{"id":15714,"date":"2023-03-12T19:55:23","date_gmt":"2023-03-12T18:55:23","guid":{"rendered":"https:\/\/telemedi.com\/?post_type=tm-guide&#038;p=15714"},"modified":"2023-06-13T16:49:17","modified_gmt":"2023-06-13T14:49:17","slug":"wrzody-zoladka-i-dwunastnicy","status":"publish","type":"tm-guide","link":"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/wrzody-zoladka-i-dwunastnicy\/","title":{"rendered":"Wrzody \u017co\u0142\u0105dka"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"przyczyny\"><a href=\"#przyczyny\"><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-black-color\">Wrzody \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy &#8211; jakie s\u0105 przyczyny ich powstawania?<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Wrzody \u017co\u0142\u0105dka <\/strong>(inaczej<strong> choroba wrzodowa \u017co\u0142\u0105dka<\/strong>) to&nbsp;popularna dolegliwo\u015b\u0107, ich pojawienie si\u0119&nbsp;cz\u0119sto zale\u017cy od&nbsp;wielu czynnik\u00f3w lub&nbsp;jest wynikiem stosowanych terapii. Rozmiar tych zmian chorobowych zaczyna si\u0119 od&nbsp;kilku milimetr\u00f3w do&nbsp;kilku centymetr\u00f3w. <strong>Wrzody \u017co\u0142\u0105dka <\/strong>pojawiaj\u0105 si\u0119&nbsp;cykliczne, gdy\u017c choroba ma tendencje do&nbsp;nawrot\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wrzody \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy<\/strong> to&nbsp;jedno z&nbsp;cz\u0119stszych schorze\u0144 uk\u0142adu pokarmowego, diagnozowane u&nbsp;oko\u0142o 5\u201310% populacji doros\u0142ych pacjent\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Za&nbsp;przyczyny<strong> wrzodk\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> mo\u017cna uzna\u0107 zaka\u017cenie Helicobacter pylori, zaka\u017cenie bakteri\u0105 stanowi 75-90% przypadk\u00f3w zachorowa\u0144 na <strong>wrzody dwunastnicy<\/strong> oraz oko\u0142o 70% <strong>wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong>, stres b\u0105d\u017a&nbsp;nawet nieodpowiedni\u0105 diet\u0119.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Helicobacter pylori&nbsp;<strong>&#8211;<\/strong> Gram-ujemna, spiralna bakterii, kt\u00f3ra&nbsp;przenosi si\u0119&nbsp;drog\u0105 pokarmow\u0105, zagnie\u017cd\u017ca w&nbsp;\u017co\u0142\u0105dku i&nbsp;produkuje toksyny, uszkadzaj\u0105ce kom\u00f3rki b\u0142ony \u015bluzowej i&nbsp;prowadz\u0105ce do&nbsp;rozwoju stanu zapalnego. Zaka\u017cenie bakteri\u0105 Helicobacter pylori zwykle ma miejsce w&nbsp;okresie dzieci\u0144stwa, na skutek u\u017cywania tych samych sztu\u0107c\u00f3w i&nbsp;naczy\u0144, co osoba chora.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ)&nbsp;-pojawienie si\u0119&nbsp;<strong>wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> mo\u017ce przyjmowanie niesteroidowych lek\u00f3w przeciwzapalnych (NLPZ), kt\u00f3re \u0142agodz\u0105 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe i&nbsp;objawy przezi\u0119bienia.<\/li>\n\n\n\n<li>Stres psychiczny- czynnikiem przyczyniaj\u0105cym si\u0119 do powstawania <strong>wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> jest przewlek\u0142y stres, kt\u00f3ry sprawia, \u017ce&nbsp;organizm produkuje wi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 kwasu solnego o&nbsp;silnych w\u0142a\u015bciwo\u015bciach \u017cr\u0105cych, co zwi\u0119ksza ryzyko uszkodzenia b\u0142ony \u015bluzowej \u017co\u0142\u0105dka.