Podwy\u017cszon\u0105 temperatur\u0105 cia\u0142a charakteryzuj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c inne, naturalne stany organizmu<\/strong>, takie jak ci\u0105\u017ca, owulacja, wysi\u0142ek fizyczny, trawienie czy nadcieplno\u015b\u0107 wegetatywna. Lekki skok temperatury notowany jest r\u00f3wnie\u017c po owulacji, w drugiej fazie cyklu miesi\u0119cznego (faza lutealna). Jest to zwykle jednak zaledwie kilka kresek wy\u017cej ni\u017c zwykle (ok. 37\u00b0C).<\/p>\n\n\n\nDwie twarze gor\u0105czki – walka z patogenami i os\u0142abianie organizmu.<\/h2>\n\n\n\n Z jednej strony gor\u0105czka jest sprzymierze\u0144cem cz\u0142owieka w walce z chorob\u0105<\/strong>, z drugiej stan ten nie jest oboj\u0119tny dla organizmu. Objawy og\u00f3lnoustrojowe stanu zapalnego takie jak gor\u0105czka, dreszcze czy os\u0142abienie mog\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 bardzo z\u0142e samopoczucie. Sytuacja staje si\u0119 niebezpieczna, gdy gor\u0105czka przekracza 39\u00b0C i zaczyna os\u0142abia\u0107 organizm<\/strong>. Pojawia si\u0119 przy\u015bpieszony puls, a wzrost temperatury do 41,5\u00b0C uszkadza bia\u0142ka w kom\u00f3rkach nerwowych (stan hiperpireksji), co mo\u017ce nawet doprowadzi\u0107 do \u015bmierci.<\/strong> Ludzki organizm jednak ma mechanizmy ograniczaj\u0105ce nadmiern\u0105 gor\u0105czk\u0119 i tak niebezpieczne sytuacje s\u0105 rzadkie. Gor\u0105czk\u0119 nale\u017cy obni\u017ca\u0107 u dzieci, gdy tylko przekroczy 39\u00b0C, poniewa\u017c ich uk\u0142ad termoregualcyjny nie jest odpowiednio dojrza\u0142y. Podobnie sytuacja wygl\u0105da u kobiet w ci\u0105\u017cy i pacjent\u00f3w po zabiegach i operacjach. Warto wspomnie\u0107, \u017ce istnieje nawet takie zjawisko jak gor\u0105czkofobia <\/strong>– rodzice szybko zbijaj\u0105 temperatur\u0119 u dzieci, nawet je\u015bli jej wzrost nie jest du\u017cy. Co ciekawe jest ono powszechne nawet u personelu medycznego i wynika z wielu mit\u00f3w kr\u0105\u017c\u0105cych wok\u00f3\u0142 gor\u0105czki.<\/p>\n\n\n\nPrzyczyny gor\u0105czki.<\/h2>\n\n\n\n Jak wy\u017cej wspomniano, przyczyny gor\u0105czki to przede wszystkim wnikni\u0119cie do organizmu szkodliwych patogen\u00f3w<\/strong>, takich jak wirusy, bakterie i grzyby. Gor\u0105czka mo\u017ce zosta\u0107 wywo\u0142ana przez choroby autoimmunologiczne, kiedy uk\u0142ad odporno\u015bciowy wytwarza przeciwcia\u0142a przeciw w\u0142asnym tkankom. Wysoka gor\u0105czka mo\u017ce by\u0107 wywo\u0142ana te\u017c przez nowotwory (jako reakcja immunologiczna przeciw kom\u00f3rkom nowotworowym).<\/p>\n\n\n\nNajcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 gor\u0105czki s\u0105 infekcje dolnych dr\u00f3g oddechowych, g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych i uk\u0142adu pokarmowego<\/strong>. Organizm w ten spos\u00f3b daje zna\u0107, \u017ce walczy z chorob\u0105. Podwy\u017cszonej temperaturze cia\u0142a towarzysz\u0105 wtedy inne objawy, takie jak katar, kaszel, b\u00f3l g\u0142owy, b\u00f3l gard\u0142a, czasami wysypki sk\u00f3rne (mononukleoza, „trzydni\u00f3wka”), b\u00f3le mi\u0119\u015bni i og\u00f3lne uczucie rozbicia oraz os\u0142abienia.<\/strong> Infekcje wirusowe z gor\u0105czk\u0105 mog\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 dreszcze, uczucie zimna, intensywne pocenie. Przy infekcjach uk\u0142adu pokarmowego pojawia si\u0119 gor\u0105czka oraz nudno\u015bci, wymioty, biegunka, brak apetytu. Cz\u0119sto chorzy odczuwaj\u0105 bolesno\u015b\u0107 uog\u00f3lnion\u0105 jamy brzusznej.<\/p>\n\n\n\nNiekt\u00f3re infekcje bakteryjne lub wirusowe wywo\u0142uj\u0105ce gor\u0105czk\u0119:<\/p>\n\n\n\n
