{"id":16455,"date":"2023-04-03T23:03:20","date_gmt":"2023-04-03T21:03:20","guid":{"rendered":"https:\/\/telemedi.com\/?post_type=tm-guide&p=16455"},"modified":"2024-01-21T13:54:06","modified_gmt":"2024-01-21T12:54:06","slug":"kreatynina","status":"publish","type":"tm-guide","link":"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/kreatynina\/","title":{"rendered":"Kreatynina"},"content":{"rendered":"\n

Znaczenie warto\u015bci st\u0119\u017cenia kreatyniny w surowicy krwi oraz w moczu.<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

St\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> w surowicy krwi jest sta\u0142e i dopuszczalne s\u0105 tylko niewielkie wahania.<\/p>\n\n\n\n

St\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> jest to jeden ze wska\u017anik\u00f3w czynno\u015bci nerek<\/strong>. Pomiary st\u0119\u017cenia kreatyniny<\/strong> i wyliczanie wsp\u00f3\u0142czynnika eGFR<\/strong> wykonuje si\u0119 zar\u00f3wno u os\u00f3b zdrowych, w celu kompleksowej diagnostyki i kontroli, jak r\u00f3wnie\u017c w celu diagnostyki chor\u00f3b nerek, takich jak zaka\u017cenia, wady wrodzone, zatrucia, a tak\u017ce przy mo\u017cliwej nefrotoksyczno\u015bci za\u017cywanych przez pacjenta lek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

W jakim wypadku konieczne jest oznaczenie poziomu kreatyniny w surowicy krwi?<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

Badanie st\u0119\u017cenia kreatyniny<\/strong> we krwi wchodzi w sk\u0142ad pakietu podstawowych bada\u0144 profilaktycznych. Tego typu testy laboratoryjne powinny by\u0107 przeprowadzane przez osoby doros\u0142e raz do roku, nawet je\u017celi nie wyst\u0119puj\u0105 jakiekolwiek objawy chorobowe.<\/p>\n\n\n\n

Oznaczenie st\u0119\u017cenia kreatyniny<\/strong> przeprowadzane jest u pacjent\u00f3w, u kt\u00f3rych podejrzewa si\u0119 zaburzenia w funkcjonowaniu nerek, np. niewydolno\u015b\u0107 nerek, ale tak\u017ce pacjenci z niewydolno\u015bci\u0105 kr\u0105\u017cenia, monitoruj\u0105cy cukrzyc\u0119 czy nadci\u015bnienie.<\/p>\n\n\n\n

St\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> w surowicy krwi pozwala r\u00f3wnie\u017c na obliczenie wska\u017anika przes\u0105czania k\u0142\u0119buszkowego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kreatynina we krwi i moczu – normy<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

Poziom st\u0119\u017cenia kreatyniny<\/strong> jest uzale\u017cnione od p\u0142ci \u2013 odrobin\u0119 wy\u017csze jest u m\u0119\u017cczyzn ni\u017c u kobiet. Zale\u017cy te\u017c od rodzaju stosowanej diety, szczeg\u00f3lnie od ilo\u015bci spo\u017cywanego mi\u0119sa oraz masy mi\u0119\u015bniowej.<\/p>\n\n\n\n

St\u0119\u017cenie kreatyniny <\/strong>mo\u017ce by\u0107 inne u kobiet w ci\u0105\u017cy lub pacjent\u00f3w po amputacji ko\u0144czyny, a tak\u017ce chorych wyniszczonych i poddawanych chemioterapii onkologicznej  lub radioterapii.<\/p>\n\n\n\n

Normy referencyjne kreatyniny<\/strong> u osoby doros\u0142ej to 53\u2013115 \u00b5mol\/l (0,6\u20131,3 mg\/dl).<\/p>\n\n\n\n

Normy kreatyniny<\/strong> wynosz\u0105 dla: noworodk\u00f3w: 0,3\u20131,0 mg\/dl; niemowl\u0105t: 0,2\u20130,4 mg\/dl; starszych dzieci: 0,3\u20130,7 mg\/dl; m\u0142odzie\u017cy: 0,5\u20131,0 mg\/dl.<\/p>\n\n\n\n

