{"id":20557,"date":"2024-06-18T11:24:59","date_gmt":"2024-06-18T09:24:59","guid":{"rendered":"https:\/\/telemedi.com\/?post_type=tm-guide&#038;p=20557"},"modified":"2024-07-30T19:58:15","modified_gmt":"2024-07-30T17:58:15","slug":"jakie-sa-objawy-nadmiaru-i-niedoboru-kortyzolu-w-organizmie","status":"publish","type":"tm-guide","link":"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/jakie-sa-objawy-nadmiaru-i-niedoboru-kortyzolu-w-organizmie\/","title":{"rendered":"Jakie s\u0105 objawy nadmiaru i niedoboru kortyzolu w organizmie?"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"kort\">Kortyzol &#8211; hormon stresu<\/h2>\n\n\n\n<p>Kortyzol (hydrokortyzon), zwany te\u017c <strong>hormonem stresu<\/strong>, jest wytwarzany w warstwie pasmowatej kory nadnerczy w reakcji na sytuacje stresowe. Pe\u0142ni on wraz z adrenalin\u0105 bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w reakcji organizmu na stres, pomagaj\u0105c mu si\u0119 z nim zmierzy\u0107, a nast\u0119pnie powr\u00f3ci\u0107 do r\u00f3wnowagi. <strong>Poziom kortyzolu<\/strong> w organizmie naturalnie wzrasta rano, a nast\u0119pnie spada w ci\u0105gu dnia. W przypadku nara\u017cenia na d\u0142ugotrwa\u0142y stres mo\u017ce doj\u015b\u0107 do <strong>stale podwy\u017cszonego poziomu kortyzolu <\/strong>we krwi, co ma negatywne skutki dla pracy organizmu. Jednocze\u015bnie istniej\u0105 choroby i zaburzenia, kt\u00f3re sprawiaj\u0105, \u017ce kortyzolu we krwi jest zbyt ma\u0142o i organizm nie mo\u017ce by\u0107 odpowiednio chroniony przed stresem.<\/p>\n\n\n\n<p>Aby okre\u015bli\u0107 <strong>st\u0119\u017cenie kortyzolu<\/strong>, wystarczy wykona\u0107 badanie krwi. Na podstawie wskaza\u0144 medycznych mo\u017ce skierowa\u0107 na nie lekarz rodzinny lub specjalista &#8211; np. ginekolog lub endokrynolog. <strong>Badanie poziomu kortyzolu &#8211; oznaczenie poziomu wolnego kortyzolu<\/strong> mo\u017cna wykona\u0107 te\u017c prywatnie &#8211; zwykle kosztuje ono od 40 do 100 z\u0142, zale\u017cnie od laboratorium. <strong>Badanie kortyzolu <\/strong>nale\u017cy wykona\u0107 rano, po przespanej nocy, na czczo. <strong>Badanie poziomu kortyzolu<\/strong> mo\u017ce da\u0107 zafa\u0142szowane wyniki, je\u017celi 2-3 dni wcze\u015bniej spo\u017cywasz alkohol &#8211; lepiej wi\u0119c go unika\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Normy kortyzolu we krwi:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Badanie krwi na czczo (rano):<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Typowa norma:<\/strong> 5-25 \u00b5g\/dl (138-690 nmol\/l)<\/li>\n\n\n\n<li><strong>P\u00f3\u017aniejszy poranek:<\/strong> 4-20 \u00b5g\/dl (110-550 nmol\/l)<\/li>\n\n\n\n<li><strong>O p\u00f3\u0142nocy:<\/strong> 0-5 \u00b5g\/dl (0-138 nmol\/l)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Badanie 24-godzinnej zbi\u00f3rki moczu:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Norma:<\/strong> 55-330 nmol\/24h.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"nadm\">Nadmiar kortyzolu &#8211; jak si\u0119 objawia?<\/h2>\n\n\n\n<p>Przewlekle <strong>podwy\u017cszony poziom kortyzolu<\/strong> (hiperkortyzolemia) mo\u017ce mie\u0107 wiele negatywnych konsekwencji dla zdrowia. Ci\u0105g\u0142e wydzielanie nadmiaru kortyzolu poci\u0105ga za sob\u0105 mn\u00f3stwo innych reakcji, np. sta\u0142e zwi\u0119kszenie st\u0119\u017cenia glukozy czy nadci\u015bnienie t\u0119tnicze.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Do objaw\u00f3w nadmiaru kortyzolu nale\u017c\u0105:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Zmiany w wygl\u0105dzie:<\/strong>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Okr\u0105g\u0142a twarz (&#8222;ksi\u0119\u017cyc w pe\u0142ni&#8221;).