Przyczyny, kiedy do lekarza i leczenie bólu stawów
Informacja medyczna: Poniższa treść ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady medycznej. W przypadku dolegliwości skonsultuj się z lekarzem.
Umów wizytę online z lekarzem, który pomoże Ci z objawem: ból stawów.
Znajdź lekarzaBól stawów to powszechna dolegliwość, która może dotknąć osoby w każdym wieku, niezależnie od płci czy trybu życia. Może mieć charakter ostry, pojawiając się nagle po urazie lub przeciążeniu, albo przewlekły, utrzymując się tygodniami, miesiącami, a nawet latami. Ból ten może dotyczyć jednego stawu (monoartralgia) lub wielu stawów (poliartralgia) i często towarzyszy mu ograniczenie ruchomości, obrzęk, zaczerwienienie lub uczucie ciepła w okolicy stawu. Przyczyny bólu stawów są bardzo różnorodne – od błahych, takich jak stłuczenia czy nadwyrężenia, po poważne choroby wymagające specjalistycznego leczenia. Zrozumienie potencjalnych przyczyn i objawów towarzyszących bólowi stawów jest kluczowe dla podjęcia odpowiednich kroków diagnostycznych i terapeutycznych, a przede wszystkim dla oceny, kiedy konieczna jest pilna konsultacja medyczna. Niezależnie od intensywności, każdy uporczywy lub nawracający ból stawów powinien być sygnałem do zwrócenia uwagi na stan zdrowia. Wczesna diagnostyka pozwala często zapobiec postępowi choroby i uniknąć poważniejszych konsekwencji, takich jak trwałe uszkodzenie stawów czy znaczne ograniczenie sprawności.
Ból stawów, czyli artralgia, jest objawem, a nie chorobą samą w sobie. Może wynikać z patologii samego stawu (np. zapalenia błony maziowej, uszkodzenia chrząstki, więzadeł) lub tkanek okołostawowych (np. zapalenia ścięgien, kaletek maziowych). Wyróżnia się ból mechaniczny, który nasila się podczas ruchu i ustępuje w spoczynku (charakterystyczny dla zmian zwyrodnieniowych) oraz ból zapalny, który często jest bardziej dotkliwy w spoczynku, zwłaszcza w nocy, i może mu towarzyszyć sztywność poranna. Najczęstsze przyczyny bólu stawów to urazy mechaniczne (stłuczenia, skręcenia, zwichnięcia, złamania), przeciążenia wynikające z intensywnej aktywności fizycznej lub powtarzalnych ruchów, a także choroby zwyrodnieniowe stawów (artroza), które są główną przyczyną bólu przewlekłego u osób starszych. W ich przebiegu dochodzi do stopniowego niszczenia chrząstki stawowej, co prowadzi do tarcia kość o kość i powstawania dolegliwości bólowych. Inne ważne przyczyny to choroby zapalne stawów, takie jak reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK), łuszczycowe zapalenie stawów czy dna moczanowa. W tych schorzeniach układ odpornościowy atakuje własne tkanki, powodując stan zapalny. Ból stawów może być również objawem infekcji (np. borelioza, septyczne zapalenie stawu), chorób autoimmunologicznych (toczeń rumieniowaty układowy), zaburzeń metabolicznych czy nawet nowotworów. Diagnostyka bólu stawów obejmuje szczegółowy wywiad medyczny, badanie fizykalne, a często również badania obrazowe (RTG, USG, rezonans magnetyczny) oraz laboratoryjne (badania krwi na obecność markerów stanu zapalnego, czynnika reumatoidalnego, kwasu moczowego). Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować farmakoterapię (leki przeciwbólowe, przeciwzapalne, modyfikujące przebieg choroby), fizjoterapię, a w niektórych przypadkach również zabiegi inwazyjne lub operacyjne.
Objaw ból stawów może być związany z następującymi schorzeniami:
Natychmiast zadzwoń 112 lub jedź na SOR
•
Nagły, bardzo silny ból stawu po urazie, uniemożliwiający ruch kończyną lub obciążanie jej
•
Staw jest gorący, bardzo spuchnięty, czerwony i towarzyszy temu wysoka gorączka z dreszczami
•
Widoczna deformacja stawu lub nienaturalne ułożenie kończyny po urazie
•
Silny ból stawu z towarzyszącym drętwieniem, osłabieniem mięśni lub zaburzeniami czucia w kończynie
•
Ból stawów z nagłą, znaczną utratą masy ciała lub nocnymi potami
Umów wizytę u lekarza
•
Ból stawów pojawiający się bez wyraźnej przyczyny, nasilający się w spoczynku lub w nocy
•
Obrzęk, zaczerwienienie lub ocieplenie stawu, bez gorączki ogólnej, utrzymujące się dłużej niż 24 godziny
•
Postępujące ograniczenie ruchomości stawu w ciągu kilku dni, utrudniające codzienne czynności
•
Ból stawów towarzyszący wysypce skórnej, problemom jelitowym, zapaleniu spojówek lub innym objawom ogólnym
•
Sztywność poranna stawów trwająca dłużej niż 30 minut
Umów wizytę w dogodnym terminie
•
Łagodny ból stawów po intensywnym wysiłku fizycznym, ustępujący po odpoczynku
•
Okresowe „strzykanie” lub „trzeszczenie” w stawach bez towarzyszącego bólu
•
Łagodny, nawracający ból stawów związany ze zmianami pogody
•
Ból stawów u osób starszych, nasilający się przy ruchu, a ustępujący w spoczynku, bez innych objawów zapalnych
•
Ból stawów po niewielkim urazie, który stopniowo ustępuje w ciągu kilku dni i nie towarzyszą mu inne objawy
Osoby z objawem ból stawów często zgłaszają również:
Z objawem ból stawów warto skonsultować się z lekarzem specjalizującym się w:
Ból stawów jest poważny, gdy towarzyszy mu silny obrzęk, zaczerwienienie, gorączka (zwłaszcza z dreszczami), niemożność poruszania kończyną, widoczna deformacja stawu po urazie lub gdy pojawił się nagle po ciężkim urazie. W takich przypadkach należy natychmiast zgłosić się na SOR lub wezwać pogotowie.
Treść ma charakter informacyjny. Skonsultuj się z lekarzem.
