{"id":5813,"date":"2021-06-19T11:55:00","date_gmt":"2021-06-19T11:55:00","guid":{"rendered":"https:\/\/telemedi.com\/?post_type=tm-guide&p=5813"},"modified":"2024-03-23T16:28:19","modified_gmt":"2024-03-23T15:28:19","slug":"nadwaga-i-otylosc","status":"publish","type":"tm-guide","link":"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/nadwaga-i-otylosc\/","title":{"rendered":"Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"\n

Jak TELEMEDI<\/a> mo\u017ce pom\u00f3c Ci w przypadku nadwagi i oty\u0142o\u015bci?\u00a0<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Lekarze i dietetycy z TELEMEDI udziel\u0105 Ci kompetentnych porad na temat r\u00f3\u017cnych mo\u017cliwo\u015bci odchudzania, a tak\u017ce mo\u017cliwych do zastosowania terapii farmakologicznych. Po wideokonsultacji lekarz mo\u017ce poleci\u0107 odpowiedni\u0105 diet\u0119 oraz przepisa\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105 recept\u0119. W ten spos\u00f3b szybko otrzymasz w\u0142a\u015bciwe leczenie.<\/p>\n\n\n\n

Podstawowe informacje<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n \n\n
    \n
  • Nadwaga jest bardzo istotnym problemem w krajach uprzemys\u0142owionych, a ostatnio tak\u017ce w krajach rozwijaj\u0105cych si\u0119.<\/li>\n\n\n\n
  • Nadwaga i niezdrowa dieta, w kt\u00f3rej brakuje zdrowych owoc\u00f3w i warzyw, oraz zbyt cz\u0119ste spo\u017cywanie produkt\u00f3w zawieraj\u0105cych du\u017ce ilo\u015bci t\u0142uszczu, takich jak fast foody, wysoko przetworzone dania gotowe i s\u0142odzone napoje, nale\u017c\u0105 do najcz\u0119stszych przyczyn chor\u00f3b i przedwczesnej \u015bmierci na \u015bwiecie.<\/li>\n\n\n\n
  • Przyczyny oty\u0142o\u015bci maj\u0105 charakter genetyczny, spo\u0142eczny i psychologiczny.<\/li>\n\n\n\n
  • Predyspozycje do oty\u0142o\u015bci cz\u0119sto powstaj\u0105 ju\u017c w \u0142onie matki lub rozwijaj\u0105 si\u0119 we wczesnym dzieci\u0144stwie.<\/li>\n\n\n\n
  • Lekarze rozr\u00f3\u017cniaj\u0105 r\u00f3\u017cne stopnie zaawansowania nadwagi na podstawie wska\u017anika masy cia\u0142a (BMI).<\/li>\n\n\n\n
  • Nadwaga, oty\u0142o\u015b\u0107 i napadowe objadanie si\u0119 (binge-eating disorder, BED) s\u0105 r\u00f3wnie\u017c zwi\u0105zane z pewnymi cechami charakterologicznymi.<\/li>\n\n\n\n
  • Nadwaga nie tylko jest szkodliwa dla serca i ca\u0142ego uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia, ale przewiduje si\u0119, \u017ce do 2040 roku mo\u017ce zast\u0105pi\u0107 palenie jako g\u0142\u00f3wny czynnik ryzyka zachorowania na raka.<\/li>\n\n\n\n
  • Szacuje si\u0119, \u017ce choroby towarzysz\u0105ce i wt\u00f3rne zwi\u0105zane z nadwag\u0105 i oty\u0142o\u015bci\u0105 kosztuj\u0105 rocznie pa\u0144stwa OECD oko\u0142o 311 miliard\u00f3w dolar\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n
  • Konsekwentna i trwa\u0142a zmiana stylu \u017cycia sprawdza si\u0119 jako metoda redukcji zbyt du\u017cej ilo\u015bci tkanki t\u0142uszczowej.<\/li>\n\n\n\n
  • Zdrowa i zr\u00f3wnowa\u017cona dieta w po\u0142\u0105czeniu z \u0107wiczeniami fizycznymi s\u0105 integralnymi elementami terapii i profilaktyki nadwagi i oty\u0142o\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

    Definicja<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

    Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107 nale\u017c\u0105 do najwi\u0119kszych problem\u00f3w zdrowotnych na \u015bwiecie, w tym w Polsce. Tendencja jest wzrostowa. Powszechnie stosuje si\u0119 normy \u015awiatowej Organizacji Zdrowia (WHO) dotycz\u0105ce definicji nadwagi: aby oceni\u0107, czy masa cia\u0142a mie\u015bci si\u0119 jeszcze w normie, czy jest ju\u017c zbyt wysoka, stosuje si\u0119 wska\u017anik masy cia\u0142a (BMI). Aby obliczy\u0107 wska\u017anik BMI, waga jest dzielona przez wzrost podniesiony do kwadratu:<\/p>\n\n\n\n

    BMI = waga cia\u0142a w kg\/wymiar cia\u0142a w m2.<\/p>\n\n\n\n

    WHO stosuje nast\u0119puj\u0105c\u0105 klasyfikacj\u0119:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    • Niedowaga: BMI poni\u017cej 18,5<\/li>\n\n\n\n
    • Prawid\u0142owa waga: BMI pomi\u0119dzy 18,5 a 24,9<\/li>\n\n\n\n
    • Nadwaga: BMI pomi\u0119dzy 25 a 29,9.<\/li>\n\n\n\n
    • Oty\u0142o\u015b\u0107 I stopnia: BMI pomi\u0119dzy 30 a 34,9<\/li>\n\n\n\n
    • Oty\u0142o\u015b\u0107 II stopnia: BMI pomi\u0119dzy 35 a 39,9<\/li>\n\n\n\n
    • Oty\u0142o\u015b\u0107 III stopnia lub chorobliwa oty\u0142o\u015b\u0107: BMI powy\u017cej 40<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