Podwy\u017cszone st\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> we krwi, czyli wynik powy\u017cej zakresu prawid\u0142owego  \u015bwiadczy o pogorszeniu czynno\u015bci nerek<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Pogorszenie czynno\u015bci nerek<\/strong> mo\u017ce mie\u0107 charakter ostry i przej\u015bciowy lub trwa\u0142y i post\u0119puj\u0105cy, jak podczas przewlek\u0142ej niewydolno\u015bci nerek.<\/p>\n\n\n\n

Podwy\u017cszony poziom kreatyniny \u2013 o czym \u015bwiadczy?<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

Incydentalnie podwy\u017cszone st\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> we krwi mo\u017ce by\u0107 pretekstem do powt\u00f3rzenia diagnostyki i rozszerzenia jej o bardziej szczeg\u00f3\u0142owe badania, GFR.<\/p>\n\n\n\n

Nieprawid\u0142owe st\u0119\u017cenia kreatyniny<\/strong> we krwi, kt\u00f3re przekraczaj\u0105 warto\u015bci referencyjne mog\u0105 \u015bwiadczy\u0107 o rozwoju licznych chor\u00f3b w obr\u0119bie nerek. Nale\u017c\u0105 do nich mi\u0119dzy innymi: ostre niedokrwienie nerek, ostra niewydolno\u015b\u0107 nerek, uszkodzenie mi\u0105\u017cszu nerek.<\/p>\n\n\n\n

Poza chorobami wymienionymi powy\u017cej, wysokie st\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> mo\u017ce by\u0107 wywo\u0142ane mi\u0119dzy innymi cukrzyc\u0105 , a szczeg\u00f3lnie wyst\u0119puj\u0105c\u0105 niekiedy w jej przebiegu kwasic\u0105 ketonow\u0105.<\/p>\n\n\n\n

W wypadku, gdy wysokiemu st\u0119\u017ceniu kreatyniny<\/strong> towarzysz\u0105 inne objawy: gor\u0105czka, b\u00f3l, biegunka, wymioty lub zaburzenia w oddawaniu moczu, konieczna jest pilna wizyta u lekarza specjalisty.<\/p>\n\n\n\n

Podwy\u017cszone st\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> mo\u017ce mie\u0107 miejsce u os\u00f3b odwodnionych, przy intensywnym rozpadzie tkanki mi\u0119\u015bni pr\u0105\u017ckowanych, u os\u00f3b rasy czarnej oraz chorych przyjmuj\u0105cych okre\u015blone leki: niekt\u00f3re cefalosporyny, trimetoprim, cymetydyn\u0119 lub dapson.<\/p>\n\n\n\n

Niski poziom kreatyniny \u2013 jak interpretowa\u0107 wyniki?<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

Kreatynina<\/strong> poni\u017cej zakresu prawid\u0142owego wyst\u0119puje u kobiet, u os\u00f3b w podesz\u0142ym wieku, po znacznym ubytku wagi, niedo\u017cywionych, utrat\u0105 masy mi\u0119\u015bniowej, a tak\u017ce z ma\u0142\u0105 aktywno\u015bci\u0105 ruchow\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Niski poziom kreatyniny<\/strong> cz\u0119sto zdarza si\u0119 u kobiet w ci\u0105\u017cy (hiperfiltracja k\u0142\u0119buszkowa), wegetarian, wegan oraz przy urazach i chorobach neurologicznych.<\/p>\n\n\n\n

Znaczenie obni\u017cony poziom kreatyniny<\/strong> mo\u017ce by\u0107 zwi\u0105zany z przyjmowaniem przez pacjent\u00f3w lek\u00f3w sterydowych o dzia\u0142aniu przeciwzapalnym lub przeciwalergicznym, a tak\u017ce lek\u00f3w moczop\u0119dnych .<\/p>\n\n\n\n

