0142uszczowej. Podejmowane w tym kierunku dzia\u0142ania uzale\u017cnione s\u0105 od stopnia nadwagi i oty\u0142o\u015bci i stanu zdrowia pacjenta, w tym wyst\u0119powania chor\u00f3b wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cych. Inaczej te\u017c podchodzi si\u0119 do leczenia nadwagi i oty\u0142o\u015bci u dzieci i os\u00f3b doros\u0142ych. Zar\u00f3wno nadwaga, jak i oty\u0142o\u015b\u0107 to problemy wymagaj\u0105ce szerokiego podej\u015bcia i wsp\u00f3\u0142pracy specjalist\u00f3w z r\u00f3\u017cnych dziedzin medycyny: internist\u00f3w, endokrynolog\u00f3w, diabetolog\u00f3w, dietetyk\u00f3w, psycholog\u00f3w i czasem nawet chirurg\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Podstaw\u0105 w ramach leczenia zachowawczego jest zmiana nawyk\u00f3w \u017cywieniowych pacjent\u00f3w i zwi\u0119kszenie ich aktywno\u015bci fizycznej, zar\u00f3wno tej zwi\u0105zanej z \u0107wiczeniami fizycznymi, kt\u00f3rych celem jest spalanie tkanki t\u0142uszczowej, jak i og\u00f3lnej aktywno\u015bci fizycznej zwi\u0105zanej z codziennymi czynno\u015bciami – tak zwanej spontanicznej aktywno\u015b\u0107 fizycznej (NEAT). Proces odchudzania to inne podej\u015bcie do jedzenia i ruchu, to modyfikacja stylu \u017cycia i wymaga ze strony pacjenta du\u017cego samozaparcia, a cz\u0119sto pomocy i wsparcia otoczenia i psychologa.<\/p>\n\n\n\n
O wyborze odpowiedniej diety, odpowiedniej dla dane pacjenta powinien decydowa\u0107 lekarz lub dietetyk.<\/p>\n\n\n\n
W niekt\u00f3rych przypadkach, u pacjent\u00f3w doros\u0142ych w leczeniu oty\u0142o\u015bci, rzadziej w leczeniu nadwagi, niezb\u0119dne b\u0119dzie leczenie farmakologiczne, prowadzone pod kontrol\u0105 lekarza. Nie zast\u0119puje ono zmiany trybu \u017cycia, ani aktywno\u015bci fizycznej, ale mo\u017ce by\u0107 ich uzupe\u0142nieniem i przyczyni\u0107 si\u0119 do zmniejszenia ryzyka powik\u0142a\u0144, walki z chorobamitowarzysz\u0105cymi nadmiarowi tkanki t\u0142uszczowej, jak stan przedcukrzycowy, obturacyjny bezdech senny, nadci\u015bnienie t\u0119tnicze, zaburzenia metaboliczne, zesp\u00f3\u0142 metaboliczny i tym samym przyczyni\u0107 si\u0119 do poprawy jako\u015bci \u017cycia i zdrowia pacjenta.<\/p>\n\n\n\n
Obecnie, w Polsce i na terenie Unii Europejskiej zarejestrowano 3 preparaty medyczne, substancje czynne do leczenia oty\u0142o\u015bci (tzw. leki na odchudzanie):<\/p>\n\n\n\n
Ka\u017cdy z tych lek\u00f3w powinien by\u0107 przyjmowany \u015bci\u015ble zgodnie z zaleceniami lekarza.<\/p>\n\n\n\n
Orlistato najstarszy lek stosowany w leczeniu oty\u0142o\u015bci, lek wspomagaj\u0105cy jej leczenie. Jego dzia\u0142anie polega na tym, \u017ce oko\u0142o 30% ogranicza i upo\u015bledza wch\u0142anianie t\u0142uszcz\u00f3w z przewodu pokarmowego, nie wp\u0142ywaj\u0105c na \u0142aknienie, ani na uczycie syto\u015bci pacjenta. Tym samym bez zmiany diety, ani ilo\u015bci przyjmowanych pokarm\u00f3w mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 redukcja masy cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n
Przyjmowanie lek\u00f3w przeciwzakrzepowych, ci\u0105\u017ca i karmienie piersi\u0105, nadwra\u017cliwo\u015bci na kt\u00f3rykolwiek sk\u0142adnik leku, cholestaza, zesp\u00f3\u0142 z\u0142ego wch\u0142aniania i przyjmowanie cyklosporyny to przeciwskazania do stosowania Orlistatu.<\/p>\n\n\n\n
