{"id":9724,"date":"2022-06-13T17:03:00","date_gmt":"2022-06-13T17:03:00","guid":{"rendered":"https:\/\/telemedi.com\/?post_type=tm-guide&p=9724"},"modified":"2023-07-18T11:28:40","modified_gmt":"2023-07-18T09:28:40","slug":"przewlekla-obturacyjna-choroba-pluc-pochp","status":"publish","type":"tm-guide","link":"https:\/\/telemedi.com\/pl\/poradnik\/przewlekla-obturacyjna-choroba-pluc-pochp\/","title":{"rendered":"Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc, POChP"},"content":{"rendered":"\n

Jak TELEMEDI mo\u017ce pom\u00f3c Ci w przypadku przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc (POChP)? <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Odpowiednio wczesne rozpoznanie i leczenie mo\u017ce zapobiec post\u0119powi POChP i poprawi\u0107 objawy. Pierwszymi objawami s\u0105 przewlek\u0142y kaszel, zwi\u0119kszona produkcja \u015bluzu (plwociny) i duszno\u015bci. Je\u015bli dodatkowo palisz i je\u015bli oskrzela s\u0105 cz\u0119sto atakowane przez infekcje, warto skorzysta\u0107 z mo\u017cliwo\u015bci wideokonsultacji ze specjalist\u0105 TELEMEDI, kt\u00f3ry mo\u017ce potwierdzi\u0107 diagnoz\u0119, przedstawi\u0107 plan leczenia, wystawi\u0107 konieczne recepty oraz zwolnienie lekarskie.<\/p>\n\n\n\n

Podstawowe informacje<\/h3>\n\n\n\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n \n\n
    \n
  • G\u0142\u00f3wna przyczyna<\/strong>: Palenie papieros\u00f3w (przewlek\u0142y kaszel palacza).<\/li>\n\n\n\n
  • Typowe objawy:<\/strong> Duszno\u015b\u0107, kaszel, plwociny.<\/li>\n\n\n\n
  • Mo\u017cliwe powik\u0142ania<\/strong>: Cz\u0119ste infekcje oskrzeli i zapalenie p\u0142uc, serce p\u0142ucne, rozedma p\u0142uc.<\/li>\n\n\n\n
  • Badania<\/strong>: Badanie czynno\u015bci p\u0142uc, gazometria krwi, badanie rentgenowskie klatki piersiowej (RTG klatki piersiowej).<\/li>\n\n\n\n
  • Leczenie<\/strong>: W zale\u017cno\u015bci od stadium POChP \u2013 zaprzestanie palenia, leki, sport, respirator i fizjoterapia, d\u0142ugotrwa\u0142a tlenoterapia, operacje (w tym przeszczep p\u0142uc).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n<\/section>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc: opis<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

    POChP jest cz\u0119sto okre\u015blane jako \u201ep\u0142uca palacza\u201d lub \u201ekaszel palacza\u201d. Jednak to powa\u017cna choroba p\u0142uc, kt\u00f3ra, gdy ju\u017c si\u0119 rozpocznie, post\u0119puje i cz\u0119sto prowadzi do przedwczesnej \u015bmierci.<\/p>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc jest szeroko rozpowszechniona: w Polsce cierpi na ni\u0105 oko\u0142o dziesi\u0119ciu procent mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc: definicja i wa\u017cne terminy<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Czym dok\u0142adnie jest POChP? Skr\u00f3t ten jest skr\u00f3tem od angielskiego terminu \u201echronic obstructive pulmonary disease\u201d. Po polsku oznacza to \u201eprzewlek\u0142\u0105 obturacyjn\u0105 chorob\u0119 p\u0142uc\u201d lub w bardziej technicznym j\u0119zyku \u201eprzewlek\u0142e obturacyjne zapalenie oskrzeli\u201d (COB). Terminy \u201eprzewlek\u0142e zapalenie oskrzeli\u201d i \u201erozedma p\u0142uc\u201d s\u0105 kojarzone z POChP.<\/p>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142e zapalenie oskrzeli: Wed\u0142ug WHO o przewlek\u0142ym zapaleniu oskrzeli m\u00f3wimy wtedy, gdy kaszel i plwocina (kaszel produktywny) utrzymuj\u0105 si\u0119 przez dwa kolejne lata, przez co najmniej trzy miesi\u0105ce. Proste, przewlek\u0142e zapalenie oskrzeli to sytuacja, w kt\u00f3rej kaszel i plwociny pojawiaj\u0105 si\u0119 tylko jednorazowo z powodu nadprodukcji \u015bluzu w p\u0142ucach. Na tym etapie zmiany w p\u0142ucach mog\u0105 jeszcze znikn\u0105\u0107, je\u015bli wyeliminowana zostanie ich przyczyna (np. palenie papieros\u00f3w). Je\u015bli tak si\u0119 nie stanie, przewlek\u0142e zapalenie oskrzeli mo\u017ce przerodzi\u0107 si\u0119 w przewlek\u0142\u0105 obturacyjn\u0105 chorob\u0119 p\u0142uc (POChP).<\/p>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc (POChP):<\/strong> Choroba p\u0142uc jest zwykle po\u0142\u0105czeniem przewlek\u0142ego obturacyjnego zapalenia oskrzeli i rozedmy p\u0142uc \u2013 st\u0105d okre\u015blenie \u201eprzewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc\u201d. Na tym etapie nie mo\u017cna ju\u017c ca\u0142kowicie odwr\u00f3ci\u0107 zmian w p\u0142ucach.<\/p>\n\n\n\n

    Odma p\u0142ucna: Odma p\u0142ucna to nadmiernie rozd\u0119te p\u0142uca. W miar\u0119 post\u0119pu POChP mo\u017ce doj\u015b\u0107 do zniszczenia struktury \u015bcian p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych (przegr\u00f3d p\u0119cherzykowych), co nieodwracalnie poszerza przestrzenie powietrzne. P\u0142uca nie wygl\u0105daj\u0105 ju\u017c wtedy jak u zdrowej osoby, ale jak wielki balon. Lekarze m\u00f3wi\u0105 w\u00f3wczas o rozedmie p\u0142uc.<\/p>\n\n\n\n

    Zaostrzenie POChP:<\/strong> Termin \u201ezaostrzenie\u201d oznacza epizodyczne, nag\u0142e pogorszenie objaw\u00f3w POChP. Objawy takie jak przewlek\u0142y kaszel, duszno\u015bci i \u015bluzowata plwocina nasilaj\u0105 si\u0119 w spos\u00f3b ostry. Zaostrzenia mog\u0105 by\u0107 dla pacjent\u00f3w niepokoj\u0105ce i zagra\u017caj\u0105ce \u017cyciu. Zaostrzenie POChP to znak, \u017ce czynno\u015b\u0107 p\u0142uc gwa\u0142townie si\u0119 pogarsza. Zaostrzeniu infekcyjnemu POChP cz\u0119sto towarzyszy r\u00f3wnie\u017c infekcja wirusowa lub bakteryjna.<\/p>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc: przyczyny i czynniki ryzyka<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

    POChP mo\u017ce mie\u0107 r\u00f3\u017cne przyczyny. W zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w jest to \u201edomowa\u201d choroba \u2013 spowodowana paleniem papieros\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

    G\u0142\u00f3wna przyczyna: palenie papieros\u00f3w<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    G\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 POChP jest czynne lub bierne palenie. Oko\u0142o 90 procent wszystkich chorych na POChP to palacze lub byli palacze. P\u0142uca i oskrzela najbardziej cierpi\u0105 z powodu ci\u0105g\u0142ego za\u017cywania nikotyny. Ryzyko zachorowania na przewlek\u0142\u0105 obturacyjn\u0105 chorob\u0119 p\u0142uc u palaczy i by\u0142ych palaczy jest siedmiokrotnie wy\u017csze ni\u017c u os\u00f3b, kt\u00f3re nigdy nie pali\u0142y. Oko\u0142o 20 procent os\u00f3b d\u0142ugotrwale pal\u0105cych papierosy zapada na POChP. U os\u00f3b po 40. roku \u017cycia co drugi palacz cierpi na \u201ekaszel palacza\u201d. M\u0119\u017cczy\u017ani s\u0105 dotkni\u0119ci t\u0105 chorob\u0105 znacznie cz\u0119\u015bciej ni\u017c kobiety.<\/p>\n\n\n\n

    Niedob\u00f3r alfa-1 antytrypsyny<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Palenie nie zawsze jest g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 objaw\u00f3w. U niekt\u00f3rych pacjent\u00f3w przewlek\u0142a choroba p\u0142uc jest spowodowana genetycznym niedoborem bia\u0142ka alfa-1-antytrypsyny (AAT): to bia\u0142ko krwi unieczynnia tak zwane proteazy – enzymy, kt\u00f3re maj\u0105 za zadanie rozbija\u0107 zniszczone podczas proces\u00f3w zapalnych tkanki. Jednak u os\u00f3b z niedoborem AAT proteazy mog\u0105 bez kontroli uszkadza\u0107 tkank\u0119 p\u0142ucn\u0105. Wynikiem tego jest przewlek\u0142y stan zapalny i zw\u0119\u017cenie oskrzeli, podobnie jak w POChP wywo\u0142anej przez substancje szkodliwe. W miar\u0119 post\u0119pu choroby mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 si\u0119 rozedma p\u0142uc. Ponadto niedob\u00f3r AAT mo\u017ce spowodowa\u0107 uszkodzenie w\u0105troby i doprowadzi\u0107 do jej marsko\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