<\/li>\n\n\n\n<li>Dieta- niew\u0142a\u015bciwa dieta tez mo\u017ce by\u0107 przyczyn\u0105 powstawania <strong>wrzod\u00f3w<\/strong> \u2013 ci\u0119\u017ckostrawne sma\u017cone lub&nbsp;pieczone dania o&nbsp;wysokiej zawarto\u015bci t\u0142uszczu, nieregularne pory posi\u0142k\u00f3w, przejadanie si\u0119&nbsp;i&nbsp;cz\u0119ste picie alkoholu, stymuluj\u0105 \u017co\u0142\u0105dek do&nbsp;produkcji sok\u00f3w \u017co\u0142\u0105dkowych, znacznie obci\u0105\u017caj\u0105c narz\u0105d.<\/li>\n\n\n\n<li>Na\u0142ogowe palenie papieros\u00f3w- zwi\u0119ksza ryzyko zachorowania na&nbsp;<strong>wrzody \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> \u2013 dym tytoniowy sprawia, \u017ce&nbsp;&nbsp; wydziela si\u0119&nbsp;wi\u0119cej soku \u017co\u0142\u0105dkowego, kt\u00f3ry&nbsp;niestety podra\u017cnia b\u0142on\u0119 \u015bluzow\u0105 \u017co\u0142\u0105dka.<\/li>\n\n\n\n<li>Czynniki genetyczne i&nbsp;grupa krwi &#8211;<strong>wrzody \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> s\u0105 dolegliwo\u015bci\u0105 dziedziczn\u0105 (u&nbsp;50% os\u00f3b wrzody trawienne wyst\u0119puj\u0105 rodzinnie), sk\u0142onno\u015b\u0107 do&nbsp;tej&nbsp;choroby maj\u0105 pacjenci z&nbsp;grup\u0105 krwi 0.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"objawy\"><a href=\"#objawy\"><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-black-color\">Wrzody \u017co\u0142\u0105dka \u2013 objawy<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n<p>Przy <strong>wrzodach \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> charakterystyczne jest nasilenie dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych po jedzeniu. B\u00f3l zazwyczaj pojawia si\u0119 po oko\u0142o 30-60 minutach od zjedzenia posi\u0142ku, szczeg\u00f3lnie je\u017celi by\u0142 ostro przyprawiony albo jedzenie by\u0142o kwa\u015bne.<\/p>\n\n\n\n<p>Dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe ust\u0119puj\u0105 po za\u017cyciu \u015brodk\u00f3w, kt\u00f3re zoboj\u0119tniaj\u0105 kwas solny oraz zaraz po jedzeniu. Pojawi\u0107 si\u0119 mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c na czczo, czyli ranem lub noc\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Objawami<strong> wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy <\/strong>mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>wymioty,<\/li>\n\n\n\n<li>nudno\u015bci,<\/li>\n\n\n\n<li>wzd\u0119cia,<\/li>\n\n\n\n<li>zaparcia na przemian z biegunkami,<\/li>\n\n\n\n<li>brak apetytu, pieczenie za mostkiem (zgaga),<\/li>\n\n\n\n<li>spadek masy cia\u0142a,<\/li>\n\n\n\n<li>niesmak w ustach, gorzkie\/kwa\u015bne.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"metody\"><a href=\"#metody\"><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-black-color\">Metody diagnostyki&nbsp;wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka i&nbsp;dwunastnicy<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n<p>Wrzody powstaj\u0105 w opuszce <strong>dwunastnicy, \u017co\u0142\u0105dku<\/strong>, w dolnej cz\u0119\u015bci prze\u0142yku i w p\u0119tli dwunastnicy. Aby stwierdzi\u0107, gdzie umiejscowiona jest zmiana, konieczne jest badanie na <strong>wrzody \u017co\u0142\u0105dka<\/strong>, czyli gastroskopia .<\/p>\n\n\n\n<p>Opr\u00f3cz diagnostyki, r\u00f3wnie wa\u017cne jest stwierdzenie <strong>przyczyny wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong>, poniewa\u017c od tego zale\u017cy skuteczne leczenie.<\/p>\n\n\n\n<p>W&nbsp;celu zdiagnozowania<strong> wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> nale\u017cy wykona\u0107 badanie endoskopowe \u2013 gastroskopi\u0119, kt\u00f3ra&nbsp;jest inwazyjn\u0105 metod\u0105, konieczn\u0105 do&nbsp;rozpoznania choroby wrzodowej \u017co\u0142\u0105dka.