Liraglutyd zmniejsza apetyt i zwi\u0119ksza uczucie syto\u015bci. Liraglutyd przypomina ludzki hormon GLP-1, kt\u00f3ry wydzielany jest w jelitach po posi\u0142kach i dzia\u0142a na receptory kontroluj\u0105ce apetyt w m\u00f3zgu, zmniejszaj\u0105c uczucie g\u0142odu i powoduj\u0105c poczucie syto\u015bci. Zmniejszone \u0142aknienie to mniejsza ilo\u015b\u0107 kalorii spo\u017cywana przez pacjent\u00f3w, a tym samym droga do utraty wagi.<\/p>\n\n\n\n
Przeciwwskazaniami do stosowania leku Saxenda s\u0105 ci\u0105\u017ca i kamienie piersi\u0105 oraz nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 na kt\u00f3rykolwiek sk\u0142adnik leku lub jego substancj\u0119 pomocnicz\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Chlorowodorek bupropionu i chlorowodorek naltreksonu to substancje stosowane od wielu lat w leczeniu uzale\u017cnieniaod nikotyny i alkoholu. Obie te substancje \u0142\u0105cznie dzia\u0142aj\u0105 poprzez zwi\u0119kszenie uczucia syto\u015bci i jednocze\u015bnie mniejsze uczucie g\u0142odu.<\/p>\n\n\n\n
Leczenie oty\u0142o\u015bci i nadwagi poprzez leczenie farmakologiczne zale\u017cy wy\u0142\u0105czenie od decyzji lekarza i nie mo\u017ce zast\u0105pi\u0107 zmiany trybu \u017cycia lub leczenia innych powod\u00f3w oty\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Lista przeciwskaza\u0144 do stosowania chlorowodorku bupropionu i chlorowodorku naltreksonu jest d\u0142u\u017csza i obejmuje:<\/p>\n\n\n\n
Pomijaj\u0105c sytuacje, w kt\u00f3rych powodem nadwagi i oty\u0142o\u015bci s\u0105 inne choroby i problemy pacjenta, leczeniu oty\u0142o\u015bci i nadwagi sprzyja wprowadzane zdrowej diety i zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci fizycznej. Redukcja masy cia\u0142a, ale i sta\u0142a modyfikacja stylu \u017cycia to podstawowe cele walki z oty\u0142o\u015bci\u0105 i nadwag\u0105. Zmiany nawyk\u00f3w \u017cywieniowych musz\u0105 by\u0107 wprowadzone na sta\u0142e. Reklamowany suplement diety w postaci tabletek lub leki na odchudzanie to tylko wspomaganie tych dzia\u0142a\u0144.<\/p>\n\n\n\n
Zbilansowana, w\u0142a\u015bciwa dieta zapewnia uczcie syto\u015bci i zmniejsza uczucie g\u0142odu, a to u\u0142atwia kontrol\u0119 masy cia\u0142a i popraw\u0119 kontroli glikemii.<\/p>\n\n\n\n
Zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci fizycznej i wybieranie jej form, kt\u00f3re sprawiaj\u0105 nam przyjemno\u015b\u0107 poprawia samopoczucie, codzienn\u0105 sprawno\u015b\u0107 i umo\u017cliwia i przyspiesza redukcj\u0119 masy cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n
Pomocne mo\u017ce by\u0107 tak\u017ce stosowanie zi\u00f3\u0142 czy zielonej herbaty, kt\u00f3rej substancje czynne ograniczaj\u0105 wch\u0142anianie t\u0142uszcz\u00f3w z przewodu pokarmowego, przyspieszaj\u0105 trawienie i wspomagaj\u0105 dzia\u0142anie enzym\u00f3w w\u0105trobowych, a tym samym zielona herbata wspomaga spalanie tkanki t\u0142uszczowej.<\/p>\n\n\n\n
W przypadku nadwagi, konieczno\u015bci leczenia oty\u0142o\u015bci wizyta u lekarza powinna by\u0107 pierwszym krokiem. Pomo\u017ce nam dietetyk, internista, diabetolog czy endokrynolog. W praktyce lekarza rodzinnego to cz\u0119sty problem, z kt\u00f3rym zg\u0142aszaj\u0105 si\u0119 pacjenci i b\u0119dzie on w stanie pom\u00f3c lub odpowiednio dalej pokierowa\u0107 pacjenta. Nie odk\u0142adajmy leczenia oty\u0142o\u015bci i dbajmy o to, by dzisiejsze kilka kilogram\u00f3w wi\u0119cej nie sta\u0142o si\u0119 powa\u017cnym problemem za kilka lat. Um\u00f3w si\u0119 do lekarza ju\u017c dzi\u015b.<\/p>\n\n\n\n
Przeczytaj tak\u017ce o:<\/strong><\/p>\n\n\n\n