    Niedob\u00f3r AAT jest w Europie mniej wi\u0119cej tak powszechny jak cukrzyca typu 1, ale nie po\u015bwi\u0119ca si\u0119 mu tyle uwagi. Dlatego ta choroba dziedziczna cz\u0119sto nie jest rozpoznawana i leczona na czas.<\/p>\n\n\n\n

    Inne przyczyny wyst\u0119powania przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Inn\u0105 mo\u017cliw\u0105 przyczyn\u0105 POChP jest zanieczyszczenie powietrza. Szczeg\u00f3lnie wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 tlenki azotu i dwutlenek siarki (SO2). Badania wykaza\u0142y, \u017ce mieszkanie w pobli\u017cu ruchliwych dr\u00f3g o wysokim poziomie py\u0142u zawieszonego zwi\u0119ksza ryzyko zachorowania na POChP. Cz\u0119ste infekcje w dzieci\u0144stwie r\u00f3wnie\u017c zwi\u0119kszaj\u0105 prawdopodobie\u0144stwo zachorowania na przewlek\u0142\u0105 obturacyjn\u0105 chorob\u0119 p\u0142uc.<\/p>\n\n\n\n

    Przyczyn\u0105 przewlek\u0142ej choroby p\u0142uc mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c szkodliwe py\u0142y, opary, dym lub gazy, na kt\u00f3re niekt\u00f3rzy ludzie s\u0105 nara\u017ceni w pracy. Osoby niepal\u0105ce s\u0105 2,4 razy bardziej nara\u017cone na rozw\u00f3j POChP w p\u00f3\u017aniejszym okresie \u017cycia. U palaczy ryzyko rozwoju choroby jest nawet 18 razy wi\u0119ksze.<\/p>\n\n\n\n

    Bardzo rzadk\u0105 przyczyn\u0105 wyst\u0119powania POChP jest wrodzony brak substancji odporno\u015bciowych (zesp\u00f3\u0142 niedoboru przeciwcia\u0142).<\/p>\n\n\n\n

    POChP: mechanizm rozwoju choroby<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Punktem wyj\u015bcia do powstania POChP jest zwykle obturacyjne zapalenie oskrzeli: wdychane zanieczyszczenia powoduj\u0105 zapalenie drobnych dr\u00f3g oddechowych, oskrzeli. Aby si\u0119 chroni\u0107, p\u0142uca wydzielaj\u0105 wi\u0119cej \u015bluzu. \u015aluz jest normalnie transportowany w kierunku wyj\u015bcia (gard\u0142a) przez rz\u0119ski. S\u0105 to drobne, ruchliwe w\u0142oski (rz\u0119ski) na powierzchni specjalnych kom\u00f3rek, kt\u00f3re wy\u015bcie\u0142aj\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 dr\u00f3g oddechowych (nab\u0142onek rz\u0119skowy).<\/p>\n\n\n\n

    Jednak zanieczyszczenia, takie jak nikotyna, niszcz\u0105 rz\u0119ski, przez co nab\u0142onek rz\u0119skowy stopniowo traci swoj\u0105 zdolno\u015b\u0107 do oczyszczania i transportowania powietrza. W ko\u0144cu zostaje on zast\u0105piony przez bardziej odporny nab\u0142onek p\u0142aski, co powoduje pogrubienie tkanki p\u0142ucnej. W ten spos\u00f3b \u015bciana p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych staje si\u0119 cienka i niestabilna podczas wydechu. Je\u015bli chory pr\u00f3buje wydycha\u0107 powietrze z ca\u0142ych si\u0142, p\u0119cherzyki p\u0142ucne zapadaj\u0105 si\u0119. Ostatecznie proces ten prowadzi do trwa\u0142ego zw\u0119\u017cenia dr\u00f3g oddechowych. Konsekwencj\u0105 tego s\u0105 duszno\u015bci i s\u0142aba wydolno\u015b\u0107 organizmu.<\/p>\n\n\n\n

    Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc: b\u0142\u0119dne ko\u0142o<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    Osoby, kt\u00f3re nie potrafi\u0105 lub nie chc\u0105 rzuci\u0107 palenia, wpadaj\u0105 w b\u0142\u0119dne ko\u0142o POChP. Zasadniczo jest ono okre\u015blane przez dwa czynniki:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    • Po pierwsze<\/strong> nadmiernie produkowany \u015bluz mo\u017ce zablokowa\u0107 drobne drogi oddechowe. W rezultacie, kiedy wykonuje si\u0119 wdech, powietrze s\u0142abo dociera do p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych z powodu podci\u015bnienia. Kiedy jednak powietrze jest wydychane, to nie mo\u017ce ono zosta\u0107 ca\u0142kowicie wypchni\u0119te, wi\u0119c resztki powietrza pozostaj\u0105 w p\u0119cherzykach p\u0142ucnych. Przy kolejnym wdechu w p\u0119cherzykach p\u0142ucnych pozostaje wi\u0119cej resztek powietrza. W ten spos\u00f3b ci\u015bnienie w p\u0142ucach powoli wzrasta. W rezultacie ma\u0142e p\u0119cherzyki p\u0142ucne \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 ze sob\u0105 i staj\u0105 si\u0119 coraz wi\u0119kszymi p\u0119cherzykami, tzw. p\u0119cherzykami rozedmowymi. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, zmniejsza to powierzchni\u0119 p\u0119cherzyk\u00f3w.<\/li>\n\n\n\n
    • Z drugiej strony<\/strong> wdychane zanieczyszczenia i infekcje p\u0142uc niszcz\u0105 tkank\u0119 p\u0142ucn\u0105. Pewn\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 tu proteazy i inhibitory proteazy. Proteazy to enzymy, kt\u00f3re rozk\u0142adaj\u0105 bia\u0142ka i dlatego mog\u0105 by\u0107 szkodliwe dla kom\u00f3rek. Inhibitory proteazy z kolei hamuj\u0105 rozszczepianie bia\u0142ek, a wi\u0119c maj\u0105 dzia\u0142anie ochronne. Alfa-1-antytrypsyna jest najwa\u017cniejszym inhibitorem proteazy. Infekcje p\u0142uc powoduj\u0105, \u017ce uwalnia si\u0119 wi\u0119cej proteaz. Nikotyna z kolei wy\u0142\u0105cza inhibitory proteazy, przez co nie mog\u0105 one pe\u0142ni\u0107 swojej funkcji ochronnej. Ten brak r\u00f3wnowagi pomi\u0119dzy proteazami i inhibitorami proteaz sprawia, \u017ce tkanka p\u0142ucna staje si\u0119 bardziej niestabilna, a struktura \u015bcian ma\u0142ych p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych (przegr\u00f3d p\u0119cherzykowych) ulega pogorszeniu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

      Nast\u0119pstwa przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

      POChP ma powa\u017cne konsekwencje.<\/p>\n\n\n\n

      Dla p\u0142uc POChP oznacza utrat\u0119 elastyczno\u015bci i wzrost obj\u0119to\u015bci resztkowej (obj\u0119to\u015bci powietrza, kt\u00f3re pozostaje w p\u0142ucach po wydechu i nie mo\u017ce by\u0107 ju\u017c wydychane).<\/p>\n\n\n\n

      Drobne drogi oddechowe s\u0105 coraz bardziej niedro\u017cne i bardzo obci\u0105\u017caj\u0105 mi\u0119\u015bnie oddechowe. Zwi\u0119ksza to ilo\u015b\u0107 dwutlenku w\u0119gla we krwi (hiperkapnia).<\/p>\n\n\n\n

      Wraz z przegrodami p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych tracone s\u0105 tak\u017ce naczynia w\u0142osowate p\u0142uc. S\u0105 to drobne naczynia \u0142\u0105cz\u0105ce t\u0119tnice i \u017cy\u0142y. Poniewa\u017c drogi oddechowe s\u0105 nieodpowiednio wentylowane, do naczy\u0144 krwiono\u015bnych dociera mniej tlenu. W rezultacie naczynia krwiono\u015bne zw\u0119\u017caj\u0105 si\u0119, a p\u0142uca s\u0105 s\u0142abiej ukrwione. Lekarze nazywaj\u0105 ten mechanizm odruchem Eulera-Liljestranda. Zapobiega on przechodzeniu krwi przez p\u0142uca bez dop\u0142ywu tlenu. Zw\u0119\u017cone t\u0119tnice p\u0142ucne zwi\u0119kszaj\u0105 ci\u015bnienie krwi w kr\u0105\u017ceniu p\u0142ucnym, co z kolei obci\u0105\u017ca praw\u0105 komor\u0119 serca. Wynikiem tego jest tzw. cor pulmonale (serce p\u0142ucne). Powoduje ono duszno\u015bci pod wp\u0142ywem stresu, a nawet w spoczynku.<\/p>\n\n\n\n

      Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc: objawy<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

      P\u0142uca doros\u0142ego cz\u0142owieka mieszcz\u0105 \u015brednio od pi\u0119ciu do sze\u015bciu litr\u00f3w. Bez wysi\u0142ku fizycznego wdychamy i wydychamy tylko oko\u0142o p\u00f3\u0142 litra powietrza. P\u0142uca maj\u0105 wi\u0119c stosunkowo du\u017ce rezerwy. Dlatego stopniowe pogarszanie si\u0119 ich funkcjonowania zwykle pozostaje niezauwa\u017cone przez lata. Co wi\u0119cej, osoby dotkni\u0119te t\u0105 chorob\u0105 cz\u0119sto lekcewa\u017c\u0105 pierwsze objawy POChP jako \u201ekaszel palacza\u201d, kt\u00f3rego nie mog\u0105 si\u0119 pozby\u0107. Jednak dla przebiegu choroby wa\u017cne jest, by rozpozna\u0107 i leczy\u0107 objawy POChP we wczesnym stadium.<\/p>\n\n\n\n