      Wraz ze wzrostem wska\u017anika BMI wzrasta ryzyko wyst\u0105pienia chor\u00f3b przewlek\u0142ych. Szczeg\u00f3lnie szkodliwa jest nadmierna oty\u0142o\u015b\u0107 brzuszna. Tak zwany stosunek talii do bioder (Waist-to-Hip Ratio, WHR) powinien by\u0107 zatem mniejszy ni\u017c 0,85 dla kobiet i mniejszy ni\u017c 1,0 dla m\u0119\u017cczyzn.<\/p>\n\n\n\n

      Oty\u0142o\u015b\u0107 to termin medyczny okre\u015blaj\u0105cy znaczn\u0105 nadwag\u0119. Osoby z oty\u0142o\u015bci\u0105 umieraj\u0105 do 10 lat wcze\u015bniej ni\u017c reszta populacji.<\/p>\n\n\n\n

      Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce wysoki wska\u017anik BMI nie musi oznacza\u0107 zbyt du\u017cej ilo\u015bci tkanki t\u0142uszczowej w organizmie. Sportowcy si\u0142owi i bokserzy regularnie maj\u0105 podwy\u017cszony wska\u017anik BMI z powodu ponadprzeci\u0119tnego udzia\u0142u masy mi\u0119\u015bniowej, kt\u00f3ra wa\u017cy wi\u0119cej ni\u017c tkanka t\u0142uszczowa.<\/p>\n\n\n\n

      Przyczyny nadwagi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

      Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107 s\u0105 spowodowane z\u0142o\u017con\u0105 interakcj\u0105 czynnik\u00f3w biologicznych, genetycznych, spo\u0142ecznych i psychologicznych.<\/p>\n\n\n\n

      Jednak\u017ce jedna rzecz jest zawsze pewna: jedzenie za du\u017co, za t\u0142usto, za s\u0142ono i nieustannie za s\u0142odko \u2013 w ten spos\u00f3b organizm otrzymuje z po\u017cywienia wi\u0119cej energii, ni\u017c potrzebuje dla podstawowej przemiany materii i zu\u017cycia podczas aktywno\u015bci fizycznej. Organizm magazynuje nadwy\u017ck\u0119 w postaci zapas\u00f3w t\u0142uszczu. Dla wielu os\u00f3b jedzenie jest naturalnym, pozytywnym czynnikiem stymuluj\u0105cym system psychicznego nagradzania.<\/p>\n\n\n\n

      Nadmierne spo\u017cywanie bogatych w kalorie pokarm\u00f3w i napoj\u00f3w w po\u0142\u0105czeniu z nieaktywnym stylem \u017cycia, wysok\u0105 konsumpcj\u0105 nowoczesnych medi\u00f3w, brakiem ruchu i trudno\u015bciami z samokontrol\u0105 nieuchronnie powoduj\u0105 wzrost wagi.<\/p>\n\n\n\n

      Oty\u0142o\u015b\u0107 jest jednak obecnie uznawana za chorob\u0119, a nie za problem zwi\u0105zany wy\u0142\u0105cznie ze stylem \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

      Naturalny proces starzenia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c odgrywa tu wa\u017cn\u0105 rol\u0119: przy niezmienionej diecie i aktywno\u015bci fizycznej m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety zazwyczaj przybieraj\u0105 na wadze po 40 roku \u017cycia. Ich podstawowa przemiana materii obni\u017ca si\u0119, w szczeg\u00f3lno\u015bci z powodu zwi\u0105zanych z wiekiem zmian w metabolizmie i uk\u0142adzie hormonalnym.<\/p>\n\n\n\n

      Styl \u017cycia kobiet w ci\u0105\u017cy<\/strong><\/p>\n\n\n\n

      Wyniki bada\u0144 dowodz\u0105 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce oty\u0142o\u015b\u0107 ma swoje pocz\u0105tki ju\u017c w \u0142onie matki. Mi\u0119dzynarodowa analiza przeprowadzona przez Charit\u00e9 Berlin \u2013 obejmuj\u0105ca 66 bada\u0144 z udzia\u0142em ponad 640 000 os\u00f3b z 26 kraj\u00f3w i pi\u0119ciu kontynent\u00f3w \u2013 wykaza\u0142a, \u017ce ryzyko oty\u0142o\u015bci w ci\u0105gu ca\u0142ego \u017cycia zale\u017cy w du\u017cej mierze od stylu \u017cycia przysz\u0142ej matki.<\/p>\n\n\n\n

      \n
      \n
      \n
      \n
      \n
      \n \n\n
        \n
      • Dzieci z wag\u0105 urodzeniow\u0105 powy\u017cej 4000 gram\u00f3w maj\u0105 dwukrotnie wi\u0119ksze ryzyko wyst\u0105pienia nadwagi w p\u00f3\u017aniejszym okresie \u017cycia ni\u017c noworodki z normaln\u0105 wag\u0105.<\/li>\n\n\n\n
      • Wysokiej masie urodzeniowej sprzyja nadwaga, przejadanie si\u0119, brak ruchu i wynikaj\u0105ce z tego choroby metaboliczne matki przed i w trakcie ci\u0105\u017cy.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

