Dyskopatia

Krążki międzykręgowe, czyli dyski, składają się z elastycznego pierścienia włóknistego i galaretowatego jądra miażdżystego. Ich głównym zadaniem jest amortyzowanie obciążeń i umożliwianie swobodnych ruchów kręgosłupa. Dyskopatia rozwija się, gdy pierścień włóknisty ulega osłabieniu lub pęknięciu, co pozwala jądru miażdżystemu na przemieszczenie się. Wyróżnia się kilka etapów dyskopatii, od uwypuklenia (protruzji), przez wypadnięcie (ekstruzję), aż po sekwestrację, gdzie fragment jądra miażdżystego oddziela się od reszty dysku. Najczęściej dyskopatia dotyczy odcinka lędźwiowego kręgosłupa, ale może również występować w odcinku szyjnym lub piersiowym, wywołując różne objawy w zależności od lokalizacji ucisku. Główne przyczyny dyskopatii to procesy starzenia się organizmu, nadmierne i nieprawidłowe obciążenia kręgosłupa, siedzący tryb życia, otyłość, urazy oraz predyspozycje genetyczne. Brak aktywności fizycznej osłabia mięśnie stabilizujące kręgosłup, co zwiększa ryzyko uszkodzenia dysków. Z kolei nagłe, niekontrolowane ruchy lub podnoszenie ciężarów w niewłaściwej pozycji mogą prowadzić do ostrego epizodu dyskopatii. Objawy dyskopatii mogą być bardzo różnorodne, od łagodnego bólu pleców, który nasila się przy ruchach, kaszlu czy kichaniu, po silny, promieniujący ból (np. rwa kulszowa), zaburzenia czucia, drętwienie, mrowienie, a nawet niedowłady i osłabienie siły mięśniowej w kończynach. W ciężkich przypadkach może dojść do zaburzeń funkcji zwieraczy, co jest wskazaniem do pilnej interwencji medycznej. Diagnoza dyskopatii opiera się na wywiadzie lekarskim, badaniu fizykalnym oraz badaniach obrazowych, takich jak rezonans magnetyczny (MRI) lub tomografia komputerowa (CT), które pozwalają dokładnie ocenić stan krążków międzykręgowych i stopień ucisku na struktury nerwowe. Wczesna diagnoza i odpowiednie leczenie są kluczowe dla uniknięcia trwałych uszkodzeń i poprawy jakości życia pacjenta.