Objawy, leczenie i profilaktyka
Informacja medyczna: Poniższa treść ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady medycznej. W przypadku dolegliwości skonsultuj się z lekarzem.
Umów wizytę online z lekarzem, który pomoże Ci w leczeniu: zapalenie trzustki.
Znajdź lekarzaZapalenie trzustki to poważna choroba, charakteryzująca się stanem zapalnym tego ważnego narządu. Trzustka, odpowiedzialna za produkcję enzymów trawiennych i hormonów regulujących poziom cukru we krwi, w przypadku zapalenia zaczyna trawić własne tkanki. Wyróżnia się dwie główne formy: ostre zapalenie trzustki (OZT), które pojawia się nagle i może zagrażać życiu, oraz przewlekłe zapalenie trzustki (PZT), rozwijające się powoli, prowadząc do stopniowego uszkodzenia trzustki i jej niewydolności.
Ostre zapalenie trzustki najczęściej jest wywołane przez kamicę żółciową lub nadużywanie alkoholu. Inne przyczyny to wysoki poziom trójglicerydów, niektóre leki, urazy brzucha czy infekcje. Objawy obejmują silny ból brzucha, często promieniujący do pleców, nudności, wymioty, gorączkę oraz przyspieszone tętno. W ciężkich przypadkach może dojść do niewydolności wielonarządowej i wstrząsu. Przewlekłe zapalenie trzustki rozwija się zazwyczaj po wielu epizodach ostrego zapalenia lub w wyniku długotrwałego picia alkoholu. Prowadzi do trwałego uszkodzenia trzustki, włóknienia i zwapnień, co upośledza jej funkcje. Chorzy mogą doświadczać nawracających bólów brzucha, biegunek tłuszczowych, utraty wagi oraz cukrzycy wynikającej z niedostatecznej produkcji insuliny. Diagnostyka zapalenia trzustki opiera się na badaniach krwi (poziom amylazy i lipazy), badaniach obrazowych (USG, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny) oraz endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ECPW) w niektórych przypadkach. Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie są kluczowe dla uniknięcia poważnych powikłań.
Najczęstsze objawy zapalenie trzustki:
Leczenie zapalenia trzustki zależy od jego formy (ostrej lub przewlekłej) oraz nasilenia. Głównym celem jest łagodzenie objawów, zapobieganie powikłaniom i wspieranie funkcji trzustki.
💊
Leczenie farmakologiczne
Obejmuje leki przeciwbólowe, enzymy trzustkowe oraz insulinę w przypadku cukrzycy. Celem jest złagodzenie bólu, wspomaganie trawienia i kontrola poziomu cukru.
•
Leki przeciwbólowe (np. opioidy w OZT, NLPZ w PZT)
•
Enzymy trzustkowe (suplementacja)
•
Leki przeciwwymiotne
•
Insulina (w przypadku cukrzycy trzustkowej)
•
Antybiotyki (w przypadku zakażenia martwicy)
🥗
Dieta i nawodnienie
Kluczowe elementy w leczeniu ostrego zapalenia trzustki (początkowo często NPO, później dieta płynna, a następnie niskotłuszczowa) oraz w długoterminowym zarządzaniu przewlekłym zapaleniem.
•
Nawodnienie dożylne (w OZT)
•
Dieta niskotłuszczowa, lekkostrawna
•
Unikanie alkoholu i kofeiny
•
Częste, małe posiłki
•
Suplementacja witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K)
🏥
Procedury medyczne i chirurgiczne
W niektórych przypadkach konieczne są interwencje medyczne, takie jak usunięcie kamieni żółciowych, drenaż torbieli czy operacje w celu usunięcia uszkodzonych tkanek.
•
Endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ECPW)
•
Usunięcie pęcherzyka żółciowego (cholecystektomia)
•
Drenaż torbieli rzekomych trzustki
•
Nekrektomia (chirurgiczne usunięcie martwych tkanek)
•
Blokady nerwowe w celu kontroli bólu
🧘
Styl życia i monitorowanie
Długoterminowe zarządzanie chorobą obejmuje zmiany w stylu życia, regularne kontrole medyczne i wsparcie psychologiczne, aby zapobiegać nawrotom i radzić sobie z przewlekłymi dolegliwościami.
•
Całkowita abstynencja od alkoholu
•
Rzucenie palenia tytoniu
•
Regularne wizyty kontrolne u gastroenterologa
•
Monitorowanie poziomu cukru we krwi
•
Wsparcie psychologiczne i grupy wsparcia
Jak zmniejszyć ryzyko zachorowania:
Unikanie nadmiernego spożycia alkoholu
Utrzymywanie zdrowej diety, bogatej w błonnik, o niskiej zawartości tłuszczu
Regularna aktywność fizyczna
Kontrola poziomu cholesterolu i trójglicerydów
Leczenie kamicy żółciowej
Unikanie palenia tytoniu
Inne choroby, które mogą Cię zainteresować:
Najczęstszymi przyczynami ostrego zapalenia trzustki są kamica żółciowa oraz nadużywanie alkoholu. Inne czynniki to wysoki poziom trójglicerydów, niektóre leki, urazy brzucha i infekcje.
Treść ma charakter informacyjny. Skonsultuj się z lekarzem.