        Wczesne dzieci\u0144stwo<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Wczesne dzieci\u0144stwo r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywa na rozw\u00f3j nadwagi i oty\u0142o\u015bci w p\u00f3\u017aniejszym \u017cyciu. Przekonali si\u0119 o tym naukowcy z Centrum Medycznego Uniwersytetu w Lipsku: prawie 90 procent dzieci, kt\u00f3re mia\u0142y nadwag\u0119 w wieku trzech lat, mia\u0142o j\u0105 r\u00f3wnie\u017c jako nastolatki. W\u015br\u00f3d nich najsilniejszy przyrost masy cia\u0142a wyst\u0105pi\u0142 u maluch\u00f3w w wieku od dw\u00f3ch do sze\u015bciu lat. Szanse na powr\u00f3t oty\u0142ych dzieci do normalnej wagi wynosz\u0105, w zale\u017cno\u015bci od wieku, 50% (wiek: 2 lata) lub tylko nieco poni\u017cej 10% (wiek: 3 lata).<\/p>\n\n\n\n

        Oznacza to, \u017ce oko\u0142o 90 procent tych dzieci cierpi na nadwag\u0119 lub oty\u0142o\u015b\u0107 w wieku dojrzewania \u2013 ze wszystkimi konsekwencjami dla rozwoju chor\u00f3b wt\u00f3rnych ju\u017c w okresie dojrzewania lub w m\u0142odym wieku doros\u0142ym.<\/p>\n\n\n\n

        Ryzyka \u017cywieniowe<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        To nie g\u0142\u00f3d i niedo\u017cywienie, jak w minionych wiekach, ale niezdrowa dieta i oty\u0142o\u015b\u0107 nale\u017c\u0105 do najcz\u0119stszych, mo\u017cliwych do unikni\u0119cia przyczyn chor\u00f3b i przedwczesnej \u015bmierci na ca\u0142ym \u015bwiecie. Analiza badania Global Burden of Disease (GBD) wskazuje na14 b\u0142\u0119d\u00f3w \u017cywieniowych, kt\u00f3re s\u0105 odpowiedzialne za dziesi\u0105tki milion\u00f3w zgon\u00f3w i utraconych lat zdrowego \u017cycia:<\/p>\n\n\n\n

          \n
        1. Zbyt ma\u0142o owoc\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n
        2. Zbyt ma\u0142a ilo\u015b\u0107 warzyw.<\/li>\n\n\n\n
        3. Zbyt ma\u0142o pe\u0142nych ziaren.<\/li>\n\n\n\n
        4. Zbyt ma\u0142o orzech\u00f3w i nasion.<\/li>\n\n\n\n
        5. Zbyt ma\u0142a ilo\u015b\u0107 mleka.<\/li>\n\n\n\n
        6. Za du\u017co czerwonego mi\u0119sa.<\/li>\n\n\n\n
        7. Za du\u017co w\u0119dlin.<\/li>\n\n\n\n
        8. Zbyt wiele napoj\u00f3w s\u0142odzonych.<\/li>\n\n\n\n
        9. Za ma\u0142o b\u0142onnika.<\/li>\n\n\n\n
        10. Zbyt ma\u0142a zawarto\u015b\u0107 wapnia.<\/li>\n\n\n\n
        11. Zbyt ma\u0142o kwas\u00f3w t\u0142uszczowych omega-3.<\/li>\n\n\n\n
        12. Zbyt ma\u0142a ilo\u015b\u0107 wielonienasyconych kwas\u00f3w t\u0142uszczowych.<\/li>\n\n\n\n
        13. Zbyt wiele t\u0142uszcz\u00f3w trans.<\/li>\n\n\n\n
        14. Za du\u017co soli.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

          Czynniki osobowo\u015bciowe<\/strong><\/p>\n\n\n\n

          Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107 koreluj\u0105 z pewnymi cechami osobowo\u015bci. Badania tej kwestii opieraj\u0105 si\u0119 na tzw. wielkiej pi\u0105tce (pi\u0119cioczynnikowy model osobowo\u015bci). Zgodnie z tym modelem osobowo\u015b\u0107 ka\u017cdego cz\u0142owieka mo\u017cna przyporz\u0105dkowa\u0107 do pi\u0119ciu czynnik\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n

            \n
          1. Neurotyczno\u015b\u0107 (obejmuje takie cechy jak l\u0119kliwo\u015b\u0107, impulsywno\u015b\u0107, podatno\u015b\u0107 na stres).<\/li>\n\n\n\n
          2. Ekstrawersja (towarzysko\u015b\u0107, pewno\u015b\u0107 siebie, \u015bmia\u0142o\u015b\u0107).<\/li>\n\n\n\n
          3. Sumienno\u015b\u0107 (kompetencje, poczucie obowi\u0105zku, ambicja, samokontrola).<\/li>\n\n\n\n
          4. Ugodowo\u015b\u0107 (zaufanie, prostolinijno\u015b\u0107, wra\u017cliwo\u015b\u0107).<\/li>\n\n\n\n
          5. Otwarto\u015b\u0107 (wyobra\u017ania, wra\u017cliwo\u015b\u0107 estetyczna, pomys\u0142owo\u015b\u0107).<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

            Zgodnie z tym osoby z nadwag\u0105 w por\u00f3wnaniu do os\u00f3b z normaln\u0105 wag\u0105 s\u0105:<\/p>\n\n\n\n

            \n
            \n
            \n
            \n
            \n
            \n \n\n
              \n
            • bardziej neurotyczne i szczeg\u00f3lnie impulsywne, to znaczy, \u017ce s\u0105 mniej zdolne do zorientowania swoich dzia\u0142a\u0144 na d\u0142ugoterminowe konsekwencje,<\/li>\n\n\n\n
            • bardziej ekstrawertyczne i bardziej otwarte na nagrody. Cecha ta, zwana r\u00f3wnie\u017c wra\u017cliwo\u015bci\u0105 na nagrod\u0119, odnosi si\u0119 do faktu, \u017ce cz\u0142owiek odczuwa szczeg\u00f3lnie intensywn\u0105 przyjemno\u015b\u0107 podczas jedzenia.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