      Przy okazji, je\u015bli powodem przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc jest niedob\u00f3r AAT, a p\u0142uca s\u0105 dodatkowo obci\u0105\u017cone paleniem lub infekcjami, choroba b\u0119dzie post\u0119powa\u0107 szybciej ni\u017c normalnie. Typowe objawy POChP pojawiaj\u0105 si\u0119 wtedy du\u017co wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n

      Typowe objawy przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

      Typowymi objawami POChP s\u0105 kaszel i wydzielanie plwociny. Pojawia si\u0119 te\u017c duszno\u015b\u0107, pocz\u0105tkowo tylko przy wysi\u0142ku, zw\u0142aszcza gdy objawy POChP gwa\u0142townie si\u0119 nasilaj\u0105 (zaostrzenie). Sine usta lub palce to oznaki sinicy, czyli zmniejszonego dop\u0142ywu tlenu z powodu pogarszaj\u0105cej si\u0119 pojemno\u015bci p\u0142uc.<\/p>\n\n\n\n

      Oto podsumowanie najwa\u017cniejszych objaw\u00f3w POChP:<\/p>\n\n\n\n

        \n
      • Duszno\u015b\u0107, pocz\u0105tkowo tylko przy wysi\u0142ku, p\u00f3\u017aniej tak\u017ce w spoczynku.<\/li>\n\n\n\n
      • Kaszel, kt\u00f3ry z czasem staje si\u0119 coraz gorszy i bardziej uporczywy.<\/li>\n\n\n\n
      • Plwociny, kt\u00f3re staj\u0105 si\u0119 coraz bardziej g\u0119ste i trudne do wykrztuszenia.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

        Jak rozwija si\u0119 kaszel palacza?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Przewlek\u0142y kaszel (kaszel palacza) jest jednym z charakterystycznych objaw\u00f3w POChP i czynnikiem ryzyka pogorszenia si\u0119 czynno\u015bci p\u0142uc. Rozwija si\u0119 on w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:<\/p>\n\n\n\n

        W wyniku palenia papieros\u00f3w rz\u0119ski w p\u0142ucach ulegaj\u0105 stopniowemu zniszczeniu i trac\u0105 swoj\u0105 funkcj\u0119 oczyszczaj\u0105c\u0105. Rano, po wstaniu z \u0142\u00f3\u017cka, typowy kaszel palacza jest szczeg\u00f3lnie dokuczliwy. W ci\u0105gu dnia wielu pacjent\u00f3w nie ma objaw\u00f3w. Plwocina palaczy ma szarawe zabarwienie.<\/p>\n\n\n\n

        Objawy przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc: powik\u0142ania<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        POChP to przewlek\u0142a, post\u0119puj\u0105ca choroba. Dlatego nale\u017cy regularnie odwiedza\u0107 swojego lekarza. Je\u015bli zasadniczo nie odczuwasz \u017cadnych objaw\u00f3w, wystarczy, \u017ce raz w roku wykonasz badanie kontrolne. Je\u015bli jednak tw\u00f3j stan si\u0119 pogorszy (zwi\u0119kszy si\u0119 kaszel, ilo\u015b\u0107 flegmy lub duszno\u015bci), powiniene\u015b natychmiast zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do lekarza. W ten spos\u00f3b pogorszenie stanu zdrowia i komplikacje mog\u0105 by\u0107 w por\u0119 rozpoznane i leczone.<\/p>\n\n\n\n

        Infekcje i duszno\u015bci<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        D\u0142ugotrwa\u0142a przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc prowadzi zwykle do cz\u0119stych, nawracaj\u0105cych infekcji oskrzeli i zapalenia p\u0142uc. Zmniejszona wydolno\u015b\u0107 p\u0142uc mo\u017ce te\u017c prowadzi\u0107 do ci\u0105g\u0142ych duszno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

        Serce p\u0142ucne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        W p\u00f3\u017anych stadiach POChP mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 serce p\u0142ucne (cor pulmonale). Prawa komora serca powi\u0119ksza si\u0119 i traci swoj\u0105 si\u0142\u0119 funkcjonaln\u0105 – dochodzi do os\u0142abienia pracy serca. Konsekwencj\u0105 tego jest zatrzymanie wody w nogach (obrz\u0119ki) i w brzuchu (wodobrzusze) oraz niedro\u017cno\u015b\u0107 \u017cy\u0142 szyjnych. Niewydolno\u015b\u0107 serca i niewydolno\u015b\u0107 mi\u0119\u015bni oddechowych to powa\u017cne, zagra\u017caj\u0105ce \u017cyciu powik\u0142ania.<\/p>\n\n\n\n

        Palce pa\u0142eczkowate <\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Na d\u0142oniach mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 tak zwane palce pa\u0142eczkowate. S\u0105 to zaokr\u0105glone ko\u0144ce palc\u00f3w, z  zakrzywionymi paznokciami. S\u0105 one wynikiem zmniejszonego dop\u0142ywu tlenu do palc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

        Odma<\/strong> p\u0142ucna<\/p>\n\n\n\n

        W miar\u0119 post\u0119pu POChP tkanka p\u0142ucna ulega zniszczeniu i dochodzi do nadmiernego rozd\u0119cia p\u0142uc (rozedmy). Cz\u0119sto objawia si\u0119 to jako klatka piersiowa lejkowata.<\/p>\n\n\n\n

        Objawy POChP:  pink puffer i blue bloater<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Wed\u0142ug wygl\u0105du zewn\u0119trznego os\u00f3b cierpi\u0105cych na POChP mo\u017cna zasadniczo wyr\u00f3\u017cni\u0107 dwa typy: \u201epink puffer\u201d (r\u00f3\u017cowy dmuchacz) i \u201eblue bloater\u201d (siny sapacz). S\u0105 to dwa skrajne przypadki kliniczne; w rzeczywisto\u015bci wyst\u0119puj\u0105 najcz\u0119\u015bciej ich formy mieszane:<\/p>\n\n\n\n

        Typ<\/strong><\/th>Objawy<\/strong><\/th><\/tr><\/thead>
        Pink puffer<\/strong><\/td>Nadmiernie wype\u0142nione p\u0142uca prowadz\u0105 do ci\u0105g\u0142ego braku oddechu, co nadwyr\u0119\u017ca mi\u0119\u015bnie wspomagaj\u0105ce oddychanie. Osoba dotkni\u0119ta chorob\u0105 zu\u017cywa wi\u0119c bardzo du\u017co energii. Czasami pojawia si\u0119 dra\u017cni\u0105cy kaszel. Poziom tlenu we krwi nie zmniejsza si\u0119, poniewa\u017c wydychana jest wystarczaj\u0105ca ilo\u015b\u0107 dwutlenku w\u0119gla. Najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 \u015bmierci jest niewydolno\u015b\u0107 oddechowa.<\/td><\/tr>
        Blue bloater<\/strong><\/td>Chory cierpi g\u0142\u00f3wnie z powodu kaszlu i flegmy, a na pierwszy plan wysuwa si\u0119 przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc (POChP). Zazwyczaj ma nadwag\u0119 i sinic\u0119, tzn. wargi i paznokcie maj\u0105 niebieskawe przebarwienie z powodu braku tlenu. Mimo to duszno\u015bci s\u0105 raczej \u0142agodne. Sini sapacze maj\u0105 zwi\u0119kszone ryzyko wyst\u0105pienia niewydolno\u015bci prawej komory serca.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

        POChP objawy zaostrzenia choroby<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        W przebiegu POChP mo\u017ce doj\u015b\u0107 do ostrego pogorszenia objaw\u00f3w. Zaostrzenia mo\u017cna podzieli\u0107 na trzy stopnie ci\u0119\u017cko\u015bci: \u0142agodne, umiarkowane i ci\u0119\u017ckie. W takich przypadkach objawy POChP wykraczaj\u0105 poza normalne wahania dobowe i zwykle trwaj\u0105 d\u0142u\u017cej ni\u017c 24 godziny.<\/p>\n\n\n\n

        Odpowiedzialne za ostre pogorszenie objaw\u00f3w POChP s\u0105 na przyk\u0142ad infekcje wirusowe i bakteryjne, zanieczyszczenie powietrza (smog), wilgotna i zimna pogoda, wypadki z urazami klatki piersiowej oraz leki, kt\u00f3re negatywnie wp\u0142ywaj\u0105 na oddychanie.<\/p>\n\n\n\n

        Oznakami pogarszaj\u0105cych si\u0119 objaw\u00f3w POChP s\u0105:<\/p>\n\n\n\n

          \n
        • zwi\u0119kszenie duszno\u015bci,<\/li>\n\n\n\n
        • nasilenie kaszlu,<\/li>\n\n\n\n
        • zwi\u0119kszenie ilo\u015bci flegmy,<\/li>\n\n\n\n
        • zmiana koloru flegmy (\u017c\u00f3\u0142to-zielona flegma jest oznak\u0105 infekcji bakteryjnej),<\/li>\n\n\n\n
        • og\u00f3lne z\u0142e samopoczucie ze zm\u0119czeniem i gor\u0105czk\u0105,<\/li>\n\n\n\n
        • ucisk w klatce piersiowej.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