<\/p>\n\n\n\n<p>W czasie zabiegu gastroskopii lekarz pobiera wycinek b\u0142ony \u015bluzowej \u017co\u0142\u0105dka z&nbsp;owrzodzeniami, aby upewni\u0107 si\u0119, \u017ce&nbsp;nie&nbsp;s\u0105 to&nbsp;zmiany nowotworowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Je\u015bli chodzi o nieinwazyjne metody diagnostyczne, nale\u017c\u0105 do&nbsp;nich testy z&nbsp;krwi, test oddechowy, test do&nbsp;wykrywania antygenu Helicobacter pylori w&nbsp;kale.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"leczy\"><a href=\"#leczy\"><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-black-color\">Jak leczy\u0107 wrzody \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy?<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n<p>Metoda leczenia zawsze zale\u017cy od <strong>przyczyny wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>W&nbsp;70% odpowiedzialna za&nbsp;<strong>wrzody \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> jest bakteria <strong>Helicobacter pylori<\/strong>. Aby unikn\u0105\u0107 zaka\u017cenia nale\u017cy przestrzega\u0107 standardowych zasad higieny.<\/p>\n\n\n\n<p>Celem tzw. kuracji eradykacyjnej jest&nbsp;usuni\u0119cie zaka\u017cenia bakteryjnego i&nbsp;zmniejszenie wydzielania soku \u017co\u0142\u0105dkowego, w&nbsp;czym pomaga stosowanie antybiotyk\u00f3w i&nbsp;inhibitor\u00f3w pompy protonowej, leki IPP i H2-blokery, kt\u00f3re zmniejszaj\u0105 <strong>kwa\u015bno\u015b\u0107 soku \u017co\u0142\u0105dkowego<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Rzadko\u015bci\u0105 jest post\u0119powanie operacyjne. Wskazaniem do niego jest brak efekt\u00f3w dotychczasowego leczenia lub pojawienie si\u0119 powik\u0142a\u0144 ze strony wrzodu, takich jak perforacja, krwotok, zw\u0119\u017cenie od\u017awiernika.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"terapia\"><a href=\"#terapia\"><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-black-color\">Profilaktyka i terapia \u017cywieniowa w chorobie wrzodowej \u017co\u0142\u0105dka<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n<p>Leczenie <strong>wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy<\/strong> opiera si\u0119 w du\u017cej mierze na odpowiednim sposobie od\u017cywiania.<\/p>\n\n\n\n<p>Pacjenci z <strong>wrzodami \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> powinni zrezygnowa\u0107 z&nbsp;ci\u0119\u017ckostrawnych i&nbsp;t\u0142ustych posi\u0142k\u00f3w, ostrych przypraw, ser\u00f3w \u017c\u00f3\u0142tych i&nbsp;topionych, produkt\u00f3w zbo\u017cowych (\u015bwie\u017cego pieczywa), t\u0142ustego mleka, gotowanych na&nbsp;twardo jajek, surowych i&nbsp;suszonych owoc\u00f3w, jedzenia typu fast food i&nbsp;produkt\u00f3w z&nbsp;wysok\u0105 zawarto\u015bci\u0105 b\u0142onnika.<\/p>\n\n\n\n<p>Osoby chore na&nbsp;<strong>wrzody \u017co\u0142\u0105dka <\/strong>powinny zrezygnowa\u0107 z&nbsp;picia alkoholu, mocnej kawy i&nbsp;herbaty, napoj\u00f3w gazowanych, gor\u0105cej czekolady, ograniczy\u0107 u\u017cywanie soli kuchennej w&nbsp;codziennej diecie. Niewskazane jest spo\u017cywanie ro\u015blin str\u0105czkowych, orzech\u00f3w oraz&nbsp;grzyb\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy trzyma\u0107 si\u0119 \u0142atwo strawnej, niskokalorycznej diety, opartej na&nbsp;daniach gotowanych na&nbsp;parze, w&nbsp;wodzie lub&nbsp;pieczonych bez&nbsp;dodatku t\u0142uszczu. Warto wprowadzi\u0107 do&nbsp;menu chude gatunki mi\u0119s i&nbsp;ryb, jogurty, kefiry, drobne kasze, olej rzepakowy, oliw\u0119 z&nbsp;oliwek, gotowane ziemniaki, marchew, buraki, kalafior, szpinak.