              Podatno\u015b\u0107 na dzia\u0142anie mechanizmu nagradzania jest czynnikiem ryzyka szczeg\u00f3lnie dla m\u0119\u017cczyzn, natomiast dwie inne cechy okazuj\u0105 si\u0119 czynnikami chroni\u0105cymi przed oty\u0142o\u015bci\u0105 dla obu p\u0142ci:<\/p>\n\n\n\n

              \n
              \n
              \n
              \n
              \n
              \n \n\n
                \n
              • konsekwencja, <\/li>\n\n\n\n
              • samokontrola, czyli zdolno\u015b\u0107 do odk\u0142adania nagr\u00f3d na p\u00f3\u017aniej i planowania w d\u0142u\u017cszej perspektywie.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                Choroby i \u015brodki farmakologiczne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Niekt\u00f3re choroby mog\u0105 powodowa\u0107 wzrost masy cia\u0142a nawet o kilka kilogram\u00f3w, nale\u017c\u0105 do nich m.in.:<\/p>\n\n\n\n

                \n
                \n
                \n
                \n
                \n
                \n \n\n
                  \n
                • depresja,<\/li>\n\n\n\n
                • choroba Cushinga (nadprodukcja endogennego hormonu kortyzolu),<\/li>\n\n\n\n
                • niedoczynno\u015b\u0107 tarczycy.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                  Ponadto przyrost masy cia\u0142a, jako mo\u017cliwe dzia\u0142anie niepo\u017c\u0105dane, mog\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 substancje czynne z r\u00f3\u017cnych grup lek\u00f3w, np. leki psychotropowe, takie jak antydepresanty, neuroleptyki, leki przeciwcukrzycowe, przeciwpadaczkowe, beta-blokery, niekt\u00f3re tabletki antykoncepcyjne. Lekarz wyja\u015bnia te mo\u017cliwe czynniki przy podejmowaniu leczenia oty\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

                  Aspekty psychiczne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                  Pragnienie obfitego, smacznego posi\u0142ku nie zawsze mo\u017ce by\u0107 powstrzymane si\u0142\u0105 woli. Wielu osobom znacznie trudniej ni\u017c innym jest kontrolowa\u0107 si\u0119 w tym zakresie. Du\u017c\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 tu psychologiczne czynniki ryzyka:<\/p>\n\n\n\n

                  \n
                  \n
                  \n
                  \n
                  \n
                  \n \n\n
                    \n
                  • niedob\u00f3r snu,<\/li>\n\n\n\n
                  • stres,<\/li>\n\n\n\n
                  • depresje,<\/li>\n\n\n\n
                  • nadimpulsywno\u015b\u0107\/ADHD,<\/li>\n\n\n\n
                  • zaburzenia od\u017cywiania, np. zesp\u00f3\u0142 gwa\u0142townego objadania si\u0119 (Binge eating disorder, BED), zesp\u00f3\u0142 nocnego jedzenia (zesp\u00f3\u0142\/syndrom nocnego objadania si\u0119, night eating syndrome \u2013 NES).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                    Jedzenie mo\u017ce by\u0107 narz\u0119dziem lepszego znoszenia nieprzyjemnych emocji, \u0142agodzenia problem\u00f3w psychicznych. O tym, \u017ce jedzenie nie tylko nas syci, ale spe\u0142nia te\u017c inne funkcje, wiemy ju\u017c z j\u0119zyka potocznego: wszyscy znaj\u0105 przys\u0142owia, takie jak \u201eJak Polak g\u0142odny, to z\u0142y\u201d.<\/p>\n\n\n\n

                    W przypadku os\u00f3b z oty\u0142o\u015bci\u0105 mechanizmy te s\u0105 szczeg\u00f3lnie nasilone, poniewa\u017c s\u0105 one nara\u017cone na wyra\u017an\u0105 dezaprobat\u0119 spo\u0142eczn\u0105. Z\u0142o\u017cona wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015b\u0107 czynnik\u00f3w biologicznych, genetycznych i psychospo\u0142ecznych jest nadal lekcewa\u017cona, nadal utrzymuj\u0105 si\u0119 uprzedzenia i dyskryminacja os\u00f3b oty\u0142ych, na przyk\u0142ad panuje przekonanie, \u017ce s\u0105 one niezdyscyplinowane i leniwe. U os\u00f3b dotkni\u0119tych tym problemem wyzwala to takie emocje jak poczucie winy, wstyd i deficyt energii, aby stawi\u0107 czo\u0142a wyzwaniom \u017cyciowym.<\/p>\n\n\n\n

                    Generuje to zjawisko b\u0142\u0119dnego ko\u0142a, kiedy z\u0142e nawyki \u017cywieniowe prowadz\u0105 do \u201ezajadania stresu\u201d: \u017cywno\u015b\u0107 bogata w t\u0142uszcze i w\u0119glowodany stymuluje produkcj\u0119 w m\u00f3zgu poprawiaj\u0105cego nastr\u00f3j przeka\u017anika nerwowego \u2013 serotoniny, dzi\u0119ki czemu po posi\u0142ku pojawia si\u0119 uczucie zadowolenia i odpr\u0119\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n

                    Choroby wywo\u0142ywane nadwag\u0105 i oty\u0142o\u015bci\u0105<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