          Oznaki ci\u0119\u017ckiego zaostrzenia to:<\/p>\n\n\n\n

            \n
          • duszno\u015bci w spoczynku,<\/li>\n\n\n\n
          • zmniejszona saturacja tlenu w p\u0142ucach (sinica centralna),<\/li>\n\n\n\n
          • zatrzymanie wody w nogach (obrz\u0119k),<\/li>\n\n\n\n
          • zaburzenia \u015bwiadomo\u015bci a\u017c do \u015bpi\u0105czki.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

            Objawy POChP nasilaj\u0105 si\u0119 jesieni\u0105 i zim\u0105. Ka\u017cde zaostrzenie oznacza potencjalne zagro\u017cenie dla \u017cycia osoby dotkni\u0119tej chorob\u0105, poniewa\u017c wraz z narastaj\u0105cym niedoborem tlenu i wyczerpaniem mi\u0119\u015bni oddechowych p\u0142uca mog\u0105 w kr\u00f3tkim czasie przesta\u0107 funkcjonowa\u0107! Dlatego osoby dotkni\u0119te POChP z ostrym pogorszeniem objaw\u00f3w powinny by\u0107 pilnie zbadane przez lekarza \u2013 wymagaj\u0105 one bardziej intensywnego leczenia.<\/p>\n\n\n\n

            Stadia POChP<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

            Pod koniec 2011 roku GOLD (Global initiative for chronic Obstructiv Lung Disease) przedstawi\u0142 now\u0105 klasyfikacj\u0119 POChP. Wcze\u015bniej stopnie zaawansowania POChP wed\u0142ug GOLD by\u0142y oparte tylko na ograniczeniu czynno\u015bci p\u0142uc i objawach.<\/p>\n\n\n\n

            Klasyfikacja GOLD od 2011 roku uwzgl\u0119dnia tak\u017ce cz\u0119sto\u015b\u0107 nag\u0142ego pogorszenia POChP (cz\u0119sto\u015b\u0107 zaostrze\u0144) oraz wyniki ankiet pacjent\u00f3w przy klasyfikowaniu stadi\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

            Wreszcie w 2017 roku GOLD ponownie zrewidowa\u0142 swoje zalecenia. Mimo \u017ce nadal bierze si\u0119 pod uwag\u0119 te same parametry, stopnie zaawansowania POChP s\u0105 teraz bardziej precyzyjnie podzielone.<\/p>\n\n\n\n

            Stadia POChP: klasyfikacja do 2011 r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 w sumie cztery stadia POChP. Klasyfikacja jest oparta na funkcji p\u0142uc, kt\u00f3r\u0105 mierzy si\u0119 za pomoc\u0105 spirometru. Okre\u015bla si\u0119 nat\u0119\u017con\u0105 obj\u0119to\u015b\u0107 wydechow\u0105 pierwszosekundow\u0105 (FEV1). Jest to najwi\u0119ksza mo\u017cliwa obj\u0119to\u015b\u0107 p\u0142uc, kt\u00f3ra mo\u017ce zosta\u0107 wydychana w ci\u0105gu jednej sekundy.<\/p>\n\n\n\n

            Stadium<\/strong><\/td>Objawy<\/strong><\/td>Nat\u0119\u017cona obj\u0119to\u015b\u0107 wydechowa pierwszosekundowa (FEV1)<\/strong><\/td><\/tr>
            POChP 0<\/strong>grupa ryzyka<\/strong><\/td>objawy przewlek\u0142e:kaszel, flegma<\/td>nieistotne<\/td><\/tr>
            POChP 1<\/strong>lekkie<\/strong><\/td>z lub bez przewlek\u0142ych objaw\u00f3w:kaszel, flegma, duszno\u015bci przy du\u017cym wysi\u0142ku fizycznym<\/td>nieistotne (do 80 proc.warto\u015bci po\u017c\u0105danej)<\/td><\/tr>
            POChP 2<\/strong>\u015brednie<\/strong><\/td>z lub bez przewlek\u0142ych objaw\u00f3w:kaszel, flegma, duszno\u015bci<\/td>ograniczony(mi\u0119dzy 50 a 80 proc.warto\u015bci po\u017c\u0105danej)<\/td><\/tr>
            POChP 3<\/strong>ci\u0119\u017ckie<\/strong><\/td>z lub bez przewlek\u0142ych objaw\u00f3w:kaszel, flegma, duszno\u015bci<\/td>ograniczony(mi\u0119dzy 30 a 50 proc.warto\u015bci po\u017c\u0105danej)<\/td><\/tr>
            POChP 4<\/strong>bardzo ci\u0119\u017ckie<\/strong><\/td>chronicznie niedostateczny dop\u0142yw tlenu<\/td>silnie ograniczony(poni\u017cej 30 proc.warto\u015bci po\u017c\u0105danej)<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

            POChP 1<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Jednosekundowa wydolno\u015b\u0107 oddechowa poni\u017cej 80 procent warto\u015bci prawid\u0142owej jest nazywana \u0142agodn\u0105 POChP, czyli POChP stopnia I. Typowe objawy to zwykle przewlek\u0142y kaszel ze zwi\u0119kszon\u0105 produkcj\u0105 \u015bluzu. Mo\u017cliwe jest jednak r\u00f3wnie\u017c, \u017ce oba objawy nie wyst\u0119puj\u0105. Duszno\u015b\u0107 jest zwykle niezauwa\u017calna. Cz\u0119sto ludzie nawet nie wiedz\u0105, \u017ce maj\u0105 POChP.<\/p>\n\n\n\n

            POChP 2<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            POChP 2 stopnia jest umiarkowanie ci\u0119\u017ck\u0105 postaci\u0105 POChP. Duszno\u015b\u0107 mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 przy du\u017cym wysi\u0142ku fizycznym. Objawy s\u0105 zwykle bardziej nasilone, ale mog\u0105 te\u017c nie wyst\u0119powa\u0107 wcale. Wydajno\u015b\u0107 jednosekundowa wynosi od 50 do 80 procent normy. Pacjenci, kt\u00f3rzy nie \u0107wicz\u0105, mog\u0105 nie zauwa\u017cy\u0107 pogorszenia si\u0119 choroby.<\/p>\n\n\n\n

            POChP<\/strong> 3<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Ten etap POChP jest ju\u017c bardzo ci\u0119\u017cki i wiele p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych ju\u017c nie funkcjonuje. Pojemno\u015b\u0107 jednosekundowa u pacjent\u00f3w z POChP stopnia 3 wynosi od 30 do 50 procent normy. Objawy kaszlu i odkrztuszania s\u0105 bardziej zauwa\u017calne i nawet niewielki wysi\u0142ek powoduje, \u017ce chorym brakuje tchu. Zdarzaj\u0105 si\u0119 jednak pacjenci, kt\u00f3rzy nie maj\u0105 kaszlu ani flegmy.<\/p>\n\n\n\n

            POChP 4<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Je\u015bli pojemno\u015b\u0107 jednosekundowa jest mniejsza ni\u017c 30 procent warto\u015bci prawid\u0142owej, choroba jest ju\u017c bardzo zaawansowana. Pacjent jest w ko\u0144cowym stadium POChP, tzn. w 4 stadium POChP. Zawarto\u015b\u0107 tlenu we krwi jest bardzo niska, dlatego pacjenci cierpi\u0105 na duszno\u015bci nawet w spoczynku. Oznak\u0105 schy\u0142kowej fazy POChP mo\u017ce by\u0107 ju\u017c uszkodzenie prawej komory serca (cor pulmonale).<\/p>\n\n\n\n

            Etapy POChP: klasyfikacja od 2011 r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Klasyfikacja stopni GOLD POChP od 2011 roku nadal opiera si\u0119 na czynno\u015bci p\u0142uc, mierzonej jednosekundow\u0105 ich pojemno\u015bci\u0105. Dodatkowo jednak GOLD uwzgl\u0119dnia teraz tak\u017ce cz\u0119sto\u015b\u0107 zaostrze\u0144 oraz objawy rejestrowane za pomoc\u0105 kwestionariusza (COPD Assessment Test), takie jak duszno\u015b\u0107 czy ograniczona zdolno\u015b\u0107 do wysi\u0142ku. Wed\u0142ug nowych wynik\u00f3w bada\u0144 wyodr\u0119bni\u0142y si\u0119 cztery grupy pacjent\u00f3w: A, B, C i D.<\/p>\n\n\n\n

            Zmierzona jednosekundowa pojemno\u015b\u0107 najpierw w przybli\u017ceniu okre\u015bla, czy pacjent zosta\u0142 przydzielony do grup A\/B (z POChP 1 lub 2) czy C\/D (z POChP 3 lub 4). Nasilenie objaw\u00f3w i liczba zaostrze\u0144 okre\u015blaj\u0105, czy pacjent jest w stadium A, B, C czy D.<\/p>\n\n\n\n

            Na przyk\u0142ad pacjent z jednosekundow\u0105 wydolno\u015bci\u0105 oddechow\u0105 pomi\u0119dzy 50 a 80 procent normy zosta\u0142by uznany za chorego na POChP w stopniu GOLD 2 i dlatego zosta\u0142by przydzielony do grupy A lub B. Je\u015bli pacjent mia\u0142by powa\u017cne objawy w kontek\u015bcie zaostrze\u0144 objaw\u00f3w, zosta\u0142by przydzielony odpowiednio do grupy A lub B. Je\u015bli mia\u0142by powa\u017cne objawy POChP, zosta\u0142by przydzielony do grupy B, a je\u015bli mia\u0142by tylko \u0142agodne objawy, zosta\u0142by przydzielony do grupy A. Podobnie klasyfikacja dla grup C i D odbywa si\u0119 dla jednosekundowej wydolno\u015bci oddechowej poni\u017cej 50 procent (GOLD 3 i 4).<\/p>\n\n\n\n

