{"id":14799,"date":"2023-01-24T09:55:02","date_gmt":"2023-01-24T09:55:02","guid":{"rendered":"https:\/\/telemedi.com\/?post_type=tm-guide&p=14799"},"modified":"2023-01-24T09:55:11","modified_gmt":"2023-01-24T09:55:11","slug":"hiperlipidemia-rodzaje-przyczyny-objawy","status":"publish","type":"tm-guide","link":"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/hiperlipidemia-rodzaje-przyczyny-objawy\/","title":{"rendered":"Hiperlipidemia – rodzaje, przyczyny, objawy."},"content":{"rendered":"\n

Co to jest hiperlipidemia i jak si\u0119 objawia?<\/h2>\n\n\n\n

Hiperlipidemia to inaczej zaburzenia gospodarki lipidowej w organizmie. Ich oznak\u0105 jest zwi\u0119kszone st\u0119\u017cenie lipoprotein w surowicy – mo\u017ce by\u0107 to podwy\u017cszony cholesterol ca\u0142kowity lub jedna z kilku frakcji lipoprotein:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. LDL (low-density lipoprotein<\/em>, tzw. z\u0142y cholesterol) – lipoproteiny o niskiej g\u0119sto\u015bci – maj\u0105 tendencj\u0119 do odk\u0142adania si\u0119 na \u015bcianach \u017cy\u0142 i t\u0119tnic, zwi\u0119kszaj\u0105c ryzyko chor\u00f3b sercowo-naczyniowych (g\u0142ownie mia\u017cd\u017cyca i nadci\u015bnienie t\u0119tnicze).<\/li>\n\n\n\n
  2. VLDL (very low-density lipoprotein<\/em>) – lipoproteiny bardzo niskiej g\u0119sto\u015bci. Ich rol\u0105 jest transportowanie tr\u00f3jgliceryd\u00f3w we krwi w celu zamiany ich w energi\u0119. Ta frakcja r\u00f3wnie\u017c ma tendencj\u0119 do odk\u0142adania si\u0119 w naczyniach, o ile wyst\u0119puje w nadmiarze.<\/li>\n\n\n\n
  3. HDL (high-density lipoprotein<\/em>, dobry cholesterol) – oczyszcza naczynia krwiono\u015bne ze z\u0142og\u00f3w z\u0142ego cholesterolu, „odprowadza” je do w\u0105troby, gdzie poddawane s\u0105 procesowi ponownego przetwarzania i wydalania.<\/li>\n\n\n\n
  4. Tr\u00f3jglicerydy – pozosta\u0142e t\u0142uszcze (lipidy) wyst\u0119puj\u0105ce we krwi, stanowi\u0105ce \u017ar\u00f3d\u0142o energii dla organizmu.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    W Polsce hiperlipidemia jest zjawiskiem bardzo powszechnym – cierpie\u0107 na ni\u0105 mo\u017ce nawet 60% spo\u0142ecze\u0144stwa, z czego ponad po\u0142owa nie ma \u015bwiadomo\u015bci tego problemu. Nadmierne odk\u0142adanie si\u0119 cholesterolu i innych lipid\u00f3w w organizmie wywo\u0142uje mia\u017cd\u017cyc\u0119, chorob\u0119 wie\u0144cow\u0105, nadci\u015bnienie, kamic\u0119 \u017c\u00f3\u0142ciow\u0105, a nawet mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 zawa\u0142 serca i udar.<\/p>\n\n\n\n

    Zwi\u0119kszone st\u0119\u017cenie cholesterolu i tr\u00f3jgliceryd\u00f3w we krwi nie daje \u017cadnych charakterystycznych objaw\u00f3w, dlatego wiele os\u00f3b nie wie, \u017ce ma ten problem. Objawy hiperlipidemii najcz\u0119\u015bciej s\u0105 r\u00f3wnocze\u015bnie objawami istniej\u0105cych ju\u017c chor\u00f3b, kt\u00f3re stanowi\u0105 skutek podwy\u017cszonego poziomu lipid\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