\nropne zapalenie gard\u0142a;<\/li>\n\n\n\n zapalenie p\u0142uc i zapalenie oskrzeli;<\/li>\n\n\n\n zapalenie zatok przynosowych i czo\u0142owych;<\/li>\n\n\n\n mononukleoza;<\/li>\n\n\n\n ospa i odra;<\/li>\n\n\n\n zaka\u017cenie rotawirusami, astrowirusami itp;<\/li>\n\n\n\n przezi\u0119bienie i grypa;<\/li>\n\n\n\n COVID-19.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\nTemperatura cia\u0142a podnosi si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w stanach zapalnych innych cz\u0119\u015bci organizmu.<\/strong> Mog\u0105 to by\u0107 np. zapalenia \u017cy\u0142 z gor\u0105czk\u0105 i widocznym zaczerwienieniem wzd\u0142u\u017c przebiegu \u017cy\u0142y, nieswoiste zapalenia jelit objawiaj\u0105ce si\u0119 biegunk\u0105, b\u00f3lem brzucha, nag\u0142ym parciem na stolec. Gor\u0105czka pojawi si\u0119 przy zapaleniu wyrostka robaczkowego<\/strong> – objawy towarzysz\u0105ce to silny b\u00f3l brzucha na dole po prawej stronie i jego twardo\u015b\u0107. Podwy\u017cszenie temperatury cia\u0142a wywo\u0142a r\u00f3wnie\u017c zaka\u017cenie uk\u0142adu moczowego<\/strong> – pojawia si\u0119 b\u00f3l okolicy l\u0119d\u017awiowej i w dole brzucha, mocz mo\u017ce przybiera\u0107 niekiedy krwiste zabarwienie, mo\u017cliwe jest parcie na mocz i pieczenie okolicy cewki moczowej. Okoliczno\u015bci powstania gor\u0105czki to r\u00f3wnie\u017c obecno\u015b\u0107 cia\u0142 obcych w organizmie<\/strong> (np. ran postrza\u0142owych lub r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w, kt\u00f3re wbi\u0142y si\u0119 w cia\u0142o np. podczas wypadku).<\/p>\n\n\n\nGor\u0105czka i stan podgor\u0105czkowy o nieznanej przyczynie, bez \u017cadnych innych objaw\u00f3w, powinny zosta\u0107 skonsultowane z lekarzem, aby mo\u017cliwie szybko wdro\u017cy\u0107 odpowiednie leczenie.<\/p>\n\n\n\n
Do wyst\u0105pienia gor\u0105czki mog\u0105 doprowadzi\u0107 r\u00f3wnie\u017c bardzo niebezpieczne stany, kiedy wymagane jest wezwanie karetki pogotowia ratunkowego.<\/strong> Opr\u00f3cz gor\u0105czki wyst\u0119puj\u0105 w nich takie objawy jak sztywno\u015b\u0107 karku, b\u00f3l w klatce piersiowej, nietypowa wysypka, trudno\u015bci w oddychaniu, drgawki, nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 na \u015bwiat\u0142o, silny b\u00f3l g\u0142owy, ostry b\u00f3l brzucha – szczeg\u00f3lnie jego „deskowato\u015b\u0107”.<\/p>\n\n\n\nPodwy\u017cszona temperatura cia\u0142a – normy. Kiedy i jak zbija\u0107 gor\u0105czk\u0119?<\/h2>\n\n\n\n U os\u00f3b doros\u0142ych i dzieci wyst\u0119puj\u0105 nast\u0119puj\u0105ce normy podwy\u017cszonej temperatury cia\u0142a:<\/strong><\/p>\n\n\n\n37,5\u00b0C – 38\u00b0C – stan podgor\u0105czkowy;<\/p>\n\n\n\n
38\u00b0C – 40\u00b0C – gor\u0105czka.<\/p>\n\n\n\n
Powy\u017cej 40\u00b0C gor\u0105czki nale\u017cy zacz\u0105\u0107 j\u0105 bezwzgl\u0119dnie zbija\u0107 poprzez zimne ok\u0142ady i leki przeciwgor\u0105czkowe (paracetamol, pyralgina, ibuprofen itp.). Dawki lek\u00f3w przeciwgor\u0105czkowych powinny by\u0107 dobrane do masy chorego, a nie do jego wieku. Je\u017celi to nie pomaga lub daje chwilowy skutek, ponownie wysoka ciep\u0142ota cia\u0142a powinna by\u0107 jak najszybciej skonsultowana z lekarzem. Nale\u017cy unika\u0107 podawania du\u017cej ilo\u015bci zimnych p\u0142yn\u00f3w – nawodnienie jest bardzo wa\u017cne, jednak najlepiej podawa\u0107 letni\u0105 wod\u0119 lub herbat\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Gor\u0105czka u dzieci powinna by\u0107 zbijana ju\u017c od 39\u00b0C, chyba \u017ce przy ni\u017cszej temperaturze cia\u0142a dziecko czuje si\u0119 bardzo \u017ale i jest silnie os\u0142abione. Leki przeciwgor\u0105czkowe (ibuprofen i paracetamol) przy infekcji nale\u017cy podawa\u0107 dzieciom naprzemiennie, co 4 godziny, w dawce dostosowanej do masy cia\u0142a dziecka. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce czopk\u00f3w doodbytniczych nie dzieli si\u0119 na cz\u0119\u015bci tak jak tabletek. Przy wyj\u0105tkowo wysokim wzro\u015bcie temperatury cia\u0142a dziecka (powy\u017cej 40\u00b0C) nale\u017cy zastosowa\u0107 k\u0105piel och\u0142adzaj\u0105c\u0105 – nie wolno jednak wk\u0142ada\u0107 dziecka do zimnej wody! Jej temperatura powinna wynosi\u0107 36-40 stopni. Nie s\u0105 do tego potrzebne termometry. Temperatur\u0119 wody bardzo \u0142atwo sprawdzi\u0107 \u0142okciem – je\u017celi woda nie parzy lub nie jest za zimna, oznacza, \u017ce jest optymalna.<\/p>\n\n\n\n
Przeczytaj tak\u017ce o:<\/p>\n\n\n\n