            Stadia POChP: Test Oceny POChP<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Test Oceny POChP (CAT) jest kwestionariuszem, kt\u00f3ry pomo\u017ce tobie i twojemu lekarzowi oceni\u0107 wp\u0142yw POChP na jako\u015b\u0107 twojego \u017cycia. Test trwa tylko kilka minut i sk\u0142ada si\u0119 z o\u015bmiu pyta\u0144, m.in. o to, czy kaszlesz, czy wydziela si\u0119 \u015bluz, czy odczuwasz ograniczenia w wykonywaniu czynno\u015bci domowych. Stopie\u0144, w jakim ka\u017cdy z element\u00f3w ma zastosowanie, okre\u015bla si\u0119 za pomoc\u0105 skali punktowej od zera do pi\u0119ciu. Mo\u017cna uzyska\u0107 \u0142\u0105czny wynik od 0 do 40 punkt\u00f3w. Stopie\u0144 zaawansowania POChP zale\u017cy od tego, czy pacjent uzyska\u0142 wi\u0119cej czy mniej ni\u017c 10 punkt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

            Okre\u015blanie stadi\u00f3w POChP od 2017 r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Od 2017 roku GOLD jeszcze dok\u0142adniej podzieli\u0142 stopnie zaawansowania POChP. W przeciwie\u0144stwie do klasyfikacji z 2011 roku, jednosekundowa wydolno\u015b\u0107 oddechowa (nadal jako etapy GOLD od 1 do 4) jest teraz podawana oddzielnie i dodatkowo do grup od A do D. Pozwala to na bardziej precyzyjn\u0105 klasyfikacj\u0119, co pozwala na lepsze dostosowanie leczenia.<\/p>\n\n\n\n

            Przyk\u0142ad: Podczas gdy wed\u0142ug klasyfikacji z 2011 roku pacjent z jednosekundow\u0105 wydolno\u015bci\u0105 oddechow\u0105 poni\u017cej 50% automatycznie nale\u017ca\u0142 do grupy C lub D, wed\u0142ug nowej klasyfikacji nie musi ju\u017c tak by\u0107. Je\u015bli pacjenci maj\u0105 tylko niewielkie dolegliwo\u015bci i nie wi\u0119cej ni\u017c jedno zaostrzenie choroby w ci\u0105gu roku, mog\u0105 nawet nale\u017ce\u0107 do grupy A. Jednak jednosekundowa pojemno\u015b\u0107 oddechowa nadal odgrywa wa\u017cn\u0105 rol\u0119. Przy jednosekundowej wydolno\u015bci oddechowej na poziomie 40 procent warto\u015bci prawid\u0142owej (GOLD 3), przyk\u0142adowy pacjent odpowiada\u0142by wed\u0142ug nowej klasyfikacji stadium POChP GOLD 3A.<\/p>\n\n\n\n

            Tak jak to ma miejsce od 2011 roku, lekarz okre\u015bla nasilenie objaw\u00f3w za pomoc\u0105 kwestionariusza CAT.<\/p>\n\n\n\n

            Nowe okre\u015blenia stadi\u00f3w POChP maj\u0105 zapewni\u0107, \u017ce ka\u017cdy pacjent otrzyma indywidualnie optymalne leczenie.<\/p>\n\n\n\n

            POChP: badania i diagnostyka<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

            Je\u015bli podejrzewasz u siebie przewlek\u0142\u0105 obturacyjn\u0105 chorob\u0119 p\u0142uc, lekarz rodzinny zazwyczaj najpierw skieruje ci\u0119 do specjalisty chor\u00f3b p\u0142uc (pneumologa). Specjalne testy mog\u0105 pom\u00f3c w ustaleniu, czy rzeczywi\u015bcie masz POChP, czy inn\u0105 chorob\u0119. Szczeg\u00f3lnie wa\u017cne jest, by odr\u00f3\u017cni\u0107 POChP od astmy, poniewa\u017c objawy s\u0105 bardzo podobne.<\/p>\n\n\n\n

            Rozpoznanie POChP: badania wst\u0119pne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

            Lekarz najpierw zapyta ci\u0119 o twoj\u0105 histori\u0119 choroby. Mo\u017ce to da\u0107 pierwsze wskaz\u00f3wki na temat istniej\u0105cej POChP. Mo\u017cliwe pytania, kt\u00f3re mo\u017ce zada\u0107 lekarz, to:<\/p>\n\n\n\n

              \n
            • Od kiedy i jak cz\u0119sto kaszlesz?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy kaszlesz wi\u0119cej \u015bluzu, szczeg\u00f3lnie rano? Jakiego koloru jest \u015bluz?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy do\u015bwiadczasz duszno\u015bci, kiedy si\u0119 wysilasz, np. kiedy wchodzisz po schodach? Czy to samo dzieje si\u0119 w spoczynku?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy palisz lub pali\u0142e\u015b? Je\u015bli tak, to jak d\u0142ugo i ile papieros\u00f3w dziennie?<\/li>\n\n\n\n
            • Czym si\u0119 zajmujesz w \u017cyciu? Czy jeste\u015b nara\u017cony na zanieczyszczenia w pracy?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy twoja wydajno\u015b\u0107 spad\u0142a?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy straci\u0142e\u015b na wadze?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy cierpisz na jakie\u015b inne choroby?<\/li>\n\n\n\n
            • Czy masz takie objawy, jak zatrzymanie wody w nogach (obrz\u0119k)?<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

              Nast\u0119pnie przeprowadza si\u0119 badanie fizykalne: je\u015bli stwierdzono wyst\u0119powanie POChP, lekarz os\u0142uchuje p\u0142uca stetoskopem i s\u0142yszy pewne d\u017awi\u0119ki oddechowe, takie jak \u015bwiszcz\u0105cy oddech przy wydechu. Cz\u0119sto mo\u017cna us\u0142ysze\u0107 os\u0142abiony oddech. Dzieje si\u0119 tak, gdy p\u0142uca s\u0105 nadmiernie rozd\u0119te (rozedma). Kiedy p\u0142uca s\u0105 zatkane, s\u0142ycha\u0107 wilgotne rz\u0119\u017cenia. Kiedy p\u0142uca s\u0105 nadmiernie napompowane, powstaje pusty d\u017awi\u0119k (hipersoniczny).<\/p>\n\n\n\n

              Ponadto lekarz szuka oznak zmniejszonego dop\u0142ywu tlenu (np. sine usta lub palce = sinica) i niewydolno\u015bci serca (np. zatrzymanie wody w okolicach kostek).<\/p>\n\n\n\n

              Czym r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie POChP i astma?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

              POChP i astm\u0119 nie jest \u0142atwo odr\u00f3\u017cni\u0107. Astma to przewlek\u0142a choroba zapalna dr\u00f3g oddechowych spowodowana nadwra\u017cliwo\u015bci\u0105 lub alergi\u0105. Okre\u015blony czynnik wyzwalaj\u0105cy powoduje zw\u0119\u017cenie dr\u00f3g oddechowych, co objawia si\u0119 duszno\u015bci\u0105. Zw\u0119\u017cone drogi oddechowe mog\u0105 znikn\u0105\u0107 samoistnie lub w wyniku leczenia. Astma zwykle daje o sobie zna\u0107 w dzieci\u0144stwie lub we wczesnej doros\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

              Z kolei przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc rozwija si\u0119 stopniowo i nie jest alergi\u0105. W przeciwie\u0144stwie do astmy to zw\u0119\u017cenie dr\u00f3g oddechowych mo\u017ce by\u0107 tylko cz\u0119\u015bciowo skorygowane lekami, ale nigdy ca\u0142kowicie.<\/p>\n\n\n\n

              Rozpoznanie przewlek\u0142ej obturacyjnej choroby p\u0142uc: badania z u\u017cyciem aparatury<\/strong><\/p>\n\n\n\n

              Test na POChP jest wykonywany przy u\u017cyciu wielu r\u00f3\u017cnych metod. Aby sprawdzi\u0107, jak dobrze pracuj\u0105 p\u0142uca, wykonuje si\u0119 testy czynno\u015bciowe p\u0142uc, takie jak spirometria, pletyzmografia i gazometria krwi. Testy czynno\u015bciowe p\u0142uc s\u0105 g\u0142\u00f3wnie wykorzystywane do diagnozowania POChP oraz do oceny post\u0119pu i leczenia choroby.<\/p>\n\n\n\n

              Podczas spirometrii pacjent oddycha przez ustnik spirometru, kt\u00f3ry mierzy obj\u0119to\u015b\u0107 oddechu. Mierzy si\u0119 pojemno\u015b\u0107 \u017cyciowa p\u0142uc i jednosekundowe powietrze oddechowe, kt\u00f3re s\u0105 parametrami funkcji p\u0142uc. Pojemno\u015b\u0107 jednosekundowa (FEV1) to najwi\u0119ksza mo\u017cliwa obj\u0119to\u015b\u0107 p\u0142uc, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 wydychana w ci\u0105gu jednej sekundy. Pojemno\u015b\u0107 \u017cyciowa (FVC) to ca\u0142kowita obj\u0119to\u015b\u0107 p\u0142uc, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 wydychana po g\u0142\u0119bokim wdechu. Je\u015bli jednosekundowa pojemno\u015b\u0107 oddechowa jest mniejsza ni\u017c 70% normy, mamy do czynienia z POChP.<\/p>\n\n\n\n