<\/li>\n\n\n\n<li>Odk\u0142adanie si\u0119 t\u0142uszczu w okolicy karku i ramion.<\/li>\n\n\n\n<li>Zwi\u0119kszenie obwodu brzucha.<\/li>\n\n\n\n<li>Wychudzenie ko\u0144czyn.<\/li>\n\n\n\n<li>Zaniki mi\u0119\u015bni.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Problemy z nastrojem i snem:<\/strong>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>wahania nastroju;<\/li>\n\n\n\n<li>l\u0119k i niepok\u00f3j;<\/li>\n\n\n\n<li>depresja;<\/li>\n\n\n\n<li>bezsenno\u015b\u0107;<\/li>\n\n\n\n<li>trudno\u015bci z koncentracj\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Zaburzenia metaboliczne:<\/strong>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>zwi\u0119kszenie poziomu glukozy we krwi (hiperglikemia) &#8211; zaburzone uwalnianie glukozy;<\/li>\n\n\n\n<li>nadci\u015bnienie t\u0119tnicze;<\/li>\n\n\n\n<li>os\u0142abienie mi\u0119\u015bni;<\/li>\n\n\n\n<li>\u0142amliwo\u015b\u0107 ko\u015bci (osteoporoza);<\/li>\n\n\n\n<li>zaburzenia miesi\u0105czkowania.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Inne objawy:<\/strong>\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>nadmierny apetyt i pragnienie &#8211; odk\u0142adanie si\u0119 tkanki t\u0142uszczowej;<\/li>\n\n\n\n<li>os\u0142abiona odporno\u015b\u0107 i cz\u0119ste infekcje &#8211; wysoki poziom hormonu stresu wi\u0105\u017ce si\u0119 z cz\u0119stymi infekcjami;<\/li>\n\n\n\n<li>b\u00f3le g\u0142owy.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Nadmiar kortyzolu<\/strong> <strong>we krwi<\/strong> bierze si\u0119 z przewlek\u0142ego stresu, chor\u00f3b nadnerczy (Zesp\u00f3\u0142 Cushinga, guzy) oraz przewlek\u0142ego stosowania glikokortykosteroid\u00f3w.<strong> Za wysoki poziom kortyzolu<\/strong> mo\u017ce odpowiada\u0107 te\u017c <strong>d\u0142ugotrwa\u0142y wysi\u0142ek fizyczny<\/strong>, dieta odchudzaj\u0105ca, ci\u0105\u017ca lub og\u00f3lnie niezdrowy tryb \u017cycia. <strong>Obni\u017cy\u0107 poziom kortyzolu <\/strong>w organizmie mo\u017cna poprzez techniki relaksacyjne, zmian\u0119 trybu \u017cycia i umiarkowana aktywno\u015b\u0107 fizyczna.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"h2 h2--content-tag wp-block-heading\" id=\"nied\">Niedob\u00f3r kortyzolu<\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Niedob\u00f3r kortyzolu<\/strong> (niedoczynno\u015b\u0107 nadnerczy) jest rzadkim, ale powa\u017cnym stanem, kt\u00f3ry mo\u017ce zagra\u017ca\u0107 \u017cyciu. Do <strong>objaw\u00f3w niedoboru kortyzolu<\/strong> nale\u017c\u0105:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>przewlek\u0142e zm\u0119czenie;<\/li>\n\n\n\n<li>os\u0142abienie mi\u0119\u015bni;<\/li>\n\n\n\n<li>utrata apetytu;<\/li>\n\n\n\n<li>nudno\u015bci i wymioty;<\/li>\n\n\n\n<li>biegunka;<\/li>\n\n\n\n<li>utrata masy cia\u0142a;<\/li>\n\n\n\n<li>niskie ci\u015bnienie t\u0119tnicze krwi;<\/li>\n\n\n\n<li>omdlenia;<\/li>\n\n\n\n<li>zmiany sk\u00f3rne;<\/li>\n\n\n\n<li>dra\u017cliwo\u015b\u0107;<\/li>\n\n\n\n<li>depresja i zaburzenia nastroju.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Zbyt niski poziom kortyzolu w organizmie mo\u017ce by\u0107 wywo\u0142any chorob\u0105 Addisona (zapalenie nadnerczy), krwotokiem do nadnerczy, d\u0142ugotrwa\u0142ym stresem czy stosowaniem niekt\u00f3rych lek\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Przeczytaj tak\u017ce o:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-telemedi wp-block-embed-telemedi\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"wp-embedded-content\" data-secret=\"OXKem5Arq4\"><a href=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/jak-aktywnosc-fizyczna-wplywa-na-poziom-kortyzolu\/\">Jak aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywa na&nbsp;poziom kortyzolu?