    Rodzaje hiperlipidemii.<\/h2>\n\n\n\n

    Zaburzenia gospodarki lipidowej dzieli si\u0119 w praktyce klinicznej na nast\u0119puj\u0105ce typy:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    1. Hipercholesterolemi\u0119 <\/strong>– podwy\u017cszony poziom cholesterolu frakcji LDL. U zdrowych os\u00f3b z ma\u0142ym ryzykiem sercowo-naczyniowym za parametr graniczny uznaje si\u0119 3,0 mmol\/L (115 mg\/dL). Ocena poziomu cholesterolu LDL u r\u00f3\u017cnych os\u00f3b powinna by\u0107 indywidualna, bior\u0105c pod uwag\u0119 ryzyko sercowo-naczyniowe, istniej\u0105ce ju\u017c choroby itp. Dla os\u00f3b z du\u017cym ryzykiem, po przebytym zawale ju\u017c 1,8 mmol\/L mo\u017ce by\u0107 warto\u015bci\u0105 niebezpieczn\u0105.<\/li>\n\n\n\n
    2. Hiperlipidemia mieszana<\/strong> – zwi\u0119kszone st\u0119\u017cenie tr\u00f3jgliceryd\u00f3w oraz cholesterolu.<\/li>\n\n\n\n
    3. Dyslipidemi\u0119 aterogenn\u0105<\/strong> – wyst\u0119puje przy wysokim st\u0119\u017ceniu tr\u00f3jgliceryd\u00f3w we krwi na poziomie 1,7-5,6 mmol\/L. Jednocze\u015bnie pojawia si\u0119 obni\u017cone st\u0119\u017cenie cholesterolu HDL (wi\u0119cej ni\u017c 1 mmol\/L u m\u0119\u017cczyzn i wi\u0119cej ni\u017c 1,2 mmol\/L u kobiet). Dodatkowo stwierdza si\u0119 obecno\u015b\u0107 nieprawid\u0142owych, g\u0119stych i ma\u0142ych cz\u0105steczek LDL.<\/li>\n\n\n\n
    4. Ci\u0119\u017ck\u0105 hipertriglicerydemi\u0119<\/strong> – podwy\u017cszone st\u0119\u017cenie tr\u00f3jgliceryd\u00f3w wi\u0119ksze lub r\u00f3wne 5,6 mmol\/L.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

      Przewlek\u0142a niewydolno\u015b\u0107 nerek, niedoczynno\u015b\u0107 tarczycy – przyczyny hiperlipidemii.<\/h2>\n\n\n\n

      Przyczyny wyst\u0119powania hiperlipidemii dziel\u0105 je na pierwotne i wt\u00f3rne. Hiperlipidemie pierwotne wyst\u0119puj\u0105 pomimo stosowania zbilansowanej diety i aktywnego trybu \u017cycia. Ich wyst\u0105pienie warunkuj\u0105 czynniki genetyczne – mutacje okre\u015blonych gen\u00f3w. Do hiperlipidemii pierwotnych zaliczamy:<\/p>\n\n\n\n

        \n
      • rodzinn\u0105 hipertryglicerodemi\u0119;<\/li>\n\n\n\n
      • rodzinn\u0105 hiperlipidemi\u0119 z\u0142o\u017con\u0105;<\/li>\n\n\n\n
      • rodzinn\u0105 hipercholesterolemi\u0119;<\/li>\n\n\n\n
      • zesp\u00f3\u0142 pospolitej hipercholesterolemii;<\/li>\n\n\n\n
      • niedziedziczn\u0105 posta\u0107 hiperlipidemii (nabyta na skutek mutacji genu).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

        Do przyczyn powstawania hiperlipidemii wt\u00f3rnej zalicza si\u0119 choroby zaburzaj\u0105ce gospodark\u0119 lipidow\u0105 oraz styl \u017cycia:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