              W metodzie bodypletyzmografii pacjent siedzi w zamkni\u0119tej kabinie i oddycha przez rurk\u0119 spirometru. Okre\u015bla si\u0119 op\u00f3r oddechowy i pojemno\u015b\u0107 jego p\u0142uc. Bodypletyzmografia mo\u017ce by\u0107 u\u017cywana do odr\u00f3\u017cnienia POChP od innych chor\u00f3b, takich jak astma.<\/p>\n\n\n\n

              Gazometria krwi pokazuje, jaka jest zawarto\u015b\u0107 tlenu we krwi. Szczeg\u00f3lnie u pacjent\u00f3w poni\u017cej 45 roku \u017cycia z dodatkow\u0105 rozedm\u0105 p\u0142uc poszukuje si\u0119 niedoboru antytrypsyny alfa-1. Eksperci zalecaj\u0105, by badanie to przeprowadza\u0107 raz w \u017cyciu ka\u017cdego chorego na POChP. Badanie mo\u017ce by\u0107 wykonane z jednej kropli krwi – podobnie jak pomiar cukru we krwi. Je\u015bli badanie wyka\u017ce wrodzony niedob\u00f3r, diagnoz\u0119 mo\u017cna uzupe\u0142ni\u0107 o test genetyczny, aby wykry\u0107 zmian\u0119 w genie (mutacj\u0119), kt\u00f3ra le\u017cy u podstaw niedoboru AAT.<\/p>\n\n\n\n

              Niekt\u00f3re choroby p\u0142uc i serca powoduj\u0105 objawy podobne do POChP. Aby potwierdzi\u0107 diagnoz\u0119, mo\u017cna wykona\u0107 zdj\u0119cie rentgenowskie, tomografi\u0119 komputerow\u0105 (CT) i EKG. Zdj\u0119cia rentgenowskie i tomografia komputerowa mog\u0105 wykry\u0107 zapalenie p\u0142uc, zator w p\u0142ucach, odm\u0119 op\u0142ucnow\u0105 i nowotwory. EKG dostarcza informacji o pracy serca. Mo\u017ce wskazywa\u0107 na zwi\u0119kszone ci\u015bnienie w p\u0142ucach (nadci\u015bnienie p\u0142ucne), a tym samym na obci\u0105\u017cenie prawej komory serca.<\/p>\n\n\n\n

              Przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc: leczenie<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

              Terapia POChP jest terapi\u0105 d\u0142ugoterminow\u0105. Zale\u017cy to od stopnia zaawansowania choroby. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, leczenie POChP obejmuje \u015brodki farmakologiczne i niefarmakologiczne i ma nast\u0119puj\u0105ce cele:<\/p>\n\n\n\n

                \n
              • zwi\u0119kszanie odporno\u015bci fizycznej,<\/li>\n\n\n\n
              • z\u0142agodzenie objaw\u00f3w,<\/li>\n\n\n\n
              • zapobieganie ostremu pogorszeniu objaw\u00f3w,<\/li>\n\n\n\n
              • poprawa stanu zdrowia i jako\u015bci \u017cycia osoby dotkni\u0119tej chorob\u0105,<\/li>\n\n\n\n
              • unikanie powik\u0142a\u0144.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

                Terapia POChP<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Wi\u0119kszo\u015b\u0107 chorych na POChP to palacze. Najwa\u017cniejszym elementem leczenia POChP jest odstawienie nikotyny.<\/p>\n\n\n\n

                Powiniene\u015b spr\u00f3bowa\u0107 rzuci\u0107 palenie, stosuj\u0105c leki i wsparcie psychospo\u0142eczne. Mo\u017cesz te\u017c zmotywowa\u0107 si\u0119, my\u015bl\u0105c o skutkach POChP w odniesieniu do palenia.<\/p>\n\n\n\n

                Wed\u0142ug bada\u0144 naukowych czynno\u015b\u0107 p\u0142uc pacjent\u00f3w z POChP stabilizuje si\u0119 po rzuceniu palenia w por\u00f3wnaniu z tymi, kt\u00f3rzy nadal pal\u0105. W pierwszym roku u by\u0142ych palaczy wydolno\u015b\u0107 p\u0142uc nawet ponownie wzrasta. Poprawia si\u0119 jako\u015b\u0107 kaszlu i odksztuszania. Szczeg\u00f3lnie m\u0142odzi palacze odnosili korzy\u015bci z rzucenia palenia. Pacjenci, kt\u00f3rzy przestali pali\u0107 r\u00f3wnie\u017c mieli ni\u017cszy wska\u017anik \u015bmiertelno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

                Te pozytywne zmiany zachodz\u0105 jednak tylko przy ca\u0142kowitej abstynencji od nikotyny. Samo ograniczenie palenia nie wystarczy, by skutecznie leczy\u0107 POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: szkolenia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                W ramach terapii POChP zaleca si\u0119 pacjentom, by w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci uczestniczyli w kursie szkoleniowym na temat POChP. Ucz\u0105 si\u0119 oni tam o chorobie, o tym, jak j\u0105 kontrolowa\u0107, o prawid\u0142owych technikach inhalacji i o tym, jak prawid\u0142owo oddycha\u0107, np. jak oddycha\u0107 z zaci\u015bni\u0119tymi ustami (blokada ust). Edukacja w zakresie POChP uczy te\u017c pacjent\u00f3w, jak w por\u0119 rozpozna\u0107 i leczy\u0107 ostre pogorszenie objaw\u00f3w. Udowodniono nawet, \u017ce edukacja pacjent\u00f3w poprawia jako\u015b\u0107 \u017cycia os\u00f3b z \u0142agodn\u0105 i umiarkowan\u0105 POChP, a tak\u017ce zmniejsza liczb\u0119 zaostrze\u0144 objaw\u00f3w i tym samym hospitalizacji w ci\u0105gu roku. Takie szkolenie jest wi\u0119c wa\u017cnym elementem terapii POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: leki<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                R\u00f3\u017cne grupy substancji aktywnych s\u0105 stosowane jako leki na POChP. Mog\u0105 one \u0142agodzi\u0107 objawy i op\u00f3\u017ania\u0107 post\u0119p choroby poprzez r\u00f3\u017cne mechanizmy.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: \u015brodki rozszerzaj\u0105ce oskrzela<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Leki rozszerzaj\u0105ce oskrzela s\u0105 bardzo cz\u0119sto stosowane w terapii POChP. Zmniejszaj\u0105 duszno\u015b\u0107 podczas wysi\u0142ku, zmniejszaj\u0105 liczb\u0119 zaostrze\u0144, pomagaj\u0105 zwalcza\u0107 stany zapalne i powoduj\u0105 obrz\u0119k b\u0142ony \u015bluzowej.<\/p>\n\n\n\n

                Lekarze rozr\u00f3\u017cniaj\u0105 leki rozszerzaj\u0105ce oskrzela kr\u00f3tko i d\u0142ugo dzia\u0142aj\u0105ce. W terapii POChP d\u0142ugo dzia\u0142aj\u0105ce leki rozszerzaj\u0105ce oskrzela maj\u0105 przewag\u0119 nad kr\u00f3tko dzia\u0142aj\u0105cymi, s\u0105 skuteczniejsze i \u0142atwiejsze w u\u017cyciu. Wystarczy je przyjmowa\u0107 raz lub dwa razy dziennie, dlatego dobrze nadaj\u0105 si\u0119 do regularnego stosowania.<\/p>\n\n\n\n

                Do lek\u00f3w rozszerzaj\u0105cych oskrzela nale\u017c\u0105 leki antycholinergiczne, beta-2 sympatykomimetyki i teofilina.<\/p>\n\n\n\n

                Leki przeciwcholinergiczne<\/strong>: Najbardziej znanym przedstawicielem jest kr\u00f3tko dzia\u0142aj\u0105cy Ipratropium (bromek ipratropium). Rozszerza oskrzela, zmniejsza produkcj\u0119 \u015bluzu, poprawia oddychanie, a tym samym wydolno\u015b\u0107 fizyczn\u0105. Pe\u0142ny efekt pojawia si\u0119 po 20-30 minutach.<\/p>\n\n\n\n

                Dzia\u0142anie d\u0142ugo dzia\u0142aj\u0105cego leku przeciwcholinergicznego – bromku tiotropium – utrzymuje si\u0119 przez 24 godziny. Aktywny sk\u0142adnik jest wi\u0119c przyjmowany tylko raz dziennie. Zmniejsza przekrwienie p\u0142uc, zadyszk\u0119, zaostrzenia objaw\u00f3w. Inne d\u0142ugo dzia\u0142aj\u0105ce leki przeciwcholinergiczne to bromek aklidynium i bromek glikopyrronium.<\/p>\n\n\n\n

                Beta-2 sympatykomimetyki:<\/strong> Kr\u00f3tko dzia\u0142aj\u0105ce beta-2 sympatykomimetyki s\u0105 stosowane w przypadku ostrej niewydolno\u015bci oddechowej. Dzia\u0142aj\u0105 niemal natychmiast. Stosowane substancje nazywaj\u0105 si\u0119 fenoterol, salbutamol i terbutalina.<\/p>\n\n\n\n

                D\u0142ugo dzia\u0142aj\u0105ce beta-2-sympatykomimetyki, takie jak salmeterol i formoterol, dzia\u0142aj\u0105 przez oko\u0142o 12 godzin, a indakaterol nawet przez oko\u0142o 24 godziny. Substancje aktywne pomagaj\u0105 w walce z bezdechem zar\u00f3wno w ci\u0105gu dnia, jak i w nocy. Poprawiaj\u0105 one tak\u017ce funkcjonowanie p\u0142uc, zmniejszaj\u0105 ich przepe\u0142nienie i liczb\u0119 zaostrze\u0144 choroby. Poprawia to jako\u015b\u0107 \u017cycia chorych na POChP. Efekty uboczne mog\u0105 obejmowa\u0107 zaburzenia rytmu serca.<\/p>\n\n\n\n