                    Zbyt du\u017ca masa cia\u0142a obci\u0105\u017ca organizm na wiele sposob\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                    Choroby sercowo-naczyniowe<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                    Z jednej strony serce musi pracowa\u0107 nawet o 50 procent ci\u0119\u017cej, aby zaopatrzy\u0107 wi\u0119ksz\u0105 mas\u0119 cia\u0142a w krew i tlen. Z drugiej strony nadwaga zwi\u0119ksza ryzyko rozwoju nadci\u015bnienia t\u0119tniczego. U os\u00f3b z nadwag\u0105 cz\u0119\u015bciej stwierdza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c podwy\u017cszone warto\u015bci t\u0142uszczu (wysoki poziom cholesterolu) i cukru we krwi. Wszystkie te czynniki sprzyjaj\u0105 rozwojowi arteriosklerozy (zwapnienie t\u0119tnic), a w d\u0142u\u017cszej perspektywie chorobie wie\u0144cowej, kt\u00f3ra jest g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 zawa\u0142\u00f3w serca \u2013 a tym samym przedwczesnych \u015bmierci.<\/p>\n\n\n\n

                    Cukrzyca typu II<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                    Cukrzyca typu II wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c znacznie cz\u0119\u015bciej u os\u00f3b z nadwag\u0105 ni\u017c u os\u00f3b o prawid\u0142owej wadze. Dotyczy to m\u0119\u017cczyzn i kobiet z BMI wynosz\u0105cym 25 lub wi\u0119cej. A\u017c 80 do 90 procent os\u00f3b chorych na cukrzyc\u0119 typu II ma r\u00f3wnie\u017c nadwag\u0119. Nie ma obecnie kraju, w kt\u00f3rym nie wzrasta\u0142aby liczba chorych na cukrzyc\u0119. <\/p>\n\n\n\n

                    Choroba nowotworowa<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                    Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107 s\u0105 odpowiedzialne za oko\u0142o 7% wszystkich nowotwor\u00f3w, zw\u0142aszcza nowotwor\u00f3w tworz\u0105cych si\u0119 w nast\u0119puj\u0105cych narz\u0105dach:<\/p>\n\n\n\n

                    \n
                    \n
                    \n
                    \n
                    \n
                    \n \n\n
                      \n
                    • trzon macicy,<\/li>\n\n\n\n
                    • nerki,<\/li>\n\n\n\n
                    • prze\u0142yk,<\/li>\n\n\n\n
                    • w\u0105troba,<\/li>\n\n\n\n
                    • jelito,<\/li>\n\n\n\n
                    • piersi,<\/li>\n\n\n\n
                    • trzustka.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                      Nadwaga i oty\u0142o\u015b\u0107 zwi\u0119kszaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c ryzyko nawrotu choroby nowotworowej \u2013 ponownego wzrostu guza po zako\u0144czonym leczeniu.<\/p>\n\n\n\n

                      Problemy ortopedyczne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                      Ponadto nadwaga zwi\u0119ksza prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia problem\u00f3w ortopedycznych. Ca\u0142y uk\u0142ad mi\u0119\u015bniowo-szkieletowy cierpi z powodu nadmiernego obci\u0105\u017cenia i przyspieszonego zu\u017cycia. Istnieje bezpo\u015bredni zwi\u0105zek z nadwag\u0105 dla:<\/p>\n\n\n\n

                      \n
                      \n
                      \n
                      \n
                      \n
                      \n \n\n
                        \n
                      • chor\u00f3b zwyrodnieniowych staw\u00f3w kolanowych i biodrowych,<\/li>\n\n\n\n
                      • problem\u00f3w z plecami, na przyk\u0142ad wypadaj\u0105cych dysk\u00f3w,<\/li>\n\n\n\n
                      • problem\u00f3w ze stopami.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                        Inne schorzenia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                        Wreszcie, co nie mniej wa\u017cne, w przypadku os\u00f3b z nadwag\u0105 i oty\u0142o\u015bci\u0105 istnieje znacznie podwy\u017cszone ryzyko:<\/p>\n\n\n\n

                        \n
                        \n
                        \n
                        \n
                        \n
                        \n \n\n
                          \n
                        • udaru m\u00f3zgu,<\/li>\n\n\n\n
                        • ci\u0119\u017ckiego przebiegu choroby COVID-19 i zwi\u0119kszonej \u015bmiertelno\u015b\u0107 z powodu COVID-19,<\/li>\n\n\n\n
                        • choroby p\u0119cherzyka \u017c\u00f3\u0142ciowego,<\/li>\n\n\n\n
                        • bezdechu sennego,<\/li>\n\n\n\n
                        • dny moczanowej.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                          Metody redukcji masy cia\u0142a<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

                          Leczenie oty\u0142o\u015bci powinno rozpoczyna\u0107 si\u0119 na wczesnym etapie i nie powinno ani stygmatyzowa\u0107, ani pozostawia\u0107 dotkni\u0119tych ni\u0105 os\u00f3b samych sobie. Zajmuj\u0105 si\u0119 tym lekarze interni\u015bci, diabetolodzy, a w razie potrzeby tak\u017ce inni specjali\u015bci, jak kardiolodzy i gastroenterolodzy.<\/p>\n\n\n\n

                          Bardzo wa\u017cne jest intensywne doradztwo dla os\u00f3b dotkni\u0119tych chorob\u0105, tak aby mog\u0142y one zmieni\u0107 sw\u00f3j styl \u017cycia i skutecznie wdro\u017cy\u0107 procedury odchudzania w swoim codziennym \u017cyciu. Bior\u0105c pod uwag\u0119 sytuacj\u0119 \u017cyciow\u0105 osoby oty\u0142ej, wskazane jest zaanga\u017cowanie ca\u0142ej rodziny w ten proces.<\/p>\n\n\n\n

                          Najwa\u017cniejsze s\u0105 jednak osobista odpowiedzialno\u015b\u0107 i wewn\u0119trzna motywacja. Zw\u0142aszcza to ostatnie, bo nikt nie powinien oczekiwa\u0107 cudownie szybkich efekt\u00f3w kuracji odchudzaj\u0105cych, kluczowa wi\u0119c jest motywacja wspomagaj\u0105ca przetrwanie kryzys\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                          Zmiany w diecie, \u0107wiczenia fizyczne, kontrola stresu, samokontrola<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                          Skuteczna terapia oty\u0142o\u015bci opiera si\u0119 na:<\/p>\n\n\n\n