          \n
        • problemy endokrynologiczne<\/strong> takie jak niedoczynno\u015b\u0107 tarczycy, zesp\u00f3\u0142 Cushinga, niedoczynno\u015b\u0107 przedniego p\u0142ata przysadki, cukrzyca;<\/li>\n\n\n\n
        • choroby nerek <\/strong>– przewlek\u0142a niewydolno\u015b\u0107 nerek, zesp\u00f3\u0142 nerczycowy;<\/li>\n\n\n\n
        • choroby spichrzowe <\/strong>– choroba Gauchera, von Gierkiego;<\/li>\n\n\n\n
        • choroby w\u0105troby<\/strong> – \u017c\u00f3\u0142taczka, pierwotna \u017c\u00f3\u0142ciowa marsko\u015b\u0107 w\u0105troby, przewlek\u0142e zapalenie w\u0105troby;<\/li>\n\n\n\n
        • za\u017cywanie lek\u00f3w<\/strong> – steroid\u00f3w anabolicznych, glikokortykosteroid\u00f3w, witaminy A, lek\u00f3w moczop\u0119dnych, doustnych lek\u00f3w antykoncepcyjnych, lek\u00f3w blokuj\u0105cych receptory beta, lek\u00f3w przeciwpadaczkowych;<\/li>\n\n\n\n
        • inne choroby – <\/strong>tocze\u0144, anoreksja (jad\u0142owstr\u0119t psychiczny), oty\u0142o\u015b\u0107, porfiria;<\/li>\n\n\n\n
        • niezdrowy styl \u017cycia<\/strong> – przewlek\u0142y stres, nieprawid\u0142owa dieta zawieraj\u0105ca w nadmiarze cukry i t\u0142uszcze zwierz\u0119ce, siedz\u0105cy tryb \u017cycia, unikanie aktywno\u015bci fizycznej.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

          Zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci fizycznej, odpowiednia dieta – sposoby na hiperlipidemi\u0119.<\/h2>\n\n\n\n

          Leczenie hiperlipidemii powinno zacz\u0105\u0107 si\u0119 w gabinecie internisty – koniecznie zabierz ze sob\u0105 wyniki bada\u0144 st\u0119\u017cenia cholesterolu, jego frakcji i tr\u00f3jgliceryd\u00f3w. Lekarz na podstawie wywiadu i badania oceni Twoje ryzyko sercowo-naczyniowe. Przy ma\u0142ym ryzyku lekarz na pocz\u0105tku mo\u017ce zaleci\u0107 jedynie modyfikacj\u0119 stylu \u017cycia – wprowadzenie zbilansowanej diety ograniczaj\u0105cej spo\u017cycie t\u0142uszcz\u00f3w zwierz\u0119cych i cukru, oraz regularnej aktywno\u015bci fizycznej. Do zmiany stylu \u017cycia zalicza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c unikanie stres\u00f3w, odpoczynek, zadbanie o odpowiedni\u0105 jako\u015b\u0107 snu i nawadnianie organizmu. Je\u017celi nowy styl \u017cycia po 5 miesi\u0105cach nie przyniesie poprawy, lekarz zaleca przyjmowanie lek\u00f3w obni\u017caj\u0105cych poziom cholesterolu we krwi. Najcz\u0119\u015bciej stosowane to statyny (inhibitory reduktazy hydroksymetyloglutarylo-CoA), fibraty, kwas nikotynowy i pochodne, leki wi\u0105\u017c\u0105ce kwasy t\u0142uszczowe. Leczenie hiperlipidemii wymaga regularnych bada\u0144 st\u0119\u017cenia lipid\u00f3w w surowicy krwi i kontroli lekarskich, aby mo\u017cliwie szybko wykry\u0107 pierwsze objawy chor\u00f3b wywo\u0142anych nadmiernym cholesterolem. Leczenie farmakologiczne powinno przynie\u015b\u0107 zadowalaj\u0105ce efekty.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"template":"","tags":[2005,2011,2015,2007,2013],"guide_category":[1756],"class_list":["post-14799","tm-guide","type-tm-guide","status-publish","hentry","tag-hiperlipidemia","tag-ldl","tag-lipidogram","tag-podwyzszony-cholesterol","tag-trojglicerydy","guide_category-objawy"],"acf":[],"lang":"pl","translations":{"pl":14799},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide\/14799","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide"}],"about":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/types\/tm-guide"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/users\/1"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/media?parent=14799"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tags?post=14799"},{"taxonomy":"guide_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/guide_category?post=14799"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}