                Teofilina<\/strong>: Ten aktywny sk\u0142adnik d\u0142ugotrwale rozszerza oskrzela. Stosuje si\u0119 go w leczeniu POChP tylko wtedy, gdy zwyk\u0142a kombinacja lek\u00f3w, takich jak leki antycholinergiczne i beta-2 sympatykomimetyki, nie jest wystarczaj\u0105ca. Problem z przyjmowaniem teofiliny polega na tym, \u017ce poziom aktywnego sk\u0142adnika mo\u017ce si\u0119 waha\u0107, co znacznie zwi\u0119ksza ryzyko wyst\u0105pienia efekt\u00f3w ubocznych. Dlatego lekarze musz\u0105 cz\u0119sto sprawdza\u0107 ilo\u015b\u0107 aktywnego sk\u0142adnika teofiliny we krwi. Z powodu wy\u017cej wymienionych zagro\u017ce\u0144 teofilina jest kontrowersyjna i traktowana raczej jako lek rezerwowy. Powinna by\u0107 stosowana tylko jako trzeci wyb\u00f3r w terapii POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Kombinacje lek\u00f3w rozszerzaj\u0105cych oskrzela:<\/strong> Je\u015bli wy\u017cej wymienione \u015brodki stosowane pojedynczo nie przynosz\u0105 wystarczaj\u0105cego efektu, mo\u017cna po\u0142\u0105czy\u0107 wziewne wolno dzia\u0142aj\u0105ce leki rozszerzaj\u0105ce oskrzela (takie jak tiotropium) i beta-2 sympatykomimetyki. Zwi\u0119ksza to dzia\u0142anie rozszerzaj\u0105ce oskrzela. Mo\u017ce to by\u0107 r\u00f3wnie\u017c przydatne, je\u015bli na przyk\u0142ad beta-2 sympatykomimetyki maj\u0105 zbyt silne efekty uboczne, takie jak ko\u0142atanie serca i dr\u017cenie. \u0141\u0105cz\u0105c go z lekiem przeciwcholinergicznym, mo\u017cna zmniejszy\u0107 jego dawk\u0119. Zmniejsza to ryzyko wyst\u0105pienia skutk\u00f3w ubocznych.<\/p>\n\n\n\n

                Terapia POChP: kortyzon<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Poza lekami rozszerzaj\u0105cymi oskrzela kortyzon (do inhalacji) jest jednym z lek\u00f3w cz\u0119sto stosowanych w terapii POChP. W d\u0142ugotrwa\u0142ej terapii zapobiega zapaleniu dr\u00f3g oddechowych i w ten spos\u00f3b mo\u017ce zapobiega\u0107 gwa\u0142townym zaostrzeniom objaw\u00f3w. Kortyzon jest stosowany szczeg\u00f3lnie u pacjent\u00f3w, kt\u00f3rzy opr\u00f3cz POChP cierpi\u0105 na astm\u0119.<\/p>\n\n\n\n

                Zastosowanie wziewnego kortyzonu rozwa\u017ca si\u0119, gdy jednosekundowa pojemno\u015b\u0107 oddechowa jest mniejsza ni\u017c 50% normy. Ryzyko wyst\u0105pienia skutk\u00f3w ubocznych jest niewielkie przy tej formie u\u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

                Kortyzon w postaci tabletek nie jest zalecany do d\u0142ugotrwa\u0142ego leczenia POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: leki mukolityczne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Leki mukolityczne (wykrztu\u015bne) nie s\u0105 generalnie zalecane w terapii POChP. Stosuje si\u0119 je tylko w przypadku masywnego wydzielania si\u0119 \u015bluzu i ostrych infekcji. W tym przypadku pomocne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c regularne inhalacje roztworami soli fizjologicznej. Infekcje bakteryjne zazwyczaj wymagaj\u0105 dodatkowego leczenia antybiotykami.<\/p>\n\n\n\n

                Pacjenci z POChP powinni tak\u017ce upewni\u0107 si\u0119, \u017ce pij\u0105 wystarczaj\u0105co du\u017co – ale nie za du\u017co! Mo\u017ce to dodatkowo obci\u0105\u017ca\u0107 p\u0142uca.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: systemy inhalacyjne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                W terapii POChP dost\u0119pne s\u0105 r\u00f3\u017cne systemy inhalacyjne. Opr\u00f3cz inhalator\u00f3w ci\u015bnieniowych i proszkowych u\u017cywa si\u0119 tak\u017ce nebulizator\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                Wdychanie leku ma t\u0119 zalet\u0119, \u017ce aktywny sk\u0142adnik mo\u017ce \u0142atwo dotrze\u0107 do chorych cz\u0119\u015bci p\u0142uc. W rezultaci, pacjent mo\u017ce \u0142atwiej oddycha\u0107, poniewa\u017c substancje czynne rozlu\u017aniaj\u0105 mi\u0119\u015bnie g\u0142adkie w \u015bcianach oskrzeli i w ten spos\u00f3b zmniejszaj\u0105 napi\u0119cie mi\u0119\u015bniowe w oskrzelach. W ten spos\u00f3b \u0142agodzone s\u0105 typowe objawy POChP, takie jak duszno\u015bci, kaszel i wydzielanie \u015bluzu.<\/p>\n\n\n\n

                Terapia POChP w zale\u017cno\u015bci od stadium choroby<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Wytyczne medyczne zalecaj\u0105, by terapia POChP by\u0142a dostosowywana etapami, w zale\u017cno\u015bci od stadium choroby. Z etapu na etap trzeba stosowa\u0107 coraz wi\u0119cej lek\u00f3w na POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Pocz\u0105tkowo kr\u00f3tko dzia\u0142aj\u0105ce leki rozszerzaj\u0105ce oskrzela s\u0105 stosowane tylko w razie potrzeby. Je\u015bli objawy nasilaj\u0105 si\u0119, do terapii dodaje si\u0119 d\u0142ugo dzia\u0142aj\u0105ce leki rozszerzaj\u0105ce oskrzela. Tylko wtedy, gdy POChP dalej post\u0119puje, a objawy znacznie si\u0119 nasilaj\u0105, lekarze przepisuj\u0105 dodatkowy wziewny kortyzon. Z zasady jednak nale\u017cy unika\u0107 preparat\u00f3w kortyzonowych tak d\u0142ugo, jak to mo\u017cliwe. W ostatnim stadium choroby zwykle konieczna jest d\u0142ugotrwa\u0142a tlenoterapia. Mo\u017cna te\u017c rozwa\u017cy\u0107 interwencj\u0119 chirurgiczn\u0105 (operacja rozedmy p\u0142uc).<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: szczepienia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Poniewa\u017c osoby z POChP cz\u0119sto choruj\u0105 na infekcje, zaleca si\u0119 szczepienia przeciwko grypie i pneumokokom \u2013 niezale\u017cnie od stopnia zaawansowania choroby. Wykazano, \u017ce szczepienia zmniejszaj\u0105 \u015bmiertelno\u015b\u0107 i zawsze powinny by\u0107 brane pod uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: zaostrzenia objaw\u00f3w<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                W zale\u017cno\u015bci od ci\u0119\u017cko\u015bci zaostrzenia objaw\u00f3w i stopnia upo\u015bledzenia pacjenta, leczenie POChP odbywa si\u0119 w warunkach ambulatoryjnych lub szpitalnych.<\/p>\n\n\n\n

                W niekt\u00f3rych przypadkach wystarczy zwi\u0119kszy\u0107 dawk\u0119 leku. Je\u015bli objawy takie jak kaszel, duszno\u015bci i plwocina nadal si\u0119 nasilaj\u0105, musisz porozmawia\u0107 z lekarzem. Inne znaki ostrzegawcze to gor\u0105czka i \u017c\u00f3\u0142to-zielona plwocina. S\u0105 to oznaki infekcji, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy leczy\u0107 antybiotykami. Je\u015bli nie ma poprawy, konieczne jest leczenie szpitalne POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Pacjenci z ci\u0119\u017ckim zaostrzeniem (ci\u0119\u017cka duszno\u015b\u0107, FEV1 <30%, szybkie pogarszanie si\u0119 stanu zdrowia, podesz\u0142y wiek) z regu\u0142y musz\u0105 by\u0107 leczeni stacjonarnie w szpitalu.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: rehabilitacja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Pacjenci z POChP do\u015bwiadczaj\u0105 narastaj\u0105cych duszno\u015bci przy wysi\u0142ku. Dlatego wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich coraz mniej si\u0119 rusza. Konsekwencje: mi\u0119\u015bnie ulegaj\u0105 os\u0142abieniu, zmniejsza si\u0119 zdolno\u015b\u0107 do wysi\u0142ku fizycznego, a osoby dotkni\u0119te chorob\u0105 staj\u0105 si\u0119 coraz mniej aktywne i w ko\u0144cu coraz bardziej niepe\u0142nosprawne. Ponadto obni\u017ca si\u0119 jako\u015b\u0107 \u017cycia z powodu ograniczenia sprawno\u015bci fizycznej i unika si\u0119 kontakt\u00f3w spo\u0142ecznych. Mo\u017ce to prowadzi\u0107 do depresji, a w konsekwencji do dalszego pogorszenia stanu uk\u0142adu oddechowego.<\/p>\n\n\n\n