                          \n
                          \n
                          \n
                          \n
                          \n
                          \n \n\n
                            \n
                          • zdrowej diecie, ograniczaj\u0105cej ilo\u015b\u0107 kalorii i ilo\u015bci spo\u017cywanego pokarmu,<\/li>\n\n\n\n
                          • regularnej aktywno\u015bci fizycznej,<\/li>\n\n\n\n
                          • w razie potrzeby na podawaniu odpowiednich \u015brodk\u00f3w farmakologicznych,<\/li>\n\n\n\n
                          • strategii skutecznego radzenia sobie ze stresem,<\/li>\n\n\n\n
                          • treningu samokontroli, kt\u00f3ry uczy, jak radzi\u0107 sobie z impulsywno\u015bci\u0105 i podatno\u015bci\u0105 na dzia\u0142anie systemu nagradzania.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                            Je\u015bli oty\u0142o\u015bci towarzysz\u0105 zaburzenia \u0142aknienia, np. niekontrolowane objadanie si\u0119 (binge eating), a osoby dotkni\u0119te oty\u0142o\u015bci\u0105 s\u0105 uwik\u0142ane w b\u0142\u0119dnym kole frustracji i jedzenia jako reakcji na ni\u0105, pomocne jest wsparcie psychoterapeuty.<\/p>\n\n\n\n

                            Kiedy chodzi o diet\u0119, najwa\u017cniejsza jest r\u00f3wnowaga. Organizm potrzebuje oko\u0142o 50 sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, aby dobrze funkcjonowa\u0107, \u017cy\u0107, by\u0107 zdrowym i czu\u0107 si\u0119 dobrze. Witaminy i minera\u0142y s\u0105 tak samo wa\u017cne jak b\u0142onnik i w\u0119glowodany pochodz\u0105ce z pe\u0142nego ziarna lub ro\u015blin str\u0105czkowych. Powszechnie znane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c zalecenia dotycz\u0105ce niskiej zawarto\u015bci t\u0142uszczu w diecie: U\u017cywaj oszcz\u0119dnie t\u0142uszcz\u00f3w zwierz\u0119cych, natomiast stosuj wysokiej jako\u015bci kwasy t\u0142uszczowe ze \u015bwie\u017cych ryb, olej\u00f3w i orzech\u00f3w. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, w trakcie diety odchudzaj\u0105cej zazwyczaj zaleca si\u0119 spo\u017cywanie od 1200 do 1500 kilokalorii (kcal) dziennie.<\/p>\n\n\n\n

                            Ca\u0142o\u015b\u0107 dzia\u0142a\u0144 prowadz\u0105cych do utarty wagi musi by\u0107 mo\u017cliwa do zrealizowania w codziennym \u017cyciu, dlatego wa\u017cne jest stawianie sobie \u201ema\u0142ych cel\u00f3w\u201d: nawet pi\u0119\u0107 procent mniej wagi ma ju\u017c pozytywny wp\u0142yw na metabolizm i zwi\u0119ksza mobilno\u015b\u0107. Czy najpierw redukowane s\u0105 t\u0142uszcze (low fat), czy w\u0119glowodany (low carb), ma mniejsze znaczenie dla sukcesu w odchudzaniu. Trudniej jest jednak osi\u0105gn\u0105\u0107 zalecan\u0105 ilo\u015b\u0107 b\u0142onnika, czyli 30 gram\u00f3w dziennie, stosuj\u0105c diet\u0119 niskow\u0119glowodanow\u0105.<\/p>\n\n\n\n

                            Polecana w odchudzaniu jest szczeg\u00f3lnie tradycyjna kuchnia \u015br\u00f3dziemnomorska<\/strong>, kt\u00f3ra:<\/p>\n\n\n\n

                            \n
                            \n
                            \n
                            \n
                            \n
                            \n \n\n
                              \n
                            • nie jest ani k\u0142opotliwa, ani trudna, ani nudna,<\/li>\n\n\n\n
                            • smakuje \u015bwietnie i jest dobrze tolerowana,<\/li>\n\n\n\n
                            • nie niszczy przyjemno\u015bci p\u0142yn\u0105cej z jedzenia,<\/li>\n\n\n\n
                            • pomaga sta\u0107 si\u0119 lub pozosta\u0107 zdrowym i szczup\u0142ym na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119,<\/li>\n\n\n\n
                            • nie zna \u017cadnych radykalnych zasad i zakaz\u00f3w,<\/li>\n\n\n\n
                            • mo\u017cna j\u0105 stosowa\u0107 bez specjalnych plan\u00f3w i tabel dietetycznych.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                              Magiczne, cudowne, b\u0142yskawiczne diety nie s\u0105 zalecane ze wzgl\u0119du na pewne ich wady:<\/p>\n\n\n\n

                              \n
                              \n
                              \n
                              \n
                              \n
                              \n \n\n
                                \n
                              • niedobory sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych w d\u0142u\u017cszym okresie stosowania,<\/li>\n\n\n\n
                              • problemy z motywacj\u0105 z powodu silnego i cz\u0119stego uczucia g\u0142odu,<\/li>\n\n\n\n
                              • brak efektu uczenia si\u0119 w odniesieniu do trwa\u0142ej zmiany diety,<\/li>\n\n\n\n
                              • cz\u0119sto spotykany efekt jo-jo.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                                Niemniej jednak pacjenci powinni om\u00f3wi\u0107 z lekarzem, kt\u00f3ra forma od\u017cywiania odpowiada ich wymaganiom i potrzebom. Zmiana diety jest tylko jednym z element\u00f3w kompleksowej koncepcji odchudzania, zw\u0142aszcza dla os\u00f3b z du\u017c\u0105 nadwag\u0105, kt\u00f3ra obejmuje r\u00f3wnie\u017c plan \u0107wicze\u0144 i, je\u015bli to konieczne, wsparcie psychoterapeutyczne. Zasadne jest dostosowanie diety do ewentualnych innych chor\u00f3b, np. uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Pe\u0142nowarto\u015bciowa dieta \u015br\u00f3dziemnomorska spe\u0142nia wszystkie te kryteria.<\/p>\n\n\n\n