<\/p>\n\n\n\n<p>Wa\u017cnym zaleceniem jest spo\u017cywanie 5-6&nbsp;ma\u0142ych posi\u0142k\u00f3w zamiast 2-3&nbsp;wi\u0119kszych, aby nie&nbsp;obci\u0105\u017ca\u0107 \u017co\u0142\u0105dka.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"powik\"><a href=\"#powik\"><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-black-color\">Powik\u0142ania wrzod\u00f3w \u017co\u0142\u0105dka i&nbsp;wrzod\u00f3w dwunastnicy<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n<p>Wrzody \u017co\u0142\u0105dka to&nbsp;powa\u017cne schorzenie, kt\u00f3rego&nbsp;nie&nbsp;mo\u017cna bagatelizowa\u0107. Do&nbsp;powik\u0142a\u0144, kt\u00f3re wymagaj\u0105 natychmiastowej interwencji medycznej nale\u017c\u0105:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>smoliste stolce,<\/li>\n\n\n\n<li>krwawe, fusowate wymioty,<\/li>\n\n\n\n<li>silne b\u00f3le brzucha wraz z&nbsp;napi\u0119ciem mi\u0119\u015bni brzusznych, kt\u00f3re \u015bwiadcz\u0105 o&nbsp;perforacji (przedziurawieniu) od\u017awiernika.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>W&nbsp;przypadku szybkiej utraty krwi mo\u017ce doj\u015b\u0107 do&nbsp;zas\u0142abni\u0119cia i&nbsp;zaburze\u0144 \u015bwiadomo\u015bci, a&nbsp;w&nbsp;dalszej kolejno\u015bci \u2013 wstrz\u0105su krwotocznego, b\u0119d\u0105cego bezpo\u015brednim zagro\u017ceniem \u017cycia chorego.<\/p>\n\n\n\n<p>Nieleczone <strong>wrzody \u017co\u0142\u0105dka<\/strong> mog\u0105 nie&nbsp;tylko&nbsp;doprowadzi\u0107 do&nbsp;wyst\u0105pienia gro\u017anych krwawie\u0144, lecz&nbsp;tak\u017ce zmian bliznowatych i&nbsp;perforacji (p\u0119kni\u0119cia) \u015bciany \u017co\u0142\u0105dka, co wi\u0119cej, w&nbsp;przypadku niekt\u00f3rych pacjent\u00f3w bagatelizowane owrzodzenia mog\u0105 przekszta\u0142ci\u0107 si\u0119&nbsp;w&nbsp;zmiany nowotworowe.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Przeczytaj tak\u017ce o:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-telemedi wp-block-embed-telemedi\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"wp-embedded-content\" data-secret=\"bD305pX9NK\"><a href=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/krew-w-kale\/\">Krew w&nbsp;kale<\/a><\/blockquote><iframe loading=\"lazy\" class=\"wp-embedded-content\" sandbox=\"allow-scripts\" security=\"restricted\" style=\"position: absolute; visibility: hidden;\" title=\"&#8222;Krew w&nbsp;kale&#8221; &#8212; Telemedi\" src=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/krew-w-kale\/embed\/#?secret=N7aTSZfilE#?secret=bD305pX9NK\" data-secret=\"bD305pX9NK\" width=\"600\" height=\"338\" frameborder=\"0\" marginwidth=\"0\" marginheight=\"0\" scrolling=\"no\"><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"template":"","tags":[3269,3265,3263,3267],"guide_category":[1138],"class_list":["post-15714","tm-guide","type-tm-guide","status-publish","hentry","tag-dieta","tag-dwunastnica","tag-wrzody","tag-zgaga-2","guide_category-choroby"],"acf":[],"lang":"pl","translations":{"pl":15714},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide\/15714","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide"}],"about":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/types\/tm-guide"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/users\/1"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/media?parent=15714"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tags?post=15714"},{"taxonomy":"guide_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/guide_category?post=15714"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}