<\/a><\/blockquote><iframe loading=\"lazy\" class=\"wp-embedded-content\" sandbox=\"allow-scripts\" security=\"restricted\" style=\"position: absolute; visibility: hidden;\" title=\"&#8222;Jak aktywno\u015b\u0107 fizyczna wp\u0142ywa na&nbsp;poziom kortyzolu?&#8221; &#8212; Telemedi\" src=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/jak-aktywnosc-fizyczna-wplywa-na-poziom-kortyzolu\/embed\/#?secret=oZwnnOtCAl#?secret=OXKem5Arq4\" data-secret=\"OXKem5Arq4\" width=\"600\" height=\"338\" frameborder=\"0\" marginwidth=\"0\" marginheight=\"0\" scrolling=\"no\"><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-telemedi wp-block-embed-telemedi\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"wp-embedded-content\" data-secret=\"vb1vWKkX0P\"><a href=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/w-jaki-sposob-kortyzol-wplywa-na-nasza-reakcje-na-stres\/\">W&nbsp;jaki spos\u00f3b kortyzol wp\u0142ywa na&nbsp;nasz\u0105 reakcj\u0119 na&nbsp;stres?<\/a><\/blockquote><iframe loading=\"lazy\" class=\"wp-embedded-content\" sandbox=\"allow-scripts\" security=\"restricted\" style=\"position: absolute; visibility: hidden;\" title=\"&#8222;W&nbsp;jaki spos\u00f3b kortyzol wp\u0142ywa na&nbsp;nasz\u0105 reakcj\u0119 na&nbsp;stres?&#8221; &#8212; Telemedi\" src=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/w-jaki-sposob-kortyzol-wplywa-na-nasza-reakcje-na-stres\/embed\/#?secret=kAAOIsEp2k#?secret=vb1vWKkX0P\" data-secret=\"vb1vWKkX0P\" width=\"600\" height=\"338\" frameborder=\"0\" marginwidth=\"0\" marginheight=\"0\" scrolling=\"no\"><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-telemedi wp-block-embed-telemedi\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"wp-embedded-content\" data-secret=\"kwX69rJ6lN\"><a href=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/jak-kortyzol-wplywa-na-nasz-sen\/\">Jak kortyzol wp\u0142ywa na&nbsp;nasz sen?<\/a><\/blockquote><iframe loading=\"lazy\" class=\"wp-embedded-content\" sandbox=\"allow-scripts\" security=\"restricted\" style=\"position: absolute; visibility: hidden;\" title=\"&#8222;Jak kortyzol wp\u0142ywa na&nbsp;nasz sen?&#8221; &#8212; Telemedi\" src=\"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/jak-kortyzol-wplywa-na-nasz-sen\/embed\/#?secret=YIiwC5Ifzq#?secret=kwX69rJ6lN\" data-secret=\"kwX69rJ6lN\" width=\"600\" height=\"338\" frameborder=\"0\" marginwidth=\"0\" marginheight=\"0\" scrolling=\"no\"><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"template":"","tags":[6490,6458,6474,6488,6486,5446,6466,6464],"guide_category":[6457],"class_list":["post-20557","tm-guide","type-tm-guide","status-publish","hentry","tag-badania-kortyzolu","tag-kortyzol","tag-kortyzol-a-zdrowie","tag-nadmiar-kortyzolu","tag-niedobor-kortyzolu","tag-przewlekly-stres","tag-stezenie-kortyzolu","tag-wplyw-stresu-na-zdrowie","guide_category-kortyzol"],"acf":[],"lang":"pl","translations":{"pl":20557},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide\/20557","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide"}],"about":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/types\/tm-guide"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/users\/1"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/media?parent=20557"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tags?post=20557"},{"taxonomy":"guide_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/guide_category?post=20557"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}