                                \u0106wiczenia fizyczne r\u00f3wnie\u017c s\u0105 niezb\u0119dne dla utraty wagi. W odpowiedzi na nisk\u0105 motywacj\u0119 do regularnych \u0107wicze\u0144 mo\u017cna odpowiedzie\u0107 kr\u00f3tko: nie chodzi o to, \u017ceby chcie\u0107, ale \u017ceby to po prostu robi\u0107. Dlaczego? Poniewa\u017c jako\u015b\u0107 \u017cycia definiowana jest w du\u017cej mierze przez mobilno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

                                Mo\u017cna to wspiera\u0107 poprzez du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 ruchu w \u017cyciu codziennym, a tak\u017ce poprzez specjalny program \u0107wicze\u0144 obejmuj\u0105cy np. 15 minut roweru treningowego lub gimnastyki ka\u017cdego dnia albo p\u0142ywanie dwa razy w tygodniu. Konkretny rodzaj sportu, kt\u00f3ry jest szczeg\u00f3lnie odpowiedni dla danej osoby, cz\u0119sto mo\u017cna znale\u017a\u0107 tylko metod\u0105 pr\u00f3b i b\u0142\u0119d\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                                Wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c, aby przynajmniej raz w tygodniu sprawdza\u0107 swoj\u0105 wag\u0119. Pomaga szczeg\u00f3\u0142owy dziennik wagi, diety i \u0107wicze\u0144, kt\u00f3ry jednocze\u015bnie dokumentuje sukcesy i motywuje.<\/p>\n\n\n\n

                                Chirurgiczne leczenie oty\u0142o\u015bci<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

                                Dla os\u00f3b z ekstremaln\u0105 nadwag\u0105, z BMI 40 lub wi\u0119cej i cukrzyc\u0105 typu 2 istniej\u0105 obecnie r\u00f3\u017cne metody leczenia chirurgicznego. Je\u015bli konwencjonalne leczenie jest bezskuteczne, pom\u00f3c mo\u017ce specjalna dziedzina chirurgii trzewnej (operacje jamy brzusznej i \u015bciany jamy brzusznej): chirurgia bariatryczna. Obj\u0119to\u015b\u0107 \u017co\u0142\u0105dka zmniejsza si\u0119 tak, \u017ce osoba dotkni\u0119ta oty\u0142o\u015bci\u0105 mo\u017ce przyjmowa\u0107 tylko niewielkie ilo\u015bci pokarmu.<\/p>\n\n\n\n

                                Zabiegi chirurgiczne obejmuj\u0105:<\/p>\n\n\n\n

                                \n
                                \n
                                \n
                                \n
                                \n
                                \n \n\n
                                  \n
                                • by-pass gastryczny,<\/li>\n\n\n\n
                                • opask\u0119 \u017co\u0142\u0105dkow\u0105,<\/li>\n\n\n\n
                                • r\u0119kawow\u0105 resekcj\u0119 \u017co\u0142\u0105dka (sleeve gastrectomy).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                                  Chirurgiczne formy terapii oty\u0142o\u015bci nie powinny by\u0107 bezkrytycznie stosowane, a jedynie jako ostateczne rozwi\u0105zanie u pacjent\u00f3w wysokiego ryzyka. Chirurgia bariatryczna nie mo\u017ce by\u0107 panaceum na nieprawid\u0142owe funkcjonowanie organizmu, kt\u00f3rego przyczyny maj\u0105 pod\u0142o\u017ce genetyczne, spo\u0142eczne i psychologiczne.<\/p>\n\n\n\n

                                  Zapobieganie nadwadze<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

                                  Zdrowy styl \u017cycia od dawna jest tematem publicznej debaty. W zwi\u0105zku z epidemicznym wzrostem liczby os\u00f3b z nadwag\u0105 i oty\u0142o\u015bci\u0105 otwiera to szerokie pole do dzia\u0142a\u0144 prewencyjnych, maj\u0105cych na celu spowolnienie rozprzestrzeniania si\u0119 tych chor\u00f3b w d\u0142u\u017cszej perspektywie czasowej. Najlepiej by\u0142oby, gdyby dzia\u0142ania te by\u0142y realizowane we wszystkich dziedzinach \u017cycia \u2013 zar\u00f3wno w domu, jak i w szko\u0142ach, restauracjach i sklepach. Nawet ma\u0142e zmiany na tych polach mog\u0105 mie\u0107 du\u017cy, pozytywny wp\u0142yw:<\/p>\n\n\n\n