                Ukierunkowany trening fizyczny jest wi\u0119c bardzo wa\u017cny w POChP. Mo\u017ce zapobiega\u0107 pogarszaniu si\u0119 stanu mi\u0119\u015bni i ich spr\u0119\u017cysto\u015bci. Istniej\u0105 r\u00f3\u017cne programy rehabilitacyjne w terapii POChP, takie jak zaj\u0119cia sportowe dla p\u0142uc czy fizjoterapia oddechowa.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: sport<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Trening fizyczny poprawia jako\u015b\u0107 \u017cycia i odporno\u015b\u0107 pacjenta. Zmniejsza si\u0119 te\u017c liczba zaostrze\u0144 objaw\u00f3w choroby. Trening fizyczny, taki jak \u0107wiczenia wytrzyma\u0142o\u015bciowe i si\u0142owe, powinien by\u0107 wi\u0119c integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 d\u0142ugoterminowej terapii POChP. Programy treningowe trwaj\u0105ce od czterech do dziesi\u0119ciu tygodni, w kt\u00f3rych pacjenci wykonuj\u0105 pod nadzorem od trzech do pi\u0119ciu jednostek \u0107wicze\u0144 tygodniowo, przynosz\u0105 szczeg\u00f3lnie pozytywne efekty. Na przyk\u0142ad w grupie sportowej zajmuj\u0105cej si\u0119 p\u0142ucami mo\u017cesz nauczy\u0107 si\u0119 konkretnych \u0107wicze\u0144, kt\u00f3re wzmacniaj\u0105 mi\u0119\u015bnie oddechowe, a tym samym znacznie poprawia si\u0119 oddychanie.<\/p>\n\n\n\n

                Terapia POChP: terapia oddechowa i fizjoterapia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Tutaj chorzy na POChP ucz\u0105 si\u0119, jak u\u0142atwi\u0107 sobie oddychanie w spoczynku i stresie dzi\u0119ki specjalnym technikom oddechowym i okre\u015blonym pozycjom. Ucz\u0105 si\u0119, jak uelastyczni\u0107 klatk\u0119 piersiow\u0105 i \u0142atwiej wykas\u0142ywa\u0107 zalegaj\u0105cy \u015bluz. Poprawia to wentylacj\u0119 p\u0142uc. Jednocze\u015bnie optymalne oddychanie zapobiega infekcjom dr\u00f3g oddechowych, na kt\u00f3re cz\u0119sto cierpi\u0105 chorzy na POChP. Systematycznie \u0107wiczone s\u0105 r\u00f3wnie\u017c wiotkie mi\u0119\u015bnie brzucha. Prawid\u0142owe nawyki oddechowe s\u0105 wa\u017cne, poniewa\u017c usuwa uczucie niepokoju, gdy oddychanie jest utrudnione, podnosi pewno\u015b\u0107 siebie i zwi\u0119ksza wydajno\u015b\u0107 fizyczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: d\u0142ugotrwa\u0142a tlenoterapia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                W zaawansowanym stadium POChP dop\u0142yw tlenu przez uszkodzone p\u0142uca nie jest ju\u017c wystarczaj\u0105cy. W zwi\u0105zku z tym pacjent cierpi na ci\u0105g\u0142e duszno\u015bci. W tym przypadku d\u0142ugotrwa\u0142a tlenoterapia ma sens. Pacjent otrzymuje butle z tlenem, z kt\u00f3rych wdycha tlen przez sond\u0119 nosow\u0105. W ten spos\u00f3b st\u0119\u017cenie tlenu we krwi stabilizuje si\u0119 i zmniejszaj\u0105 si\u0119 duszno\u015bci. Kiedy d\u0142ugotrwa\u0142a tlenoterapia jest stosowana przez 16 do 24 godzin na dob\u0119, rokowania pacjent\u00f3w z przewlek\u0142\u0105 niewydolno\u015bci\u0105 oddechow\u0105 poprawiaj\u0105 si\u0119.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: dieta i waga<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Wa\u017c si\u0119 regularnie, by sprawdza\u0107, czy twoja waga utrzymuje si\u0119 na sta\u0142ym poziomie. Jest to wa\u017cne dlatego, \u017ce wielu pacjent\u00f3w z POChP wykazuje niepo\u017c\u0105dan\u0105 utrat\u0119 wagi. Mo\u017ce to by\u0107 oznak\u0105 niekorzystnego przebiegu choroby. Czasami konieczna jest ukierunkowana terapia \u017cywieniowa, by zn\u00f3w przybra\u0107 na wadze kilka kilogram\u00f3w. Je\u015bli przyczyn\u0105 tego, \u017ce kto\u015b je za ma\u0142o, jest niewydolno\u015b\u0107 oddechowa, sensowne jest spo\u017cywanie mniejszych i cz\u0119stszych posi\u0142k\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

                Z drugiej strony mo\u017ce te\u017c wyst\u0105pi\u0107 nag\u0142y przyrost wagi. Jest to zwykle oznaka niewydolno\u015bci serca. Wydolno\u015b\u0107 serca nie jest ju\u017c wtedy wystarczaj\u0105ca, by zapewni\u0107 normalne kr\u0105\u017cenie krwi. Dochodzi do cofania si\u0119 krwi, co powoduje, \u017ce woda przes\u0105cza si\u0119 z naczy\u0144 do tkanek i tam si\u0119 odk\u0142ada (obrz\u0119k). Mo\u017ce si\u0119 to zdarzy\u0107 na przyk\u0142ad w kostkach. Aby skutecznie schudn\u0105\u0107, dotkni\u0119ci chorob\u0105 pacjenci powinni ograniczy\u0107 ilo\u015b\u0107 spo\u017cywanych kalorii do 1200-1500 kilokalorii dziennie.<\/p>\n\n\n\n

                Leczenie POChP: chirurgia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Operacj\u0119 rozwa\u017ca si\u0119 u pacjent\u00f3w z zaawansowan\u0105 POChP, kt\u00f3rzy coraz cz\u0119\u015bciej cierpi\u0105 z powodu przerostu p\u0142uc i kt\u00f3rym nie pomagaj\u0105 leki ani rehabilitacja. Istnieje kilka metod chirurgicznych, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 brane pod uwag\u0119 w leczeniu POChP.<\/p>\n\n\n\n

                Bullektomia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                Bullektomia to usuni\u0119cie niefunkcjonalnych p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych. Jest to zwi\u0105zane z tym, \u017ce rozszerzone oskrzela (bullae) nie bior\u0105 ju\u017c udzia\u0142u w wymianie gazowej i wypieraj\u0105 s\u0105siaduj\u0105c\u0105 z nimi zdrow\u0105 tkank\u0119 p\u0142ucn\u0105. Je\u015bli p\u0119cherzyki zajmuj\u0105 wi\u0119cej ni\u017c jedn\u0105 trzeci\u0105 p\u0142uca, ich usuni\u0119cie mo\u017ce poprawi\u0107 czynno\u015b\u0107 p\u0142uc i z\u0142agodzi\u0107 trudno\u015bci w oddychaniu.<\/p>\n\n\n\n

                Przed zabiegiem bullektomii wykonuje si\u0119 bronchoskopi\u0119, seri\u0119 bada\u0144 czynno\u015bci p\u0142uc oraz tomografi\u0119 komputerow\u0105 p\u0142uc.<\/p>\n\n\n\n

                Zmniejszenie obj\u0119to\u015bci p\u0142uc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                W procesie zmniejszania obj\u0119to\u015bci p\u0142uc do dr\u00f3g oddechowych w przepe\u0142nionych cz\u0119\u015bciach p\u0142uc wprowadza si\u0119 endoskopowo tzw. zastawki p\u0142ucne. Zastawki te zamykaj\u0105 si\u0119 podczas wdechu i otwieraj\u0105 podczas wydechu. Dzi\u0119ki temu powietrze mo\u017ce nap\u0142ywa\u0107 do przepe\u0142nionych obszar\u00f3w, a zu\u017cyte powietrze mo\u017ce z nich uchodzi\u0107. Ma to na celu zmniejszenie przepe\u0142nienia p\u0142uc, z\u0142agodzenie duszno\u015bci i popraw\u0119 funkcjonowania p\u0142uc.<\/p>\n\n\n\n

                Jednak zmniejszenie obj\u0119to\u015bci p\u0142uc jest rozwa\u017cane tylko w przypadku okre\u015blonej postaci rozedmy (posta\u0107 heterogeniczna). Badania wst\u0119pne s\u0142u\u017c\u0105 do okre\u015blenia, czy ta forma terapii POChP jest odpowiednia w danym przypadku, czy nie.<\/p>\n\n\n\n

                Przeszczep p\u0142uc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

                POChP jest najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 przeszczepiania p\u0142uc. Ten chirurgiczny \u015brodek leczenia POChP mo\u017ce przed\u0142u\u017cy\u0107 \u017cycie i poprawi\u0107 jego jako\u015b\u0107. Przeszczep p\u0142uc jest brany pod uwag\u0119, gdy wszystkie inne metody leczenia POChP zosta\u0142y ju\u017c bezskutecznie zastosowane. Ten chirurgiczny \u015brodek leczenia POChP mo\u017ce przed\u0142u\u017cy\u0107 \u017cycie i poprawi\u0107 jego jako\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

                Kryteria kwalifikacji na list\u0119 oczekuj\u0105cych na przeszczep p\u0142uc to na przyk\u0142ad:<\/p>\n\n\n\n