Kreatynina \u2013 jak przygotowa\u0107 si\u0119 do badania?<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

Przed przyst\u0105pieniem do badania kreatyniny<\/strong> nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o kilku podstawowych zasadach. Zazwyczaj w celu oceny czynno\u015bci nerek badana jest kreatynina w surowicy krwi. Badanie kreatyniny na podstawie pr\u00f3bki krwi z punktu widzenia pacjenta nie r\u00f3\u017cni si\u0119 w\u0142a\u015bciwie od zwyk\u0142ej morfologii.<\/p>\n\n\n\n

W okre\u015blonych przypadkach, dla pog\u0142\u0119bienia diagnostyki, wskazane jest te\u017c oznaczenie dobowego wydalania kreatyniny z moczem, to daje mo\u017cliwo\u015b\u0107 obliczenia klirens kreatyniny<\/strong>. Nie ma \u017cadnych przeciwwskaza\u0144 do wykonania tego badania.<\/p>\n\n\n\n

Kreatynina<\/strong> w surowicy krwi badana jest poprzez pobranie krwi \u017cylnej. Nale\u017cy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 na badanie na czczo, po 8 godzinach od ostatniego posi\u0142ku. Dzie\u0144 przed badaniem nie nale\u017cy wykonywa\u0107 nadmiernego wysi\u0142ku fizycznego. Przez 2\u20133 dni przed badaniem nie powinno si\u0119 spo\u017cywa\u0107 alkoholu, a w dniu samego badania pami\u0119ta\u0107 za\u015b o odpowiednim nawodnieniu.<\/p>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz diagnostyki nerek, st\u0119\u017cenie kreatyniny<\/strong> wykorzystuje si\u0119 przy diagnozowaniu chor\u00f3b, maj\u0105cych wp\u0142yw na funkcje wydalnicze i filtruj\u0105ce nerek, niewydolno\u015bci serca, wstrz\u0105su, niewydolno\u015bci trzustki lub marsko\u015bci w\u0105troby. Oznacza si\u0119 je r\u00f3wnie\u017c w czasie prowadzenia terapii po przeszczepieniu nerki.<\/p>\n\n\n\n

Cz\u0119sto badanie poziomu kreatyniny<\/strong> w surowicy konieczne jest r\u00f3wnie\u017c przed wykonaniem tomografii komputerowej czy rezonansu magnetycznego z u\u017cyciem kontrastu. Do bada\u0144 te\u017c koronarografia i arteriografia.<\/p>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu badania kontrast nale\u017cy by\u0107 jak najszybciej wyp\u0142uka\u0107 z organizmu, a do tego potrzebne s\u0105 sprawnie funkcjonuj\u0105ce nerki. Wiedza dotycz\u0105ca funkcjonowania nerek uzyskana na podstawie pomiaru kreatyniny, istotna jest dla ustalenia, czy podanie kontrastu jest mo\u017cliwe bez uszczerbk\u00f3w dla zdrowia badanego.<\/p>\n\n\n\n

Fazy niewydolno\u015bci nerek na podstawie warto\u015bci GFR (wska\u017anik przes\u0105czania k\u0142\u0119buszkowego)<\/mark><\/a><\/h2>\n\n\n\n

GFR, czyli wska\u017anik okre\u015blaj\u0105cy zdolno\u015b\u0107 nerek do filtracji k\u0142\u0119buszkowej<\/strong>, jest podstawowym badaniem umo\u017cliwiaj\u0105cym ocen\u0119 ich czynno\u015bci. Ma on szczeg\u00f3lne znaczenie dla pacjent\u00f3w z przewlek\u0142\u0105 niewydolno\u015bci\u0105 tego podw\u00f3jnego narz\u0105du, poniewa\u017c umo\u017cliwia okre\u015blenie stopnia zaawansowania choroby nerek i podj\u0119cie wyboru o najbardziej skutecznym sposobie leczenia.<\/p>\n\n\n\n

Przeczytaj tak\u017ce o:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n
Cz\u0119ste oddawanie moczu<\/a><\/blockquote>