                                  \n
                                  \n
                                  \n
                                  \n
                                  \n
                                  \n \n\n
                                    \n
                                  • Regularne zaj\u0119cia wychowania fizycznego w przedszkolu, szkole, w czasie wolnym; ograniczenie reklam niezdrowej \u017cywno\u015bci w telewizji i mediach spo\u0142eczno\u015bciowych; dodatkowe opodatkowanie wysokos\u0142odzonych napoj\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n
                                  • \u015awiadome od\u017cywianie to terapia, nie wi\u0119cej ni\u017c trzy posi\u0142ki dziennie to medycyna.<\/li>\n\n\n\n
                                  • Powolne i \u015bwiadome spo\u017cywanie posi\u0142k\u00f3w nie polega na liczeniu kalorii czy kontrolowaniu tego, co jesz, ale na tym, jak jesz i ws\u0142uchiwaniu si\u0119 w naturalne sygna\u0142y g\u0142odu i syto\u015bci wysy\u0142ane przez organizm. Wreszcie, co nie mniej wa\u017cne, chodzi o znalezienie czasu na przyjemno\u015b\u0107 z jedzenia.<\/li>\n\n\n\n
                                  • Wypijanie p\u00f3\u0142 litra wody przed ka\u017cdym posi\u0142kiem ma pozytywny wp\u0142yw na utrat\u0119 wagi, BMI, utrat\u0119 tkanki t\u0142uszczowej i og\u00f3lnie na zmniejszenie apetytu.<\/li>\n\n\n\n
                                  • Nadmierny wzrost wagi u dzieci poni\u017cej sz\u00f3stego roku \u017cycia mo\u017ce by\u0107 wczesn\u0105 przes\u0142ank\u0105 do wyst\u0105pienia oty\u0142o\u015bci w p\u00f3\u017aniejszym okresie \u017cycia. Wzrost i waga powinny by\u0107 \u015bci\u015ble monitorowane przez pediatr\u00f3w, wychowawc\u00f3w i rodzic\u00f3w na wczesnym etapie \u017cycia dziecka, aby zidentyfikowa\u0107 dzieci o zwi\u0119kszonym ryzyku zachorowania.<\/li>\n\n\n\n
                                  • Ka\u017cdy wysi\u0142ek fizyczny, niewa\u017cne jak ma\u0142y, jest wa\u017cny i promuje dobre zdrowie. Optymalne jest pi\u0119\u0107 do siedmiu godzin umiarkowanie forsownej aktywno\u015bci fizycznej tygodniowo (s\u0142owo kluczowe tutaj to sporty wytrzyma\u0142o\u015bciowe).<\/li>\n\n\n\n
                                  • Szczeg\u00f3lnie skuteczny jest post. Dobrowolne, \u015bwiadome wyrzeczenie si\u0119 jedzenia pokarm\u00f3w przez okre\u015blony czas jest skuteczn\u0105 metod\u0105 walki z nadwag\u0105 i oty\u0142o\u015bci\u0105.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

                                    Pytania i odpowiedzi<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                                    Czy kobiety i m\u0119\u017cczy\u017ani s\u0105 w takim samym stopniu dotkni\u0119ci nadwag\u0105 i oty\u0142o\u015bci\u0105?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                                    Nie, m\u0119\u017cczy\u017ani s\u0105 znacznie bardziej nara\u017ceni na nadwag\u0119 ni\u017c kobiety. W Polsce nadwag\u0119 ma 53% kobiet i a\u017c 68% m\u0119\u017cczyzn.<\/p>\n\n\n\n

                                    Czy definicja nadwagi wed\u0142ug standard\u00f3w WHO dotyczy r\u00f3wnie\u017c dzieci?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                                    Nie, istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c r\u00f3\u017cne standardy dla dziewcz\u0105t i ch\u0142opc\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

                                    Dlaczego rozmieszczenie tkanki t\u0142uszczowej odgrywa r\u00f3wnie\u017c rol\u0119 w konsekwencjach zdrowotnych nadwagi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                                    T\u0142uszcz w okolicach brzucha jest uwa\u017cany za szczeg\u00f3lnie niebezpieczny, poniewa\u017c ma on dzia\u0142anie hormonalne. Rozk\u0142ad tkanki t\u0142uszczowej mo\u017ce by\u0107 mierzony i por\u00f3wnywany przez iloraz obwodu talii i bioder (Waist-to-Hip Ratio, WHR). Jeszcze \u0142atwiejsza do zastosowania jest nast\u0119puj\u0105ca zasada, kt\u00f3ra obowi\u0105zuje niezale\u017cnie od wielko\u015bci cia\u0142a: u kobiet obw\u00f3d talii nie powinien przekracza\u0107 85 centymetr\u00f3w, u m\u0119\u017cczyzn 100 centymetr\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                                    \u0179r\u00f3d\u0142a<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
                                      \n
                                    • World Health Organization: Obesity: Preventing and Managing the Global Epidemic (WHO Technical Report Series). World Health Organisation.<\/li>\n\n\n\n
                                    • Daria Przybylska, Maria Kurowska, Piotr Przybylski, Oty\u0142o\u015b\u0107 i nadwaga w populacji rozwojowej, \u201eHygeia Public Health\u201d, 2012.<\/li>\n\n\n\n
                                    • Alicja G\u0142owacka \u2013 R\u0119ba\u0142a, Zachowania zdrowotne w rodzinie a problem oty\u0142o\u015bci u dzieci, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Wydzia\u0142 Nauk o Zdrowiu 2013.<\/li>\n\n\n\n
                                    • Karin Baum i inni, \u017bywienie: atlas i podr\u0119cznik, wyd. Wyd. 1. pol., dodr., Wroc\u0142aw: Edra Urban & Partner.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5814,"template":"","tags":[86,4],"guide_category":[1447],"class_list":["post-5813","tm-guide","type-tm-guide","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","tag-otylosc-i-nadwaga","tag-poradnik","guide_category-leczenie-otylosci"],"acf":[],"lang":"pl","translations":{"pl":5813},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide\/5813","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tm-guide"}],"about":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/types\/tm-guide"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/users\/1"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/media\/5814"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/media?parent=5813"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/tags?post=5813"},{"taxonomy":"guide_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/telemedi.com\/tm-api\/wp\/v2\/guide_category?post=5813"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}